{"id":6599,"date":"2013-09-22T18:53:59","date_gmt":"2013-09-22T15:53:59","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/?p=6599"},"modified":"2019-07-14T19:30:44","modified_gmt":"2019-07-14T17:30:44","slug":"sonbaharda-canlanan-protestolarla-oresarski-hukumeti-duser-mi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/sonbaharda-canlanan-protestolarla-oresarski-hukumeti-duser-mi\/","title":{"rendered":"Sonbaharda Canlanan Protestolarla Ore\u015farski H\u00fck\u00fcmeti D\u00fc\u015fer mi?"},"content":{"rendered":"

D\u00fcnyan\u0131n pek \u00e7ok yeri bir s\u00fcredir genellikle gen\u00e7, iyi e\u011fitimli ve k\u0131zg\u0131n protestocular\u0131n g\u00f6sterilerine sahne oluyor. Bulgaristan\u2019daki protestolar\u0131n ard\u0131nda da yine siyasi elitlere duyulan g\u00fcvensizlik vard\u0131. Bulgaristan\u2019\u0131n yakas\u0131n\u0131 kurtaramad\u0131\u011f\u0131 yolsuzluk, r\u00fc\u015fvet, i\u015flevsiz kurumlar ve sosyal devletten h\u0131zl\u0131 uzakla\u015fm\u0131\u015f y\u00f6netim anlay\u0131\u015f\u0131 ise hem g\u00fcvensizli\u011fin hem g\u00f6sterilerin ana tetikleyici unsurunu olu\u015fturuyor. \"gozde-kilic-yasin\"<\/a>Yani Bulgaristan\u2019da tepkiler h\u00fck\u00fcmetten ziyade genel olarak siyaset kurumuna ve onun yaratt\u0131\u011f\u0131 gayri-me\u015fru d\u00fczene kar\u015f\u0131d\u0131r. Bug\u00fcn ya\u015fanan uzun zamand\u0131r sessiz isyanda olan ve yurt d\u0131\u015f\u0131na ka\u00e7may\u0131 \u00e7are g\u00f6ren Bulgaristan halk\u0131n\u0131n art\u0131k patlama noktas\u0131na gelmesidir. O halde, uzun zamand\u0131r s\u00fcren protestolar\u0131n hedefinin bug\u00fcn\u00fcn h\u00fck\u00fcmeti oldu\u011funu s\u00f6ylemek do\u011fru olmayacakt\u0131r. Nitekim bir \u00f6nceki Borisov h\u00fck\u00fcmetini erken se\u00e7im karar\u0131na zorlayan da yine sokak g\u00f6sterileriydi. \u015eubat 2013\u2019de eski Ba\u015fbakan Boyko Borisov \u00e7o\u011fu k\u0131rsal kesimden 100 bin g\u00f6stericinin i\u015fsizlik, yolsuzluk ve elektrik fiyatlar\u0131na yap\u0131lan son zamm\u0131 protesto etmek i\u00e7in sokaklara d\u00f6k\u00fclmesi ve protestolarda 7 ki\u015finin kendini ate\u015fe vermesi \u00fczerine istifa etmi\u015fti. \u015eimdi ise 12 May\u0131s 2013 se\u00e7imlerinden sonra Sosyalistler ve H\u00d6H\u2019\u00fcn olu\u015fturdu\u011fu yeni h\u00fck\u00fcmetin erken se\u00e7ime gidip gitmeyece\u011fi konu\u015fuluyor. Pek \u00e7ok ki\u015fi h\u00fck\u00fcmetin sonbahar\u0131 atlatamayaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor ancak baz\u0131lar\u0131na g\u00f6re May\u0131s 2014 sonuna dek direnebilecek.<\/p>\n

Se\u00e7imleri birinci parti olarak tamamlayan Bulgar Sosyalist Partisi ve se\u00e7imlerin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc partisi olan Hak ve \u00d6zg\u00fcrl\u00fckler Hareketi\u2019nin olu\u015fturdu\u011fu koalisyon h\u00fck\u00fcmeti, k\u0131sa s\u00fcrede protestolar\u0131n hedefi haline geldi. 14 Haziran\u2019da ba\u015flayan protestolar\u0131n ba\u015flama sebebi, Bulgaristan Ulusal G\u00fcvenlik Ajans\u0131\u2019n\u0131n (DANS) ba\u015f\u0131na mafya ile ba\u011flant\u0131l\u0131 oldu\u011fu s\u00f6ylenen medya patronu Delyan Peevski\u2019nin getirilmesi oldu.[1] Atama karar\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131klanmas\u0131ndan hemen saatler sonra binlerce insan soka\u011fa d\u00f6k\u00fcld\u00fc, Peevski\u2019nin hemen gelen istifas\u0131 ise g\u00f6sterilerin \u015fiddetini dindirmedi. Bulgaristan Ba\u015fbakan\u0131 Plamen Ore\u015farski s\u00f6z konusu atamayla ilgi hatas\u0131n\u0131 kabul ederek, “Sokaklara d\u00f6k\u00fclen binlerce protestoculardan \u00f6z\u00fcr diliyorum” dedi ancak bir etkisi olmad\u0131. Protestocular art\u0131k b\u00f6ylesi bir atama karar\u0131 verebilen h\u00fck\u00fcmetin ve taze Ba\u015fbakan Plamen Vasilev Ore\u015farski\u2019nin istifas\u0131n\u0131 istiyor. Ger\u00e7ekten de atama karar\u0131 \u015fa\u015f\u0131rt\u0131c\u0131 bir siyasi gaf. \u00dclke zaten mafya ve organize su\u00e7un pen\u00e7esindeyken b\u00f6ylesi kritik \u00f6nemde bir kurumun \u2013ki bu t\u00fcr su\u00e7larla m\u00fccadelede rol\u00fc olan bir kurum- ba\u015f\u0131na \u015faibeli bir ismin getirilmesi ger\u00e7ekten de halk\u0131n akl\u0131 ile dalga ge\u00e7mek gibidir. Nitekim protestocular kendilerine bir \u201ce\u015fya\u201d imi\u015fler gibi davran\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yl\u00fcyorlard\u0131 yani oy vermek d\u0131\u015f\u0131nda bir i\u015flevi olmayan kalabal\u0131klarm\u0131\u015f gibi. B\u00f6ylece 14 Haziran\u2019dan itibaren her gece binlerce protestocu erken se\u00e7im \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131yla Sofya sokaklar\u0131na \u00e7\u0131kt\u0131. H\u00fck\u00fcmet yaz\u0131n s\u0131cak g\u00fcnlerinin yarataca\u011f\u0131 rehavete g\u00fcvendi, insanlar\u0131n tatile gidece\u011fini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc ama protestocular yerlerinde kalmay\u0131 tercih etmi\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcyordu. Parlamento ku\u015fat\u0131ld\u0131, milletvekilleri ve gazeteciler polisin barikat\u0131 sabaha kar\u015f\u0131 3 civar\u0131nda da\u011f\u0131tmas\u0131na dek saatlerce meclis binas\u0131ndan \u00e7\u0131kamad\u0131. Nihayetinde g\u00f6sterilerin 40. g\u00fcn\u00fcnde \u00e7\u0131kan \u00e7at\u0131\u015fmada ikisi polis en az 10 ki\u015fi yaraland\u0131.<\/div>\n
Bulgaristan Parlamentosu\u2019nun b\u00fct\u00e7e g\u00f6r\u00fc\u015fmelerini tamamlar tamamlamaz 2 A\u011fustos\u2019ta tatile girmesiyle g\u00f6steriler azald\u0131 ancak sokaklardaki g\u00f6receli sessizlik h\u00fck\u00fcmetin krizi atlatt\u0131\u011f\u0131 anlam\u0131na da gelmiyor. Keza \u00fclke bir buhran ya\u015farken milletvekillerinin tatile girmesi de ayr\u0131 bir tepkiye yol a\u00e7t\u0131. Meclis\u2019in 4 Eyl\u00fcl\u2019de yeni \u00e7al\u0131\u015fma d\u00f6nemine ba\u015flamas\u0131 ve bilhassa okullar\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131yla g\u00f6stericilerin \u00e7o\u011falarak yerlerini alaca\u011f\u0131na d\u00f6n\u00fck endi\u015fe ciddi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Parlamento\u2019nun ku\u015fat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 g\u00fcn sarf edilen \u201cBar\u0131\u015f\u00e7\u0131l eylemlerle sonu\u00e7 alamaman\u0131n eylemleri bir ileri \u015fiddet seviyesine ta\u015f\u0131yabilece\u011fine<\/i>\u201d d\u00f6n\u00fck protestocu s\u00f6ylemleri de dikkate al\u0131n\u0131rsa olas\u0131 yeni bir protesto s\u00fcrecinin Bulgaristan H\u00fck\u00fcmeti\u2019ni daha da zor bir duruma sokaca\u011f\u0131 kesin. Ancak Plamen Ore\u015farski\u2019nin Meclis\u2019in tatile girmesinden hemen \u00f6nce tan\u0131t\u0131m\u0131n\u0131 yapt\u0131\u011f\u0131 y\u00f6netim program\u0131, h\u00fck\u00fcmetin \u00f6mr\u00fcn\u00fc uzatabilecek bir etki yaratabilir.<\/div>\n
<\/div>\n
Ore\u015farski Plan\u0131\u2019n\u0131n Yaratt\u0131\u011f\u0131 Umut<\/b><\/div>\n
\u00a0<\/b><\/div>\n
\u201cOre\u015farski Plan\u0131\u201d olarak adland\u0131r\u0131lan ve ekonomik krize kar\u015f\u0131 k\u0131sa vadede al\u0131nacak tedbirleri tespit eden ekonomi paketinin g\u00fcven vermesi durumunda ise h\u00fck\u00fcmete d\u00f6n\u00fck istifa \u00e7a\u011fr\u0131lar\u0131nda yumu\u015fama g\u00f6zlemlenebilir. Nitekim plan\u0131n sadece meclise gelmesi dahi olumlu bir etki yaratt\u0131 ve Gallup International\u2019\u0131n yay\u0131mlad\u0131\u011f\u0131 son anket sonu\u00e7lar\u0131na g\u00f6re Bulgaristan Sosyalist Partisi\u2019ne (BSP) verilen destek, y\u00fczde 21.5\u2019dan y\u00fczde 21.7\u2019ye \u00e7\u0131kt\u0131.[2] Destek Temmuz ay\u0131nda ise 21.6 seviyesindeydi. Ku\u015fkusuz ki d\u00fc\u015f\u00fck bir oran s\u00f6z konusu ancak Bulgaristan istikrar\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00fcmit verici, \u00fcstelik bir \u00f6nceki d\u00f6nemin iktidar\u0131 olan GERB\u2019e deste\u011fin yine d\u00fc\u015f\u00fck bir oran olsa da y\u00fczde 17.8\u2019den y\u00fczde 15.5\u2019e gerilemesi de dikkate de\u011fer. Zira erken se\u00e7ime gidilecek olursa zaten Sosyalistler ve GERB en \u00f6nde yar\u0131\u015fan iki parti olacak ve GERB\u2019e destekte ani bir art\u0131\u015f g\u00f6zlenmedi\u011fi m\u00fcddet\u00e7e bug\u00fcn\u00fcn tablosundan farkl\u0131 bir sonu\u00e7 da ortaya \u00e7\u0131kmayacakt\u0131r. Daha a\u00e7\u0131k bir ifadeyle Boyko Borisov liderli\u011finde olmak kayd\u0131yla \u2013zira partisinde yerini doldurabilecek g\u00fc\u00e7te alternatifi yok- GERB a\u00e7\u0131k ara iktidara gelebilecek g\u00fcce ula\u015fmad\u0131\u011f\u0131 m\u00fcddet\u00e7e erken se\u00e7im \u00fclkeye sadece zaman kaybettirecektir.<\/div>\n
Ore\u015farski\u2019nin \u201cDevlet\u00e7ilik, geli\u015fme ve adalet\u201d ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda haz\u0131rlanan tedbir paketi, ucuz maliyetli kamu hizmetleri, k\u00fc\u00e7\u00fck ve orta \u00f6l\u00e7ekli tar\u0131m \u00e7ift\u00e7ilerine 1500 Euro\u2019ya kadar devlet yard\u0131m\u0131 yap\u0131lmas\u0131, k\u00fc\u00e7\u00fck ve orta \u00f6l\u00e7ekli i\u015fletmelerin te\u015fvik edilmesi, sabit maa\u015f ve sosyal yard\u0131m teminat\u0131 ile \u00f6\u011fretmenlerin te\u015fvik edilmesi gibi sosyal yard\u0131mlar\u0131 i\u00e7eriyor. Bu a\u00e7\u0131dan asl\u0131nda paket, halk\u0131n huzuru i\u00e7in sunulan bir r\u00fc\u015fvet g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fc sergiliyor. Daha a\u00e7\u0131k ifadeyle g\u00f6stericilerin evlerine d\u00f6nmeleri kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda devlet kasas\u0131n\u0131n halk\u0131n d\u00fc\u015f\u00fck ve orta gelirli kesimine a\u00e7\u0131laca\u011f\u0131 duyurusunun yap\u0131lmas\u0131 ile g\u00f6steriler t\u00fcm h\u0131z\u0131yla devam ederken Meclis\u2019in tatile girmesinden hemen \u00f6nce b\u00f6ylesi bir paketin a\u00e7\u0131klanmas\u0131 ve oylanmas\u0131n\u0131n yeni yasama d\u00f6nemine b\u0131rak\u0131lmas\u0131 aras\u0131nda bir fark yok gibi g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Ancak Bulgaristan ekonomisinin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 s\u0131k\u0131nt\u0131n\u0131n ard\u0131nda t\u00fcketimin d\u00fc\u015fmesinin yaratt\u0131\u011f\u0131 durgunluk oldu\u011fu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclecek olursa ekonominin bu \u015fekilde canland\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n bir gereklilik oldu\u011fu da anla\u015f\u0131l\u0131yor. Sosyal harcamalar\u0131 kar\u015f\u0131layan, i\u015f yeri a\u00e7abilen ve \u00fcr\u00fcn yaratabilen bir ekonomi yap\u0131s\u0131 olu\u015fturulmas\u0131 da ekonomik krizden \u00e7\u0131k\u0131\u015f\u0131n tek yolu. Nitekim halk\u0131n temel s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131 olan i\u015fsizlik ve mali s\u0131k\u0131nt\u0131lardaki art\u0131\u015f son y\u0131llarda y\u00fcz bin kadar \u015firketin faaliyetine son vermesiyle daha da derinle\u015fmi\u015fti. Daha iyi ya\u015fam standard\u0131 i\u00e7in Avrupa\u2019ya ka\u00e7\u0131\u015flardaki art\u0131\u015f da resmi rakamlara g\u00f6re y\u00fczde 14\u2019\u00fc bulan i\u015fsizli\u011fin yaratt\u0131\u011f\u0131 bir ba\u015fka sorun. Bulgaristan Merkez Bankas\u0131 verileri, \u015firket ve \u00f6zel ki\u015filere ait mevduatlar\u0131n y\u00fczde 80\u2019den fazlas\u0131n\u0131n 1000 Leva (500 Euro) kadar oldu\u011funu g\u00f6steriyor.[3] Avrupa\u2019daki en d\u00fc\u015f\u00fck asgari \u00fccret uygulayan \u00fclke s\u0131ralamas\u0131nda da 310 Leva (157 Euro) ile Bulgaristan ilk s\u0131ralarda yer al\u0131yor. N\u00fcfusun ayl\u0131k geliri ortalama 400 Euro civar\u0131nda ancak bu kesimin yar\u0131s\u0131n\u0131 emekliler olu\u015fturuyor. Halk\u0131n be\u015fte biri yoksulluk s\u0131n\u0131r\u0131n\u0131n alt\u0131nda ya\u015f\u0131yor. Bir yandan asgari \u00fccretin hi\u00e7 de\u011filse 30 Leva kadar artt\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in m\u00fccadele veren sendikalar bir yanda ise i\u015fyerlerini kapatmama m\u00fccadelesindeki i\u015fverenlerin direni\u015fi\u2026 Bu tablo ekonominin uzun zamand\u0131r durdu\u011funun bir g\u00f6stergesi adeta.<\/div>\n
H\u00fck\u00fcmetlerin oligarklarla yani\u00a0 kom\u00fcnizm sonras\u0131 ge\u00e7i\u015f s\u00fcrecinin ortaya \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131, hem sermayeyi hem de medyay\u0131 elinde tutan kesimle aras\u0131na mesafe koymas\u0131 da protestolar s\u0131ras\u0131nda dile getirilen taleplerden biriydi. Dolay\u0131s\u0131yla Borisov\u2019un ba\u015flad\u0131\u011f\u0131 ama nedense dar bir \u00e7evreyle s\u0131n\u0131rl\u0131 kalan yolsuzluk ve r\u00fc\u015fvetle m\u00fccadele; yeni, adaletli ve d\u00fczg\u00fcn bir sistem olu\u015fturma g\u00f6revi \u015fimdiki Ore\u015farski H\u00fck\u00fcmeti\u2019ne kalm\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor. Yani riskli ve kay\u0131plar\u0131 g\u00f6ze almay\u0131 gerektiren, yorucu bir m\u00fccadele. Ancak verilen s\u00f6zlerin tutulmamas\u0131n\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 g\u00fcvensizlikle m\u00fccadele de yeni bir y\u00f6netim modelini oturtmak kadar g\u00fc\u00e7.<\/div>\n
Ore\u015farski Plan\u0131\u2019na d\u00f6nersek istihdam sa\u011flama, fakirli\u011fi azaltma, halk\u0131n gelirini artt\u0131rma, \u00fcretimle birlikte t\u00fcketimi de canland\u0131rma hedefleri Ore\u015farski\u2019nin \u00f6ncelik verdi\u011fi konulard\u0131r.\u00a0 D\u00fc\u015f\u00fck ve orta \u00f6l\u00e7ekli i\u015fletmelerin finansmana eri\u015fiminin sa\u011flanmas\u0131, yine pakette yer alan ruhsat ve izin konular\u0131nda kolayl\u0131k sa\u011flanmas\u0131, duran ekonominin canland\u0131r\u0131lmas\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan verimlilik sa\u011flayabilecek \u00f6nlemlerdendir. Bulgaristan halk\u0131n\u0131n temel endi\u015fesi ekonomik s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131n orta ve d\u00fc\u015f\u00fck gelirlileri darbo\u011faza s\u00fcr\u00fcklemesi oldu\u011funa g\u00f6re bu kesimi devlet deste\u011fi ile g\u00fc\u00e7lendirme niyetindeki Ore\u015farski Plan\u0131\u2019n\u0131n toplumda kar\u015f\u0131l\u0131k bulaca\u011f\u0131 s\u00f6ylenebilir. \u00d6te yandan bir \u00f6nceki h\u00fck\u00fcmetten devral\u0131nan fahi\u015f elektrik \u00fccreti konusunda da yap\u0131lmas\u0131 gerekenler olacak. Sonu\u00e7ta protestocular\u0131 tetikleyen ilk geli\u015fme, elektrik zamm\u0131yd\u0131. Ore\u015farski, asl\u0131nda kapat\u0131lmas\u0131 gereken Kozloduy n\u00fckleer elektrik santralinin eski \u00fcnitelerinden 5. ve 6. bloklar\u0131n \u00e7al\u0131\u015fma s\u00fcrelerini uzatmay\u0131 planl\u0131yor. B\u00f6ylece \u00fclkede elektrik \u00fcretim maliyeti d\u00fc\u015f\u00fck d\u00fczeyde tutulabilecektir.<\/div>\n
Ancak iki a\u00e7maz bulunuyor: Kaynak bulma ve bug\u00fcn\u00fcn protestocular\u0131n\u0131n beklenti \u00e7\u0131talar\u0131n\u0131n eski y\u00f6ntemleri i\u015flevsiz k\u0131lacak denli y\u00fckselmi\u015f olmas\u0131.<\/div>\n
<\/div>\n
Kaynak Sorununda \u00c7are AB<\/b><\/div>\n
\u00a0<\/b><\/div>\n
Kaynak konusunda hedefin AB fonlar\u0131 olaca\u011f\u0131 a\u00e7\u0131kt\u0131r. Nitekim ekonomi plan\u0131n\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131ndaki etkenlerden biri de Bulgaristan\u2019\u0131n tehlikeye giren AB fonlar\u0131ndaki pay\u0131n\u0131 kurtarma niyeti olsa gerek. Daha \u00f6nce 220 milyon Euro tutar\u0131nda kat\u0131l\u0131m \u00f6ncesi yard\u0131m\u0131 kaybeden Bulgaristan, \u00fcyelik sonras\u0131nda da benzer kay\u0131plar ya\u015fad\u0131. Proje \u00fcretilememesi nedeniyle AB\u2019nin Bulgaristan\u2019\u0131n altyap\u0131 sorunlar\u0131 i\u00e7in haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 5 milyar 500 milyon Euroluk kayna\u011f\u0131n yaln\u0131zca y\u00fczde 1.6\u2019s\u0131 yani 90 milyon Euro\u2019su kullan\u0131labildi. Kullan\u0131lan k\u0131sm\u0131 da soru\u015fturmaya u\u011frad\u0131. Anla\u015f\u0131lan 2010\u2019da AB Fon Bakanl\u0131\u011f\u0131 olu\u015fturulmas\u0131 da sorunu \u00e7\u00f6zebilmi\u015f de\u011fil. Bulgaristan, \u015fimdi de uyum politikas\u0131 kapsam\u0131nda AB\u2019nin \u00f6ng\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc mali kaynaklar\u0131 alamayabilece\u011fi uyar\u0131s\u0131 ile kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131. 2015\u2019e dek kabul g\u00f6rebilecek projelerin \u00fcretilememesi durumunda Bulgaristan kendine ayr\u0131lan finansman\u0131n sadece y\u00fczde 30\u2019unu kullanabilmi\u015f olacak.<\/div>\n
1 Ocak 2014 itibariyle ba\u015flayacak AB\u2019nin yeni program d\u00f6neminde Bulgaristan Avrupa fon kaynaklar\u0131ndan 2020 y\u0131l\u0131na kadar 13 milyar Euro kullanabilecek. Bu kez projelerin mahiyeti farkl\u0131 olacak. \u0130\u015f g\u00fcc\u00fc piyasas\u0131nda reformlar yap\u0131lmas\u0131, yeniliklerin te\u015fviki a\u00e7\u0131s\u0131ndan i\u015f ortam\u0131n\u0131n iyile\u015ftirilmesi, altyap\u0131n\u0131n geli\u015ftirilmesi, ekonomideki kaynaklar\u0131n y\u00f6netiminin iyile\u015ftirilmesi, idare ve yarg\u0131 sistemi kapasitesinin art\u0131r\u0131lmas\u0131 \u015feklinde s\u0131ralayabilece\u011fimiz be\u015f \u00f6ncelikli alanda kullan\u0131lmak \u00fczere yeni bir kaynak aktar\u0131m\u0131 s\u00f6z konusu.[4] Gerek uyum politikas\u0131 kapsam\u0131nda gerekse yeni programla Bulgaristan\u2019a ayr\u0131lan kaynak, Bulgaristan\u2019\u0131 krizden \u00e7\u0131karabilecek d\u00fczeyde. Ore\u015farski\u2019nin de bu kayna\u011fa g\u00fcvendi\u011fine \u015f\u00fcphe yok. Kayna\u011fa ula\u015f\u0131m\u0131n ba\u011fland\u0131\u011f\u0131 \u015fartlar yani Bulgaristan\u2019\u0131n yeni d\u00f6nemdeki y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fckleri de \u00f6nemli olacakt\u0131r. Ayr\u0131ca fonlar\u0131n dondurulmas\u0131 ya da kesintiye u\u011framas\u0131na sebep olan yolsuzluklar\u0131n engellenmesi ve bu konuda AB\u2019nin g\u00fcveninin kazan\u0131lmas\u0131 da gerekecektir. Dolay\u0131s\u0131yla her t\u00fcrl\u00fc sorununun a\u015f\u0131lmas\u0131nda bu konuda tatmin edici bir \u00e7aban\u0131n g\u00f6sterilmesi \u015fart halini alm\u0131\u015ft\u0131r. Bug\u00fcne dek gelen h\u00fck\u00fcmetlerin ba\u015f edemedi\u011fi ya da bir \u015fekilde \u00e7ark\u0131n bir par\u00e7as\u0131 oldu\u011fu bu sorunun giderilmesi i\u00e7in de sadece iyi niyet yetmeyecektir. Ore\u015farski\u2019yi gerekirse siyasi gelece\u011fini riske atmay\u0131 g\u00f6ze alarak giri\u015fece\u011fi bir m\u00fccadele bekliyor. Ne var ki onun da \u201cGerekirse bu yolda \u00f6l\u00fcr\u00fcz yine de \u00fclkeyi d\u00fczl\u00fc\u011fe \u00e7\u0131kar\u0131r\u0131z\u201d benzeri s\u00f6ylemlerle iktidara gelenler gibi koltu\u011fu sevme ve birini yok ederken yeni bir menfaat \u00e7ark\u0131 olu\u015fturmaya giri\u015fmesi de ihtimallerin en g\u00fc\u00e7l\u00fcs\u00fcd\u00fcr.<\/div>\n
<\/div>\n
Protestolar\u0131n Artmas\u0131 \u0130htimali <\/b><\/div>\n
\u00a0<\/b><\/div>\n
Ore\u015farski\u2019nin haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 plan\u0131n y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girmesi ve buna kaynak bulunmas\u0131 tek ba\u015f\u0131na h\u00fck\u00fcmetin iktidar\u0131n\u0131 garantileyebilecek bir unsur de\u011fil. Kayna\u011fa ula\u015f\u0131lmas\u0131 i\u00e7in gereken \u201c\u015feffaf y\u00f6netim\u201d, yolsuzluk \u00e7ark\u0131n\u0131 engellemek gibi \u00f6devler asl\u0131nda ayn\u0131 zamanda protesto i\u00e7in soka\u011fa d\u00f6k\u00fclen insanlar\u0131n da ortak \u015fikayeti. Bu konuda g\u00fcven ortam\u0131n\u0131 olu\u015fturabilmek ise bir plan kaleme almakla olmuyor. Sonbahar\u2019da okullar\u0131n a\u00e7\u0131lmas\u0131 ile birlikte kat\u0131l\u0131mc\u0131lar\u0131n\u0131 daha \u00e7ok \u00f6\u011frencilerin olu\u015fturdu\u011fu yeni protestolar d\u00fcnyan\u0131n pek \u00e7ok yerinde oldu\u011fu gibi Bulgaristan\u2019da da y\u00f6netim i\u00e7in bir endi\u015fe kayna\u011f\u0131. Son\u00a0 d\u00f6nem deneyimleri, protestolar\u0131 sertlikle dindirme y\u00f6ntemlerinin direni\u015fi sertle\u015ftirdi\u011fini ve protestolara kat\u0131l\u0131m\u0131 artt\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6sterdi. Herhangi bir siyasi partinin taraftar\u0131 olmayan yani bir ba\u015fka partiyi iktidara getirme gibi bir niyetle ba\u015flamayan bu t\u00fcr protestolar a\u00e7\u0131s\u0131ndan erken se\u00e7ime gidilmesi dahi \u00e7\u00f6z\u00fcm sa\u011flamayacakt\u0131r. Kendilerini aptal yerine koydu\u011funu zanneden y\u00f6netimi hedef alan protestocular, h\u00fck\u00fcmetin kendi varl\u0131klar\u0131n\u0131 ve taleplerini kabul etti\u011fini g\u00f6rmeyi bekliyorlar. Bu nedenle Bulgaristan a\u00e7\u0131s\u0131ndan erken se\u00e7im pek de istikrar sebebi olabilecek bir se\u00e7enek gibi g\u00f6r\u00fcnm\u00fcyor.<\/div>\n
Protestolar\u0131n h\u0131zlanmas\u0131 ve kalabal\u0131\u011f\u0131n \u00f6fkesini dindirmek a\u00e7\u0131s\u0131ndan erken se\u00e7im karar\u0131 al\u0131nmas\u0131ndan ba\u015fka bir se\u00e7enek kalmamas\u0131 durumunda, yeni bir se\u00e7im Yunanistan\u2019da da g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz gibi daha g\u00fc\u00e7l\u00fc bir h\u00fck\u00fcmet anlam\u0131na gelmeyecektir. Zira GERB gerekli toparlanma s\u00fcrecini doldurmam\u0131\u015f, GERB\u2019e d\u00f6n\u00fck tepkiler hen\u00fcz yumu\u015famam\u0131\u015ft\u0131r. Aksine pek \u00e7ok partinin az say\u0131da milletvekili ile girdi\u011fi par\u00e7al\u0131 bir meclis ve meclisten do\u011fan \u00e7ok ortakl\u0131 bir h\u00fck\u00fcmet ya da teknokrat h\u00fck\u00fcmet s\u00f6z konusu olacakt\u0131r. Asl\u0131nda parlamentonun yetkilerinin bir nevi AB yetkililerinin eline ge\u00e7ece\u011fi b\u00f6ylesi bir sistem Bulgaristan halk\u0131 i\u00e7in k\u00f6t\u00fcn\u00fcn de k\u00f6t\u00fcs\u00fc bir ihtimal olacakt\u0131r.<\/div>\n
Sonu\u00e7 olarak g\u00f6sterilerin yarataca\u011f\u0131 kaosun atlat\u0131lmas\u0131 bir zorunluluk gibi g\u00f6r\u00fcnmektedir. Ancak bundan sonra da Ocak 2014\u2019e dek y\u00fcr\u00fcrl\u00fckte kalmas\u0131 planlanan Ore\u015farski Plan\u0131\u2019n\u0131 izleyecek yeni bir kalk\u0131nd\u0131rma projesinin devreye sokulmas\u0131 gerekecektir. 22-25 May\u0131s 2014 ger\u00e7ekle\u015ftirilecek Avrupa Parlamentosu se\u00e7imleri de Ore\u015farski H\u00fck\u00fcmeti a\u00e7\u0131s\u0131ndan yeni bir kritik e\u015fik olacakt\u0131r. Bu se\u00e7imde GERB\u2019in Bulgaristan genel se\u00e7imlerinde ald\u0131\u011f\u0131 oyun \u00fczerine \u00e7\u0131kmas\u0131 ya da Sosyalistlerin bu se\u00e7imdeki deste\u011fini yeniden sa\u011flayamamas\u0131, yeniden erken se\u00e7im \u00e7a\u011fr\u0131lar\u0131n\u0131 g\u00fcndeme getirecektir. Bug\u00fcn i\u00e7in GERB\u2019in oylar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fc\u015f g\u00f6sterirken Sosyalistlerin oylar\u0131 g\u00f6receli olarak y\u00fckselmektedir ancak yeni protesto g\u00f6sterileri \u00fclkenin siyasi havas\u0131nda \u00e7arp\u0131c\u0131 de\u011fi\u015fiklikler yaratabilir. Ore\u015farski\u2019nin iki ortakl\u0131 ve ATAKA destekli h\u00fck\u00fcmetinin kendini halk\u0131na kabul ettirebilmek i\u00e7in GERB\u2019in iktidar\u0131 tek ba\u015f\u0131na kazanabilece\u011fine inanaca\u011f\u0131 g\u00fcne kadar vakti olacakt\u0131r. Elbette yeni bir skandala imza atmazsa\u2026<\/div>\n
<\/div>\n
\n
G\u00f6zde K\u0131l\u0131\u00e7 Ya\u015f\u0131n<\/b><\/div>\n
21. Y\u00fczy\u0131l T\u00fcrkiye Enstit\u00fcs\u00fc, Balkan ve K\u0131br\u0131s Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 Merkezi Ba\u015fkan\u0131<\/i><\/div>\n<\/div>\n
\n

 <\/p>\n

\n
\n
* 21. Y\u00fczy\u0131l T\u00fcrkiye Enstit\u00fcs\u00fc Balkan ve K\u0131br\u0131s Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 Merkezi Ba\u015fkan\u0131, gkyasin@gmail.com<\/div>\n<\/div>\n
\n
[1] Delyan Peevski\u2019ye ait medya grubunun se\u00e7imlerden sonra T\u00fcrkiye Ba\u015fbakan\u0131 Erdo\u011fan\u2019\u0131 ve partisini hedef alan yay\u0131n yapt\u0131klar\u0131n\u0131, GERB lideri Boyko Borisov ile Cumhurba\u015fkan\u0131 Rosen Plevneliev\u2019in de ayn\u0131 \u015fekilde ciddi bir ele\u015ftiri ya\u011fmuruna tutuldu\u011funu not d\u00fc\u015fmek gerekir. Peevski, H\u00d6H\u2019\u00fcn aday\u0131 olarak meclise girmi\u015ftir. H\u00d6H ile eski lideri Ahmet Do\u011fan\u2019\u0131n AKP\u2019nin tepkisini \u00e7ekmesi, Bulgaristan se\u00e7imleri \u00f6ncesinde ikinci bir T\u00fcrk partisi olarak H\u00fcrriyet ve \u015eeref Partisinin kurulmas\u0131n\u0131n ard\u0131nda AKP\u2019nin yer almas\u0131 ve T\u00fcrk se\u00e7menlerin bu yeni partiye y\u00f6nlendirilmek istenmesi bahsedilen yay\u0131nlar\u0131n sebebi gibi g\u00f6z\u00fckmektedir.<\/div>\n<\/div>\n
\n
[2] Bulgarian Socialists maintain poll lead despite protests, The Guardian, 20 A\u011fustos 2013, http:\/\/www.theguardian.com\/world\/2013\/aug\/20\/bulgarian-socialists-poll-lead-protests<\/div>\n<\/div>\n
\n
[3] Milka Dimitova, Bulgarlar,ekonomiye karamsarl\u0131kla bak\u0131yorlar, Bulgaristan Radyosu, 29 Temmuz 2013, http:\/\/bnr.bg\/sites\/tr\/Economy\/Pages\/290713bulgaristan-vatandaslari-ekonomiye-karamsarlikla-bakiyorlar.aspx<\/div>\n<\/div>\n
\n
[4] http:\/\/bnr.bg\/sites\/tr\/Lifestyle\/BGEU\/Pages\/240613avrupa-fon-kaynaklar\u0131.aspx<\/div>\n<\/div>\n<\/div>\n

 <\/p>\n

Reklamlar<\/div>