{"id":65319,"date":"2026-08-31T15:48:38","date_gmt":"2026-08-31T12:48:38","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/?p=65319"},"modified":"2026-08-31T15:48:38","modified_gmt":"2026-08-31T12:48:38","slug":"sinanin-son-kubbesi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/sinanin-son-kubbesi\/","title":{"rendered":"S\u0130NAN\u2019IN SON KUBBES\u0130"},"content":{"rendered":"<p>Rafet ULUT\u00dcRK<\/p>\n<p>\u0130nsan \u00f6mr\u00fc k\u0131sad\u0131r.<\/p>\n<p>Ta\u015f\u0131n \u00f6mr\u00fc uzundur.<\/p>\n<p>Ama bazen bir insan \u00e7\u0131kar; kendi k\u0131sa \u00f6mr\u00fcn\u00fc ta\u015f\u0131n uzun \u00f6mr\u00fcne emanet eder.<\/p>\n<p>Mimar Sinan tam da b\u00f6yle bir insand\u0131r.<\/p><div id=\"bghab-913549826\" class=\"bghab-icerik-icine bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>O bug\u00fcn aram\u0131zda de\u011fil.<\/p>\n<p>Sesi yok.<\/p>\n<p>Nefesi yok.<\/p>\n<p>Elleri ta\u015flara dokunmuyor.<\/p>\n<p>Fakat \u0130stanbul\u2019a bakt\u0131\u011f\u0131n\u0131zda h\u00e2l\u00e2 onu g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn\u00fcz.<\/p><div id=\"bghab-3999281497\" class=\"bghab-icerik-icine-10-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>Edirne\u2019ye gitti\u011finizde h\u00e2l\u00e2 onunla kar\u015f\u0131la\u015f\u0131rs\u0131n\u0131z.<\/p>\n<p>Bir kemerin g\u00f6lgesinde, bir kubbenin alt\u0131nda, bir k\u00f6pr\u00fcn\u00fcn ta\u015f\u0131nda, bir \u00e7e\u015fmenin suyunda\u2026<\/p>\n<p>Sinan h\u00e2l\u00e2 oradad\u0131r.<\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc baz\u0131 insanlar mezarlar\u0131yla de\u011fil, b\u0131rakt\u0131klar\u0131 eserlerle ya\u015famaya devam eder.<\/p>\n<h2>B\u0130R G\u00dcN HERKES G\u0130DECEK<\/h2>\n<p>Sinan da biliyordu.<\/p><div id=\"bghab-1116908233\" class=\"bghab-icerik-icine-15-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>Bir g\u00fcn onun da elleri yorulacakt\u0131.<\/p>\n<p>Bir g\u00fcn cetveli yere b\u0131rakacakt\u0131.<\/p>\n<p>Bir g\u00fcn ta\u015flar\u0131n aras\u0131ndaki ses susacakt\u0131.<\/p>\n<p>Bir g\u00fcn ustalar da\u011f\u0131lacakt\u0131.<\/p>\n<p>Bir g\u00fcn \u015fantiye bo\u015falacakt\u0131.<\/p><div id=\"bghab-3431303897\" class=\"bghab-icerik-icine-20-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>Ve bir g\u00fcn kendisi de bu d\u00fcnyadan \u00e7ekilecekti.<\/p>\n<p>Belki bu y\u00fczden eserlerini yaln\u0131z kendi zaman\u0131 i\u00e7in yapmad\u0131.<\/p>\n<p>Y\u00fczy\u0131llar sonras\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc.<\/p>\n<p>Kendisinden sonra gelecek insanlar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc.<\/p>\n<p>Hi\u00e7 tan\u0131mayaca\u011f\u0131 \u00e7ocuklar\u0131\u2026<\/p><div id=\"bghab-1688346482\" class=\"bghab-icerik-icine-25-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>Hi\u00e7 g\u00f6rmeyece\u011fi \u0130stanbul\u2019u\u2026<\/p>\n<p>Hi\u00e7 bilmeyece\u011fi depremleri\u2026<\/p>\n<p>Hi\u00e7 duymayaca\u011f\u0131 dualar\u0131\u2026<\/p>\n<p>Bu y\u00fczden yapt\u0131\u011f\u0131 her ta\u015f\u0131n i\u00e7ine biraz daha fazla \u00f6m\u00fcr koymaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc b\u00fcy\u00fck insanlar kendi hayatlar\u0131n\u0131 a\u015fan i\u015fler yaparlar.<\/p><div id=\"bghab-2528313248\" class=\"bghab-icerik-icine-30-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<h2>TA\u015eIN \u0130\u00c7\u0130NDEK\u0130 DUA<\/h2>\n<p>Bir mimar ta\u015f dizer.<\/p>\n<p>Bir m\u00fchendis hesap yapar.<\/p>\n<p>Ama Sinan sanki yapt\u0131\u011f\u0131 her esere bir dua da yerle\u015ftirdi.<\/p>\n<p>S\u00fcleymaniye\u2019nin kubbesine bak\u0131n.<\/p>\n<p>Yaln\u0131z m\u00fchendislik g\u00f6rmezsiniz.<\/p><div id=\"bghab-157602381\" class=\"bghab-icerik-icine-35-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>Bir huzur hissedersiniz.<\/p>\n<p>Selimiye\u2019ye girin.<\/p>\n<p>Yaln\u0131z b\u00fcy\u00fckl\u00fck g\u00f6rmezsiniz.<\/p>\n<p>Bir teslimiyet hissedersiniz.<\/p>\n<p>Ma\u011flova Kemeri\u2019ne bak\u0131n.<\/p><div id=\"bghab-3672450677\" class=\"bghab-icerik-icine-40-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>Yaln\u0131z ta\u015f g\u00f6rmezsiniz.<\/p>\n<p>Bir \u015fehrin susuz kalmamas\u0131 i\u00e7in verilen eme\u011fi g\u00f6r\u00fcrs\u00fcn\u00fcz.<\/p>\n<p>Sinan\u2019\u0131n mimarisinde insan\u0131 etkileyen \u015fey budur.<\/p>\n<p>Teknik ile ruh birbirine kar\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Ta\u015f so\u011fuktur.<\/p><div id=\"bghab-2191271424\" class=\"bghab-icerik-icine-45-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>Ama Sinan\u2019\u0131n elinde s\u0131cakla\u015f\u0131r.<\/p>\n<p>Kemer serttir.<\/p>\n<p>Ama onun eserlerinde zarafete d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr.<\/p>\n<p>Kubbe a\u011f\u0131rd\u0131r.<\/p>\n<p>Ama alt\u0131nda duran insana g\u00f6ky\u00fcz\u00fc kadar hafif g\u00f6r\u00fcn\u00fcr.<\/p><div id=\"bghab-2911086340\" class=\"bghab-icerik-icine-50-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>\u0130\u015fte sanat ile m\u00fchendisli\u011fin bulu\u015ftu\u011fu yer buras\u0131d\u0131r.<\/p>\n<h2>B\u0130R \u00d6MR\u00dcN \u00dc\u00c7 KEL\u0130MES\u0130<\/h2>\n<p>\u00c7\u0131rakl\u0131k.<\/p>\n<p>Kalfal\u0131k.<\/p>\n<p>Ustal\u0131k.<\/p>\n<p>Sinan hayat\u0131n\u0131 b\u00f6yle tarif etti.<\/p><div id=\"bghab-882870566\" class=\"bghab-icerik-icine-55-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>\u015eehzade\u2026<\/p>\n<p>S\u00fcleymaniye\u2026<\/p>\n<p>Selimiye\u2026<\/p>\n<p>Bir insan d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn.<\/p>\n<p>Yapt\u0131\u011f\u0131 her b\u00fcy\u00fck eserden sonra kendisine yeniden \u00f6\u011frenci diyebiliyor.<\/p><div id=\"bghab-3966692502\" class=\"bghab-icerik-icine-60-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>S\u00fcleymaniye gibi bir eserden sonra bile kendisini bitmi\u015f saym\u0131yor.<\/p>\n<p>Bug\u00fcn k\u00fc\u00e7\u00fcc\u00fck bir ba\u015far\u0131yla \u00f6v\u00fcnen insanlar\u0131n d\u00fcnyas\u0131nda bu tav\u0131r \u00e7ok daha anlaml\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Sinan bize \u015funu \u00f6\u011fretir:<\/p>\n<p>\u0130nsan ger\u00e7ek anlamda b\u00fcy\u00fcd\u00fck\u00e7e kendisini daha az b\u00fcy\u00fck g\u00f6r\u00fcr.<\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc bilgi artt\u0131k\u00e7a bilmediklerinizin de artt\u0131\u011f\u0131n\u0131 fark edersiniz.<\/p><div id=\"bghab-1128693060\" class=\"bghab-icerik-icine-65-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>Sinan ta\u015f y\u00fckselttik\u00e7e tevazusunu da y\u00fckseltti.<\/p>\n<h2>S\u00dcLEYMAN\u0130YE\u2019N\u0130N G\u00d6LGES\u0130NDE B\u0130R \u0130NSAN<\/h2>\n<p>Bir g\u00fcn S\u00fcleymaniye avlusunda durun.<\/p>\n<p>Kalabal\u0131k biraz da\u011f\u0131ls\u0131n.<\/p>\n<p>\u0130stanbul\u2019a do\u011fru bak\u0131n.<\/p>\n<p>Sonra d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn.<\/p>\n<p>Bu ta\u015flara be\u015f y\u00fcz y\u0131l \u00f6nce insanlar dokundu.<\/p>\n<p>Baz\u0131lar\u0131 isimleri bilinmeden \u00f6ld\u00fc.<\/p>\n<p>Baz\u0131lar\u0131 bir kemeri \u00f6rd\u00fc.<\/p>\n<p>Baz\u0131lar\u0131 bir ta\u015f\u0131 ta\u015f\u0131d\u0131.<\/p>\n<p>Baz\u0131lar\u0131 har\u00e7 haz\u0131rlad\u0131.<\/p>\n<p>Baz\u0131lar\u0131 iskele kurdu.<\/p>\n<p>Ve b\u00fct\u00fcn bu insanlar\u0131n ba\u015f\u0131nda Sinan vard\u0131.<\/p>\n<p>Belki geceleri herkes gittikten sonra yap\u0131ya bak\u0131yordu.<\/p>\n<p>Belki sessizce hesap yap\u0131yordu.<\/p>\n<p>Belki kendi kendine soruyordu:<\/p>\n<p>\u201cBu kubbe dayanacak m\u0131?\u201d<\/p>\n<p>\u201cBu yap\u0131 benden sonra ya\u015fayacak m\u0131?\u201d<\/p>\n<p>\u201cBen gittikten sonra insanlar burada dua edecek mi?\u201d<\/p>\n<p>Bug\u00fcn cevab\u0131n\u0131 biliyoruz.<\/p>\n<p>Evet.<\/p>\n<p>Ya\u015fad\u0131.<\/p>\n<p>Dayand\u0131.<\/p>\n<p>\u0130nsanlar h\u00e2l\u00e2 dua ediyor.<\/p>\n<p>Belki de bir ustan\u0131n alabilece\u011fi en b\u00fcy\u00fck cevap budur.<\/p>\n<h2>SEL\u0130M\u0130YE: YA\u015eLILI\u011eIN \u0130SYANI<\/h2>\n<p>Sinan ya\u015fland\u0131\u011f\u0131nda daha k\u00fc\u00e7\u00fck hedeflere y\u00f6nelmedi.<\/p>\n<p>Tam tersine en b\u00fcy\u00fck eserlerinden birine y\u00f6neldi.<\/p>\n<p>Bu y\u00fczden Selimiye\u2019ye bakarken yaln\u0131z mimarl\u0131k g\u00f6rmem.<\/p>\n<p>Bir insan\u0131n ya\u015fl\u0131l\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 direni\u015fini g\u00f6r\u00fcr\u00fcm.<\/p>\n<p>Beden yorulabilir.<\/p>\n<p>Ama ruh yorulmak zorunda de\u011fildir.<\/p>\n<p>Sa\u00e7 a\u011farabilir.<\/p>\n<p>Ama hayal a\u011farmak zorunda de\u011fildir.<\/p>\n<p>\u0130nsan yava\u015f y\u00fcr\u00fcyebilir.<\/p>\n<p>Ama zihni h\u00e2l\u00e2 ko\u015fabilir.<\/p>\n<p>Selimiye bu nedenle bana hep \u015funu s\u00f6yler:<\/p>\n<p>\u201c\u0130nsan ya\u015flan\u0131r, ama \u00fclk\u00fcs\u00fc ya\u015flanmaz.\u201d<\/p>\n<p>Belki Sinan\u2019\u0131n en b\u00fcy\u00fck dersi budur.<\/p>\n<p>Hayat\u0131n sonuna yakla\u015f\u0131rken bile yeni bir ba\u015flang\u0131\u00e7 yapabilmek.<\/p>\n<h2>AYASOFYA\u2019YA BAKAN G\u00d6ZLER<\/h2>\n<p>Sinan\u2019\u0131n Ayasofya ile ili\u015fkisi de derin bir hik\u00e2yedir.<\/p>\n<p>Ayasofya onun i\u00e7in yaln\u0131z rakip de\u011fildi.<\/p>\n<p>Bir \u00f6\u011fretmendi.<\/p>\n<p>Ge\u00e7mi\u015fin b\u00fcy\u00fck eseriydi.<\/p>\n<p>Sinan ona bakt\u0131.<\/p>\n<p>\u0130nceledi.<\/p>\n<p>Eksiklerini g\u00f6rd\u00fc.<\/p>\n<p>Dengesini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc.<\/p>\n<p>Onu korumak i\u00e7in m\u00fcdahalelerde bulundu.<\/p>\n<p>Sonra kendi mimarisini kurdu.<\/p>\n<p>Bu davran\u0131\u015f\u0131n i\u00e7inde b\u00fcy\u00fck bir medeniyet ahlak\u0131 vard\u0131r.<\/p>\n<p>Ger\u00e7ek b\u00fcy\u00fck insan kendisinden \u00f6nce yap\u0131lan\u0131 yok etmez.<\/p>\n<p>\u00dczerine yenisini koyar.<\/p>\n<p>Sinan\u2019\u0131n b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc burada da g\u00f6r\u00fcl\u00fcr.<\/p>\n<p>Ge\u00e7mi\u015fle kavga etmedi.<\/p>\n<p>Ge\u00e7mi\u015ften ders ald\u0131.<\/p>\n<p>Sonra gelece\u011fi yapt\u0131.<\/p>\n<h2>SUYUN SES\u0130NDE S\u0130NAN<\/h2>\n<p>\u0130nsan \u00e7o\u011fu zaman bir mimar\u0131 kubbeleriyle hat\u0131rlar.<\/p>\n<p>Ama Sinan\u2019\u0131n b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc \u00e7e\u015fmelerde de vard\u0131r.<\/p>\n<p>Su yollar\u0131nda da vard\u0131r.<\/p>\n<p>Kemerlerde de vard\u0131r.<\/p>\n<p>Bir \u015fehir susuz kalmas\u0131n diye kilometrelerce \u00f6teden su getirmek, belki de bir cami yapmak kadar b\u00fcy\u00fck bir i\u015ftir.<\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc medeniyet yaln\u0131z ibadet yeri yapmak de\u011fildir.<\/p>\n<p>\u0130nsan\u0131n hayat\u0131n\u0131 kolayla\u015ft\u0131rmakt\u0131r.<\/p>\n<p>Bir annenin evine su ula\u015fmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Bir \u00e7ocu\u011fun temiz su i\u00e7mesidir.<\/p>\n<p>Bir yolcunun \u00e7e\u015fmeden avucuyla su i\u00e7mesidir.<\/p>\n<p>Sinan\u2019\u0131n m\u00fchendisli\u011fi burada merhamete d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr.<\/p>\n<p>Bazen bir ta\u015f kemer, bir insan\u0131n duas\u0131ndan daha uzun ya\u015far.<\/p>\n<p>Bazen o kemerin i\u00e7inden ge\u00e7en su, y\u00fczy\u0131llar boyunca bir \u015fehrin hayat\u0131n\u0131 ta\u015f\u0131r.<\/p>\n<h2>B\u0130R G\u00dcN S\u0130NAN DA SON KEZ B\u0130R ESERE BAKTI<\/h2>\n<p>Bunu d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcmde insan\u0131n i\u00e7i \u00fcrperiyor.<\/p>\n<p>Bir g\u00fcn Sinan da son kez bir kubbeye bakt\u0131.<\/p>\n<p>Son kez bir kemerin alt\u0131ndan ge\u00e7ti.<\/p>\n<p>Son kez bir ustayla konu\u015ftu.<\/p>\n<p>Son kez ta\u015flara dokundu.<\/p>\n<p>Belki kendisi bunun son oldu\u011funu bilmiyordu.<\/p>\n<p>Biz hi\u00e7birimiz hangi bak\u0131\u015f\u0131m\u0131z\u0131n son, hangi y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcz\u00fcn son, hangi s\u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fcn son oldu\u011funu bilmiyoruz.<\/p>\n<p>Hayat b\u00f6yle bir \u015feydir.<\/p>\n<p>\u0130nsan hep devam edecek san\u0131r.<\/p>\n<p>Oysa bir g\u00fcn herkes i\u015fini yar\u0131m b\u0131rak\u0131r.<\/p>\n<p>Sinan\u2019\u0131n fark\u0131 \u015fuydu:<\/p>\n<p>O kadar b\u00fcy\u00fck i\u015fler b\u0131rakm\u0131\u015ft\u0131 ki kendi hayat\u0131 yar\u0131m kalsa bile eserleri devam etti.<\/p>\n<h2>ESER BIRAKMAK NE DEMEKT\u0130R?<\/h2>\n<p>Eser yaln\u0131z cami de\u011fildir.<\/p>\n<p>Eser bir \u00e7ocuk yeti\u015ftirmektir.<\/p>\n<p>Bir \u00f6\u011frenciye yol g\u00f6stermektir.<\/p>\n<p>Bir insana iyilik yapmakt\u0131r.<\/p>\n<p>Bir kitap yazmakt\u0131r.<\/p>\n<p>Bir a\u011fac\u0131 b\u00fcy\u00fctmektir.<\/p>\n<p>Bir bilimsel ke\u015fif yapmakt\u0131r.<\/p>\n<p>Bir \u015fehirde g\u00fczel bir iz b\u0131rakmakt\u0131r.<\/p>\n<p>Sinan\u2019\u0131n hik\u00e2yesi asl\u0131nda hepimize ayn\u0131 \u015feyi s\u00f6yler:<\/p>\n<p>\u201cSen de bir \u015fey b\u0131rak.\u201d<\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc insan gider.<\/p>\n<p>Makam gider.<\/p>\n<p>Servet gider.<\/p>\n<p>Alk\u0131\u015f gider.<\/p>\n<p>Unvan gider.<\/p>\n<p>Ama iyi yap\u0131lm\u0131\u015f bir i\u015f kal\u0131r.<\/p>\n<p>Bir iyilik kal\u0131r.<\/p>\n<p>Bir fikir kal\u0131r.<\/p>\n<p>Bir eser kal\u0131r.<\/p>\n<h2>YEN\u0130 S\u0130NANLAR \u0130\u00c7\u0130N<\/h2>\n<p>Bug\u00fcn Sinan\u2019a hayran olmak yetmez.<\/p>\n<p>Onun gibi d\u00fc\u015f\u00fcnecek gen\u00e7ler yeti\u015ftirmek gerekir.<\/p>\n<p>Belki gelece\u011fin Sinan\u2019\u0131 bug\u00fcn bir k\u00f6y okulunda oturuyor.<\/p>\n<p>Belki \u00f6n\u00fcnde do\u011fru d\u00fczg\u00fcn bir bilgisayar bile yok.<\/p>\n<p>Belki kimse onun ne kadar yetenekli oldu\u011funu fark etmiyor.<\/p>\n<p>Belki bir m\u00fchendislik \u00f6\u011frencisi maddi s\u0131k\u0131nt\u0131 y\u00fcz\u00fcnden okulunu b\u0131rakmay\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyor.<\/p>\n<p>Belki gen\u00e7 bir mimar\u0131n b\u00fcy\u00fck hayalleri b\u00fcrokrasiye tak\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<p>E\u011fer biz bu gen\u00e7lerin elinden tutmazsak sadece bir insan\u0131 de\u011fil, gelecekte yap\u0131lacak y\u00fczlerce eseri de kaybedebiliriz.<\/p>\n<p>Bir Sinan yeti\u015ftirmek, y\u00fczlerce yap\u0131 in\u015fa etmek demektir.<\/p>\n<p>Bir bilim insan\u0131 yeti\u015ftirmek, binlerce insana dokunmak demektir.<\/p>\n<p>Bu y\u00fczden \u00fclkelerin en b\u00fcy\u00fck yat\u0131r\u0131m\u0131 betona de\u011fil, insana yap\u0131l\u0131r.<\/p>\n<h2>SON KUBBE<\/h2>\n<p>Belki Mimar Sinan\u2019\u0131n yapt\u0131\u011f\u0131 son kubbenin hangisi oldu\u011funu tarih\u00e7iler tart\u0131\u015fabilir.<\/p>\n<p>Ama bence onun ger\u00e7ek son kubbesi ba\u015fka bir \u015feydir.<\/p>\n<p>O kubbe h\u00e2l\u00e2 tamamlanmad\u0131.<\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc Sinan\u2019\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcncesi ya\u015famaya devam ediyor.<\/p>\n<p>Her iyi m\u00fchendis onun kubbesine bir ta\u015f ekliyor.<\/p>\n<p>Her vicdanl\u0131 mimar bir ta\u015f ekliyor.<\/p>\n<p>Her bilim insan\u0131\u2026<\/p>\n<p>Her usta\u2026<\/p>\n<p>Her \u00f6\u011fretmen\u2026<\/p>\n<p>Her \u00f6\u011frenci\u2026<\/p>\n<p>Bu b\u00fcy\u00fck medeniyet kubbesini biraz daha y\u00fckseltiyor.<\/p>\n<p>Sinan \u00f6ld\u00fc.<\/p>\n<p>Ama kubbesi kapanmad\u0131.<\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc medeniyet tamamlanm\u0131\u015f bir yap\u0131 de\u011fildir.<\/p>\n<p>Her neslin \u00fczerine bir ta\u015f koymas\u0131 gereken b\u00fcy\u00fck bir eserdir.<\/p>\n<p>Biz de o yap\u0131n\u0131n bug\u00fcnk\u00fc ustalar\u0131y\u0131z.<\/p>\n<p>Bize d\u00fc\u015fen ge\u00e7mi\u015fin kubbelerine bak\u0131p hayran olmak de\u011fildir sadece.<\/p>\n<p>Yeni kubbeler kurmakt\u0131r.<\/p>\n<p>Yeni k\u00f6pr\u00fcler yapmakt\u0131r.<\/p>\n<p>Yeni yollar a\u00e7makt\u0131r.<\/p>\n<p>Yeni bilim insanlar\u0131 yeti\u015ftirmektir.<\/p>\n<p>Yeni \u015fehirler kurmakt\u0131r.<\/p>\n<p>Ve bizden sonra gelecek insanlara \u015funu s\u00f6yletebilmektir:<\/p>\n<p>\u201cBunlar yaln\u0131z ya\u015famad\u0131lar.<\/p>\n<p>Bir \u015fey b\u0131rakt\u0131lar.\u201d<\/p>\n<p>Mimar Sinan bunu ba\u015fard\u0131.<\/p>\n<p>\u00d6mr\u00fc bitti.<\/p>\n<p>Ama eseri bitmedi.<\/p>\n<p>Ta\u015f sustu.<\/p>\n<p>Ama ad\u0131 konu\u015fmaya devam etti.<\/p>\n<p>\u0130nsan gitti.<\/p>\n<p>Ama medeniyet kald\u0131.<\/p>\n<p>Ve S\u00fcleymaniye\u2019nin kubbesinin alt\u0131nda bug\u00fcn h\u00e2l\u00e2 ayn\u0131 hakikat yank\u0131lan\u0131yor:<\/p>\n<p><strong>\u0130nsan fanidir. Eser kal\u0131r.<\/strong><\/p>\n<p>As\u0131l mesele ne kadar ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z de\u011fil;<\/p>\n<p><strong>biz gittikten sonra neyin ya\u015famaya devam edece\u011fidir.<\/strong><\/p>\n<div id=\"bghab-1807905820\" class=\"bghab-yazi-altinda bghab-entity-placement\"><script async src=\"https:\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js\"><\/script>\r\n<!-- bghaber-yaz\u0131-sonu -->\r\n<ins class=\"adsbygoogle\"\r\n     style=\"display:block\"\r\n     data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\"\r\n     data-ad-slot=\"4222328180\"\r\n     data-ad-format=\"auto\"\r\n     data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\r\n<script>\r\n     (adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({});\r\n<\/script><\/div><br style=\"clear: both; display: block; float: none;\"\/>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Rafet ULUT\u00dcRK \u0130nsan \u00f6mr\u00fc k\u0131sad\u0131r. Ta\u015f\u0131n \u00f6mr\u00fc uzundur. Ama bazen bir insan \u00e7\u0131kar; kendi k\u0131sa \u00f6mr\u00fcn\u00fc ta\u015f\u0131n uzun \u00f6mr\u00fcne emanet eder. Mimar Sinan tam da<\/p>\n","protected":false},"author":13,"featured_media":65164,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"advanced_seo_description":"","jetpack_seo_html_title":"","jetpack_seo_noindex":false,"jetpack_seo_schema_type":"","_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_feature_clip_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_post_was_ever_published":false},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-65319","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-yorum"],"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_likes_enabled":true,"jetpack-related-posts":[],"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/pc2PfJ-gZx","jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-content\/uploads\/2026\/06\/rafet-soylu.jpg?fit=1600%2C783&ssl=1","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/65319","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/users\/13"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=65319"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/65319\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":65320,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/65319\/revisions\/65320"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/media\/65164"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=65319"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=65319"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=65319"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}