{"id":64577,"date":"2025-12-24T02:28:54","date_gmt":"2025-12-23T23:28:54","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/?p=64577"},"modified":"2025-12-26T03:16:00","modified_gmt":"2025-12-26T00:16:00","slug":"zorla-isim-degistirme-kampanyasi-askeri-harekat-gibi-planlandi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/zorla-isim-degistirme-kampanyasi-askeri-harekat-gibi-planlandi\/","title":{"rendered":"Zorla \u0130sim De\u011fi\u015ftirme kampanyas\u0131 askeri harek\u00e2t gibi planland\u0131"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Aral\u0131k 1984 &#8211; Kas\u0131m 1987 d\u00f6neminde \u00fclkenin d\u00f6rt bir yan\u0131ndan toplam 517 ki\u015fi Belene&#8217;de g\u00f6zalt\u0131na al\u0131nd\u0131<br>Bulgaristan\u2019daki T\u00fcrklerin etnik ve dini kimliklerine kar\u015f\u0131 ba\u015flat\u0131lan sald\u0131r\u0131, Todor Jivkov&#8217;un dar bir \u00e7evrede ald\u0131\u011f\u0131 ani bir karar\u0131n sonucu de\u011fildi. Zira&nbsp;<strong>Kom\u00fcnist rejim 1983 y\u0131l\u0131n\u0131n sonlar\u0131ndan itibaren T\u00fcrklerin isimlerini zorla de\u011fi\u015ftirmek i\u00e7in \u00e7ok ciddi bir haz\u0131rl\u0131k yapt\u0131<\/strong>. 1984 y\u0131l\u0131 boyunca \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131&#8217;ndaki i\u00e7 y\u00f6netmelikler, kitlesel direni\u015f ihtimaline kar\u015f\u0131 kolluk kuvvetlerinin potansyeli g\u00fc\u00e7lendirildi, modern silah ve te\u00e7hizatla geni\u015f \u00e7apl\u0131 silahlanma ger\u00e7ekle\u015ftirildi, personel say\u0131s\u0131 iki kat\u0131na \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131, 1985&#8217;in ilk aylar\u0131nda personel ve Ulusal G\u00fcvenlik ajanlar\u0131n\u0131n maa\u015flar\u0131 art\u0131r\u0131ld\u0131.&nbsp;<strong>Ocak 1985&#8217;te Bakanlar Kurulu, 2.000 ki\u015filik bir \u0130\u00e7 Birli\u011fin kurulmas\u0131na karar verdi<\/strong>.&nbsp;<strong>G\u00f6zalt\u0131 merkezlerinin ve \u00f6zellikle Belene&#8217;deki toplama kamp\u0131n\u0131n gerekli kapasiteye sahip olmas\u0131n\u0131 sa\u011flamak i\u00e7in \u00f6nlemler al\u0131nd\u0131<\/strong>. Adeta bir askeri harek\u00e2t misali&nbsp;<strong>kapsaml\u0131 bir \u015fekilde planlanm\u0131\u015f ve haz\u0131rl\u0131klar\u0131 uzun s\u00fcrm\u00fc\u015f bu operasyon, Bulgaristan vatanda\u015f\u0131 T\u00fcrk az\u0131nl\u0131\u011f\u0131na kar\u015f\u0131 takvimler 24 Aral\u0131k 1984\u2019\u00fc g\u00f6sterdi\u011finde ba\u015flat\u0131ld\u0131<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bulgaristan\u2019da T\u00fcrk az\u0131nl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 yap\u0131lan&nbsp;<strong>ilk isim de\u011fi\u015fikli\u011fi uygulamas\u0131,<\/strong>&nbsp;g\u00fcney Bulgaristan\u2019da K\u0131rcali yak\u0131n\u0131ndaki&nbsp;<strong>Gorski \u0130zvor<\/strong>&nbsp;<strong>k\u00f6y\u00fcnde 24 Aral\u0131k 1984 tarihinde yap\u0131ld\u0131<\/strong>. Yerel yetkililer, T\u00fcrklerin pasaportlar\u0131n\u0131 toplamaya, yeni isimlerini kaydetmeye ve yeni kimlik belgeleri \u00e7\u0131karmaya ba\u015flad\u0131.&nbsp;<strong>Halk bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l bir protesto ba\u015flatt\u0131.<\/strong>&nbsp;Yo\u011fun kar ya\u011f\u0131\u015f\u0131 ve eksi 20 derece olan dondurucu so\u011fukta&nbsp;<strong>24 Aral\u0131k&#8217;ta, Mle\u00e7ino k\u00f6y\u00fcnde 1.200 ki\u015fi protesto g\u00f6sterisi<\/strong>&nbsp;<strong>yapt\u0131<\/strong>.&nbsp;<strong>25 Aral\u0131k&#8217;ta ise, Benkovski k\u00f6y\u00fcnde<\/strong>, \u00e7o\u011funlu\u011fu \u00e7evre k\u00f6ylerden gelen&nbsp;<strong>3 500&#8217;den fazla ki\u015fi g\u00f6steri d\u00fczenledi<\/strong>. Ertesi g\u00fcn, g\u00f6stericiler ve g\u00fcvenlik g\u00fc\u00e7leri aras\u0131nda&nbsp;<strong>\u015fiddetli \u00e7at\u0131\u015fmalar<\/strong>&nbsp;ya\u015fand\u0131. Kayaloba, Gorski Izvor, Mogilyane, Preseka ve Dobromirtsi k\u00f6ylerinden yakla\u015f\u0131k 3 000 ki\u015fi, Benkovski&#8217;ye do\u011fru birka\u00e7 kez farkl\u0131 y\u00f6nlerden ilerleyerek sonunda k\u00f6ye girdi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>26 Aral\u0131k\u2019ta Mogilane k\u00f6y\u00fc yak\u0131nlar\u0131nda meydana gelen \u00e7at\u0131\u015fmalarda, aralar\u0131nda 17 ayl\u0131k T\u00fcrkan bebe\u011fin de bulundu\u011fu \u00fc\u00e7 ki\u015fi hayat\u0131n\u0131 kaybetti<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Benzer protestolar \u00fclke genelinde devam etti ve&nbsp;<strong>binlerce tutuklu \u00e7e\u015fitli cezaevlerine g\u00f6nderildi<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ayn\u0131 g\u00fcn,&nbsp;<strong>26 Aral\u0131k&#8217;ta Do\u011fu Rodoplar&#8217;\u0131n di\u011fer b\u00f6lgelerinde \u015fiddetli \u00e7at\u0131\u015fmalar ya\u015fand\u0131<\/strong>.&nbsp;Direni\u015fe Mom\u00e7ilgrad&#8217;dan 1.200, Gruevo k\u00f6y\u00fcnden 1.000 ki\u015fi kat\u0131ld\u0131.&nbsp;<strong>K\u0131rcali b\u00f6lgesindeki T\u00fcrk halk\u0131n\u0131n direni\u015fini bast\u0131rmak i\u00e7in \u00f6zel bir karargah kuruldu<\/strong>. Milislere ek olarak, Devlet G\u00fcvenlik G\u00fc\u00e7lerive askeri birlikler, z\u0131rhl\u0131 personel ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131lar\u0131, baz\u0131lar\u0131 tazyikli su ile donat\u0131lm\u0131\u015f 15 itfaiye arac\u0131, g\u00f6sterileri da\u011f\u0131tmak i\u00e7in jet motorlu \u00f6zel bir ara\u00e7, k\u00f6pekler, tutuklama arabalar\u0131, kamyonlar ve di\u011fer askeri ekipmanlar kullan\u0131ld\u0131.<\/p><div id=\"bghab-1520742249\" class=\"bghab-icerik-icine bghab-entity-placement\" role=\"region\" aria-label=\"Reklamlar\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><insclass=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" data-ad-slot=\"7303146466\" data-ad-layout=\"in-article\" data-ad-format=\"fluid\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Bulgaristan\u2019daki T\u00fcrklerin&nbsp;<\/strong>kimliklerini korumak u\u011fruna g\u00f6sterdikleri direni\u015f ve&nbsp;<strong>verdikleri m\u00fccadele sadece K\u0131rcali b\u00f6lgesiyle s\u0131n\u0131rl\u0131 kalmad\u0131<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">T\u00fcrklerin 1984-1985 k\u0131\u015f\u0131nda zorla isim de\u011fi\u015fikli\u011fine kar\u015f\u0131&nbsp;<strong>direni\u015finin doruk noktas\u0131<\/strong>, yakla\u015f\u0131k 5 bin n\u00fcfuslu&nbsp;<strong>Yablanovo k\u00f6y\u00fc ve \u00e7evre k\u00f6ylerde 17, 18 ve 19 Ocak 1985 tarihlerinde ger\u00e7ekle\u015ftirilen sivil itaatsizlik hareketiydi<\/strong>. Bu hareket, Fedail Kocabryamov, Belediye Ba\u015fkan\u0131 H\u00fcseyin Nuh ve Parti Sekreteri Hasan Berberov taraf\u0131ndan ba\u015flat\u0131ld\u0131 ve y\u00f6netildi.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ba\u015fsavc\u0131ya, devlet kurumlar\u0131na ve parti y\u00f6netimine&nbsp;<strong>toplu halde \u015fikayetler<\/strong>&nbsp;haz\u0131rland\u0131. Bu \u015fikayetler Sofya\u2019daki Balkan Ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 Enstit\u00fcs\u00fc&#8217;nde \u00e7al\u0131\u015fan Salih Baklac\u0131 taraf\u0131ndan haz\u0131rlanan bir \u015fablona g\u00f6re \u00e7o\u011falt\u0131ld\u0131. 18 Ocak sabah\u0131n\u0131n erken saatlerinde bir grup, \u015fikayetlerini Devlet Konseyi&#8217;ne iletmek \u00fczere Sofya&#8217;ya do\u011fru yola \u00e7\u0131kt\u0131. Daha sonra Hasan Berberov da Bulgar Kom\u00fcnist Partisi Merkez Komitesi&#8217;ne posta yoluyla bir protesto mektubu g\u00f6nderdi.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/bnrnews.bg\/api\/media\/f74e7d00-1313-46f5-a4ac-d765a4ea5e34?Size=large\" alt=\"\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Yablanovo&#8217;da T\u00fcrklerin isimlerini de\u011fi\u015ftirmekle g\u00f6revli memurlar<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">FOTO\u011eRAF&nbsp;grandmufti.bg<\/p><div id=\"bghab-3149635011\" class=\"bghab-icerik-icine-10-paragraf bghab-entity-placement\" role=\"region\" aria-label=\"Reklamlar\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><insclass=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" data-ad-slot=\"7303146466\" data-ad-layout=\"in-article\" data-ad-format=\"fluid\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Bu arada&nbsp;<strong>Yablanovo giri\u015flerine n\u00f6bet\u00e7iler yerle\u015ftirildi ve k\u00f6y\u00fcn d\u0131\u015f d\u00fcnyayla ba\u011flant\u0131s\u0131 kesildi<\/strong>. Geceleri sokaklarda ate\u015fler yak\u0131ld\u0131. Direni\u015fe kat\u0131lmak i\u00e7in civar k\u00f6ylerden erkekler geldi.&nbsp;<strong>18 Ocak sabah\u0131, belediye \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 ve Anavatan Cephesi aktivistlerinden olu\u015fan bir grup, toplu isim de\u011fi\u015fikli\u011fini uygulamak \u00fczere Kotel&#8217;den Yablanovo&#8217;ya geldi.&nbsp;<\/strong>Gruba silahl\u0131 bir milis birli\u011fi e\u015flik ediyordu. Yablanovo halk\u0131, belediye binas\u0131na girmelerine izin vermedi ve onlar\u0131 geri p\u00fcsk\u00fcrtt\u00fc. Ayn\u0131 g\u00fcn\u00fcn ilerleyen saatlerinde&nbsp;<strong>k\u00f6yl\u00fcler, k\u00f6y ba\u015f\u0131ndaki k\u00f6pr\u00fcye patlay\u0131c\u0131 yerle\u015ftirerek Yablanovo&#8217;nun bat\u0131 ucundaki Sliven-\u015eumen yolunu demir ve \u00e7ak\u0131lla kapatt\u0131lar<\/strong>. Bu arada, ba\u015fka b\u00f6lgelerde \u00e7al\u0131\u015fan gurbet\u00e7iler geri d\u00f6n\u00fcyordu. Kom\u015fu k\u00f6ylerden insanlar gelmeye devam etti. Geceleri tekrar mevziler kuruldu ve ate\u015fler yak\u0131ld\u0131. Havan\u0131n eksi 25 derecenin alt\u0131nda oldu\u011fu&nbsp;<strong>19 Ocak \u015fafa\u011f\u0131nda tanklar, z\u0131rhl\u0131 personel ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131lar\u0131, itfaiye ara\u00e7lar\u0131, kamyonlar ve askeri ara\u00e7lardan olu\u015fan bir konvoy bat\u0131dan k\u00f6ye yakla\u015ft\u0131.<\/strong>&nbsp;Fedail Kocaibryamov, H\u00fcseyin Nuh ve Hasan Berberov \u00f6nderli\u011findeki Yablanovo halk\u0131 direndi. \u00d6n s\u0131rada kucaklar\u0131nda yapay bebekleriyle kad\u0131nlar, \u00e7ocuklar vard\u0131. Ellerinde savunma ama\u00e7l\u0131 el yap\u0131m\u0131 aletler olan erkekler ise arkalar\u0131nda yer ald\u0131.&nbsp;<strong>Fedail Kocaibryamov tutukland\u0131ktan sonra tanklar ve di\u011fer ara\u00e7lar kalabal\u0131\u011f\u0131 sard\u0131 ve k\u00f6ye girdi<\/strong>. Direni\u015f\u00e7ilere g\u00f6z ya\u015fart\u0131c\u0131 gazl\u0131 sis bombalar\u0131 at\u0131ld\u0131, itfaiye ara\u00e7lar\u0131 \u00fczerlerine g\u00fc\u00e7l\u00fc yang\u0131n s\u00f6nd\u00fcrme suyu s\u0131kmaya ba\u015flad\u0131, tanklar ve z\u0131rhl\u0131 personel ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131lar\u0131, erkekleri ve kad\u0131nlar\u0131 meydanda toplad\u0131.&nbsp;<strong>Hem Yablanovo&#8217;da hem de civar k\u00f6ylerde direni\u015f\u00e7ilere kar\u015f\u0131 \u015fiddetli bir bask\u0131na ba\u015fland\u0131<\/strong>. Filaretovo k\u00f6y\u00fcnde bir direni\u015f\u00e7i tank\u0131n alt\u0131nda kalarak \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc,&nbsp;<strong>\u00e7o\u011fu tutukland\u0131 ve a\u011f\u0131r i\u015fkencelerden sonra \u00e7e\u015fitli hapis cezalar\u0131na \u00e7arpt\u0131r\u0131ld\u0131 veya Belene&#8217;deki toplama kamp\u0131na g\u00f6nderildi<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Aral\u0131k<\/strong>&nbsp;<strong>1984 &#8211; Kas\u0131m 1989 d\u00f6neminde \u00fclkenin d\u00f6rt bir yan\u0131ndan toplam 517 ki\u015fi Belene&#8217;de g\u00f6zalt\u0131na al\u0131nd\u0131<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-image\"><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/bnrnews.bg\/api\/media\/cb46cf97-560d-4eb0-a996-6bd016fc2868?Size=large\" alt=\"\"\/><\/figure>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Zorla isim de\u011fi\u015ftirme s\u00fcrecinde hayat\u0131n\u0131 kaybedenlerin portreleri (Momchilgrad, 2018)<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">FOTO\u011eRAF:\u00a0dw.com<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><strong>Bulgaristan Halk Meclisi, 11 Ocak 2012 tarihinde, &#8220;Totaliter rejiminin T\u00fcrk az\u0131nl\u0131\u011f\u0131na uygulad\u0131\u011f\u0131 asimilasyon politikas\u0131n\u0131 ve yakla\u015f\u0131k 350 000 ki\u015finin zorla g\u00f6\u00e7 ettirilmesini etnik temizlik olarak k\u0131nayan bir bildiriyi kabul etti<\/strong>. Ne var ki, bug\u00fcne kadar tek bir su\u00e7lunun bile mahkum edilmedi\u011fini ve cezaland\u0131r\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtmemiz gerekiyor.<\/p><div id=\"bghab-2439808206\" class=\"bghab-icerik-icine-15-paragraf bghab-entity-placement\" role=\"region\" aria-label=\"Reklamlar\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><insclass=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" data-ad-slot=\"7303146466\" data-ad-layout=\"in-article\" data-ad-format=\"fluid\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Erg\u00fcl Bayraktar, BNR<\/p>\n<div id=\"bghab-1189233864\" class=\"bghab-yazi-altinda bghab-entity-placement\" role=\"region\" aria-label=\"Reklamlar\"><script async src=\"https:\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js\"><\/script>\r\n<!-- bghaber-yaz\u0131-sonu -->\r\n<ins class=\"adsbygoogle\"\r\n     style=\"display:block\"\r\n     data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\"\r\n     data-ad-slot=\"4222328180\"\r\n     data-ad-format=\"auto\"\r\n     data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\r\n<script>\r\n     (adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({});\r\n<\/script><\/div><br style=\"clear: both; display: block; float: none;\"\/>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Aral\u0131k 1984 &#8211; Kas\u0131m 1987 d\u00f6neminde \u00fclkenin d\u00f6rt bir yan\u0131ndan toplam 517 ki\u015fi Belene&#8217;de g\u00f6zalt\u0131na al\u0131nd\u0131Bulgaristan\u2019daki T\u00fcrklerin etnik ve dini kimliklerine kar\u015f\u0131 ba\u015flat\u0131lan sald\u0131r\u0131, Todor<\/p>\n","protected":false},"author":29,"featured_media":64578,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"advanced_seo_description":"","jetpack_seo_html_title":"","jetpack_seo_noindex":false,"jetpack_seo_schema_type":"","_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_hide_featured_image":false,"_jetpack_featured_image_duplicate_dismissed":0,"_jetpack_feature_clip_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_post_was_ever_published":false},"categories":[1,5],"tags":[],"class_list":["post-64577","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-haberler","category-yasam"],"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_likes_enabled":true,"jetpack-related-posts":[],"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/pc2PfJ-gNz","jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-content\/uploads\/2025\/12\/bulgaristan-turkleri-isim-degisikligi-1984.png?fit=1024%2C1024&ssl=1","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/64577","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/users\/29"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=64577"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/64577\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/media\/64578"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=64577"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=64577"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=64577"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}