Her y\u0131l 19 \u015eubat\u2019ta Bulgaristan’da resmi t\u00f6renlerle, \u015fiirlerle, bayraklarla Levski an\u0131l\u0131r.
\n“\u00d6zg\u00fcrl\u00fck kahraman\u0131” deriz ona, “milletin vicdan\u0131” deriz.
\nPeki o vicdan\u0131n anas\u0131 kimdi?
\nVe neden bir kuyuya atlayarak \u00f6l\u00fcme y\u00fcr\u00fcd\u00fc?
\nBug\u00fcn bu soruyu sormak bile y\u00fcrek ister.
\n\u00c7\u00fcnk\u00fc cevab\u0131 bir milletin haf\u0131zas\u0131nda derin bir yara gibi kanar.
\nTarihi Y\u00fczle\u015fme Ba\u015flas\u0131n
\nLevski\u2019nin annesi G\u0131na K\u00fbn\u00e7eva, 27 Ocak 1878\u2019de, daha Bulgaristan\u2019da \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ilan edilmeden birka\u00e7 hafta \u00f6nce, Karlovo\u2019daki bir kuyunun ba\u015f\u0131nda ellerini semaya kald\u0131rd\u0131, \u201cBa\u011f\u0131\u015fla beni Allah\u2019\u0131m!\u201d diyerek kendini kuyuya b\u0131rakt\u0131.
\nNeden mi? \u00c7\u00fcnk\u00fc a\u00e7t\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc yaln\u0131zd\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc unutulmu\u015ftu.
\nO, sadece bir anne de\u011fildi.
\nO, Levski\u2019yi do\u011furan, b\u00fcy\u00fcten, y\u00fcrekten inanan bir kad\u0131nd\u0131.
\nAma o\u011flu \u00f6zg\u00fcrl\u00fck u\u011fruna can verdikten sonra, o kad\u0131na bir dilim ekmek bile lay\u0131k g\u00f6r\u00fclmedi.
\nYeni Bulgar devleti hen\u00fcz kuruluyordu.
\nS\u00f6zde kurtulu\u015f ya\u015fanm\u0131\u015ft\u0131 ama bir avu\u00e7 zengin, Osmanl\u0131 zaman\u0131n\u0131n \u00e7orbac\u0131lar\u0131, bu kez yeni rejimin sofras\u0131na oturmu\u015ftu.
\nYoksul halk ayn\u0131 kalm\u0131\u015ft\u0131, sadece efendisi de\u011fi\u015fmi\u015fti.
\nNe Devlet, Ne Halk, Ne Kilise\u2026
\nG\u0131na Ana’n\u0131n kuyudan \u00e7\u0131kar\u0131lan bedeni, Hristiyan mezarl\u0131\u011f\u0131na bile al\u0131nmad\u0131.
\n\u00c7\u00fcnk\u00fc intihar etti\u011fi i\u00e7in kilise lanetledi.
\nNe bir papaz dua okudu, ne bir ta\u015f kondu mezar\u0131na.
\nBug\u00fcn mezar\u0131n\u0131n nerede oldu\u011funu kimse bilmiyor.
\nO\u011flu Pet\u0131r, Botev\u2019in \u00e7etesinde \u00e7arp\u0131\u015fm\u0131\u015f, \u015eipka\u2019da yaralanm\u0131\u015f, bir baca\u011f\u0131n\u0131 kaybetmi\u015f bir kahramand\u0131.
\nAma Karlovo\u2019ya d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcnde kimse ona i\u015f vermedi.
\nSokaklarda dilendi.
\nLevski\u2019nin karde\u015fi, \u00f6zg\u00fcr Bulgaristan\u2019da bir dilenciydi.
\n1881 y\u0131l\u0131nda, t\u00fcberk\u00fclozdan, a\u00e7l\u0131ktan, \u00e7aresizlikten o da \u00f6ld\u00fc.
\nYani, Levski\u2019nin ailesinden hayatta kalanlar, bir halk\u0131n s\u0131rt\u0131n\u0131 d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fc en b\u00fcy\u00fck de\u011ferler olarak sessizce yok olup gitti.
\nNerede Bu Devlet? Nerede Kahraman Bulgarlar?
\nBug\u00fcn sormak boynumuzun borcu:
\nNerede bu devlet?
\nNerede kahraman Bulgar halk\u0131?
\nNerede Levski\u2019ye \u00f6vg\u00fcler d\u00fczen mebuslar, profes\u00f6rler, y\u00f6neticiler?
\nNerede s\u00f6zde halk adamlar\u0131, sokaklarda Levski ti\u015f\u00f6rt\u00fc giyenler?
\nLevski\u2019yi anmak kolay.
\nOna heykel dikmek kolay.
\nAma onun annesine bir dilim ekmek veremediniz.
\nBu, sadece siyasi bir ay\u0131p de\u011fildir.
\nBu, ulusal bir utan\u00e7t\u0131r.
\n\u00c7\u00fcnk\u00fc bir millet, kendi kahramanlar\u0131n\u0131n ailesine bile sahip \u00e7\u0131kamad\u0131ysa,
\n\u00f6zg\u00fcrl\u00fck kelimesi yalandan ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir.
\nOsmanl\u0131 D\u00f6nemi K\u00f6lelik Miydi?
\nBug\u00fcn baz\u0131lar\u0131 h\u00e2l\u00e2 “Osmanl\u0131 bize k\u00f6lelik yapt\u0131” diyor.
\nPeki, Osmanl\u0131 d\u00f6neminde hi\u00e7bir Bulgar kad\u0131n\u0131 a\u00e7l\u0131ktan kuyuya atlad\u0131 m\u0131?
\nHay\u0131r.
\nKiliseler vard\u0131.
\nManast\u0131rlar ayaktayd\u0131.
\nOkullar a\u00e7\u0131ld\u0131, diller konu\u015fuldu.
\n\u00c7orbac\u0131lar zengindi, ama halk da ayaktayd\u0131.
\nAma \u201c\u00f6zg\u00fcrl\u00fck\u201d geldikten sonra Levski\u2019nin annesi \u00f6ld\u00fc, karde\u015fi dilenci oldu.
\nO halde, as\u0131l k\u00f6lelik ne zaman ya\u015fand\u0131?
\nBir Milletin Vicdan Kuyusu
\nO Karlovo\u2019daki kuyu, sadece G\u0131na Ana\u2019y\u0131 yutmad\u0131.
\nO kuyu bir milleti yuttu.
\nO kuyu, haf\u0131zas\u0131z kalm\u0131\u015f bir halk\u0131n vicdan kuyusudur.
\nBug\u00fcn Levski\u2019nin heykeline \u00e7i\u00e7ek b\u0131rak\u0131rken, o kuyunun ba\u015f\u0131nda bir Fatiha okuyacak y\u00fcrek kald\u0131 m\u0131?
\nYa da bir \u00f6z\u00fcr dileyecek kadar cesur \u00e7\u0131kacak m\u0131 birisi?
\nBelki \u00e7\u0131kmaz.
\n\u00c7\u00fcnk\u00fc tarih yazanlar, bu utan\u00e7lar\u0131 sat\u0131rlara de\u011fil, mezar ta\u015flar\u0131n\u0131n yoklu\u011funa g\u00f6mmeyi tercih eder.
\nAma unutmay\u0131n:
\nLevski\u2019nin anas\u0131 unutulursa, Levski\u2019nin kendisi de yaln\u0131zca bir tabela ismi olur.
\nVe bu millet bir daha asla onurlu bir \u00f6zg\u00fcrl\u00fck hik\u00e2yesi yazamaz.
\nSon S\u00f6z Yerine
\nBug\u00fcn meydanlarda Levski ad\u0131n\u0131 hayk\u0131ranlara tek bir \u015fey s\u00f6ylemek yeterlidir:
\n\u201c\u00d6nce anas\u0131n\u0131 an, sonra o\u011fluna \u00e7elenk b\u0131rak!\u201d
\n\u201c\u00d6nce vicdan\u0131n\u0131 temizle, sonra bayrak kald\u0131r!\u201d
\n\u00c7\u00fcnk\u00fc bir milletin b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc, kahramanlar\u0131n\u0131 de\u011fil, kahramanlar\u0131n\u0131n a\u00e7 kalan annesini hat\u0131rlay\u0131p hat\u0131rlamad\u0131\u011f\u0131yla \u00f6l\u00e7\u00fcl\u00fcr.<\/p>\n