{"id":62914,"date":"2024-12-17T19:19:45","date_gmt":"2024-12-17T16:19:45","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/?p=62914"},"modified":"2024-12-17T19:19:45","modified_gmt":"2024-12-17T16:19:45","slug":"bulgaristan-turklerinin-turkiyeye-zorunlu-gocu-1950-1951","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/bulgaristan-turklerinin-turkiyeye-zorunlu-gocu-1950-1951\/","title":{"rendered":"Bulgaristan T\u00fcrklerinin T\u00fcrkiye\u2019ye Zorunlu G\u00f6\u00e7\u00fc (1950-1951)"},"content":{"rendered":"<p align=\"left\"><strong>G\u00fclten RAY\u0130MO\u011eLU<\/strong><\/p>\n<p align=\"left\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: large;\"><b>Bulgaristan T\u00fcrklerinin T\u00fcrkiye\u2019ye Zorunlu G\u00f6\u00e7\u00fc (1950-1951)<br \/>\n1923-1949 Aras\u0131 G\u00f6\u00e7men Politikas\u0131<\/b><\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"left\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: large;\">Balkanlar&#8217;dan T\u00fcrkleri tamamen \u00e7\u0131kararak, Slav bir Bulgar devleti kurmay\u0131 ama\u00e7layan Rusya&#8217;n\u0131n Osmanl\u0131-Rus Sava\u015f\u0131 (1877-1878) ile ba\u015flatt\u0131\u011f\u0131 politikalar, Bulgaristan&#8217;dan kitlesel g\u00f6\u00e7 hareketlerinin ba\u015flamas\u0131na yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. 1878-1912 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda yakla\u015f\u0131k 350 bin T\u00fcrk, Bulgaristan&#8217;dan zorla g\u00f6\u00e7 etmek zorunda kalm\u0131\u015f; 1885 ile 1923 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda ise bu say\u0131 500 bine ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. T\u00fcrkiye Cumhuriyeti&#8217;nin kurulu\u015fu ile birlikte, Bulgaristan&#8217;dan gelen g\u00f6\u00e7men sorununu d\u00fczenlemek amac\u0131yla 1925&#8217;te iki \u00fclke aras\u0131nda bir anla\u015fma yap\u0131lm\u0131\u015f ve g\u00f6\u00e7 i\u015fleri belli bir d\u00fczene girmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\n1933&#8217;ten itibaren Bulgaristan&#8217;da ya\u015fayan T\u00fcrklerin g\u00f6\u00e7 etme iste\u011fi belirgin \u015fekilde artmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r (P\u0131nar, 2014: 64). 19 May\u0131s 1934&#8217;te Bulgaristan&#8217;da fa\u015fist bir darbe ger\u00e7ekle\u015ftirilmi\u015f ve bu d\u00f6nemde Bulgar y\u00f6netimi, etnik bir yap\u0131 olu\u015fturma amac\u0131yla T\u00fcrk n\u00fcfusunu hedef alm\u0131\u015f, T\u00fcrk h\u00fck\u00fcmeti de bu durumu g\u00f6\u00e7 ettirerek yan\u0131t verme karar\u0131 alm\u0131\u015ft\u0131r. Cumhuriyet&#8217;in ilk on y\u0131l\u0131 i\u00e7erisinde Bulgaristan&#8217;dan T\u00fcrkiye&#8217;ye gelen g\u00f6\u00e7men say\u0131s\u0131 101.537&#8217;yi bulmu\u015ftur (\u00c7olak, 2013: 117).<\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"left\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: large;\"><strong>\u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 ve G\u00f6\u00e7 Ak\u0131\u015f\u0131n\u0131n Yava\u015flamas\u0131<\/strong><br \/>\n\u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 s\u0131ras\u0131nda Bulgaristan&#8217;da n\u00fcfusun azalmas\u0131, Bulgar h\u00fck\u00fcmetinin s\u0131n\u0131r d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131k\u0131\u015flar\u0131 yasaklamas\u0131na neden olmu\u015f, bu durum T\u00fcrkiye&#8217;ye yap\u0131lan g\u00f6\u00e7 ak\u0131\u015f\u0131n\u0131 <\/span><\/span><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: large;\">yava\u015flatm\u0131\u015ft\u0131r. 1940-1949 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda, Bulgaristan&#8217;dan T\u00fcrkiye&#8217;ye ortalama olarak y\u0131lda yakla\u015f\u0131k 2.100 ki\u015fi g\u00f6\u00e7 etmi\u015ftir. 1942&#8217;de kurulan Vatan Cephesi, Bulgar halk\u0131 i\u00e7in bir umut kayna\u011f\u0131 olmu\u015fsa da, fa\u015fist y\u00f6netiminin son bulmas\u0131 beklentisi bo\u015fa \u00e7\u0131km\u0131\u015f ve bask\u0131lar daha da artm\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6zellikle Bulgaristan&#8217;daki T\u00fcrkler i\u00e7in ya\u015fam, bu d\u00f6nemde ciddi bir eziyete d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"left\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: large;\"><strong>Bulgaristan T\u00fcrklerine Yap\u0131lan Zul\u00fcm<\/strong><br \/>\nKom\u00fcnist y\u00f6netimin, Bulgaristan&#8217;daki T\u00fcrkler \u00fczerinde uygulad\u0131\u011f\u0131 bask\u0131 ve zul\u00fcm giderek daha da artm\u0131\u015ft\u0131r. T\u00fcrklere a\u011f\u0131r vergiler y\u00fcklenmi\u015f; \u00fcreticilerin \u00fcrettikleri \u00fcr\u00fcnlerin \u00e7o\u011fu devlete verilmesi i\u00e7in zorlanm\u0131\u015f; T\u00fcrk \u00e7ocuklar\u0131 zorla i\u015f\u00e7i asker taburlar\u0131na al\u0131nm\u0131\u015f ve okul \u00e7a\u011f\u0131ndaki \u00e7ocuklar, k\u0131sa s\u00fcreli i\u015f\u00e7i taburlar\u0131nda \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmak \u00fczere zorla g\u00f6revlendirilmi\u015ftir. Bu zulme daha fazla dayanamayan Bulgaristan T\u00fcrkleri, 1947-1948 y\u0131llar\u0131nda T\u00fcrkiye h\u00fck\u00fcmetinden yard\u0131m talebinde bulunmu\u015flard\u0131r (De\u011ferli ve Karakuzu, 2016: 315).<br \/>\nBu d\u00f6nemde, Bulgaristan h\u00fck\u00fcmetinin T\u00fcrkiye&#8217;ye g\u00f6\u00e7 etmek isteyen T\u00fcrk vatanda\u015flar\u0131n\u0131n yanlar\u0131nda yaln\u0131zca bir g\u00f6mlek, \u015fapka, palto ve \u00e7orap d\u0131\u015f\u0131nda hi\u00e7bir e\u015fya almas\u0131na izin vermedi\u011fi, bir ki\u015finin yazd\u0131\u011f\u0131 mektupta belirtilmi\u015ftir. Bu t\u00fcr talepler, Bulgar h\u00fck\u00fcmetinin sert kar\u015f\u0131l\u0131klar\u0131yla kar\u015f\u0131lanm\u0131\u015f ve T\u00fcrkiye&#8217;ye vize ba\u015fvurusu yapanlar, T\u00fcrk el\u00e7iliklerinden \u00e7\u0131kar \u00e7\u0131kmaz tutuklanm\u0131\u015ft\u0131r (De\u011ferli ve Karakuzu, 2016: 318).<\/span><\/span><\/p><div id=\"bghab-1494791852\" class=\"bghab-icerik-icine bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p align=\"left\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: large;\"><strong>T\u00fcrkiye-Bulgaristan \u0130li\u015fkilerinin Gerilmesi<\/strong><br \/>\nT\u00fcrkiye ile Bulgaristan aras\u0131ndaki ili\u015fkiler, bu d\u00f6nemde olduk\u00e7a gerilmi\u015ftir. As\u0131l gerginlik, 1948&#8217;de Bulgar ter\u00f6ristlerin iki T\u00fcrk u\u00e7a\u011f\u0131na ve Filibe&#8217;deki T\u00fcrk Konsoloslu\u011fu&#8217;na ger\u00e7ekle\u015ftirdikleri sald\u0131r\u0131larla t\u0131rmanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu olay sonras\u0131nda, her iki \u00fclke kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 olarak askeri ata\u015felerini s\u0131n\u0131r d\u0131\u015f\u0131 etmi\u015ftir.<\/span><\/span><\/p>\n<p align=\"left\"><span style=\"font-family: Arial, sans-serif;\"><span style=\"font-size: large;\"><strong>T\u00fcrkiye\u2019nin \u00c7\u00f6z\u00fcm Aray\u0131\u015flar\u0131<\/strong><br \/>\nBulgaristan&#8217;daki T\u00fcrkler, b\u00f6lgedeki bask\u0131 ve zul\u00fcmden ka\u00e7abilmek i\u00e7in T\u00fcrkiye&#8217;ye g\u00f6\u00e7 izni talep etmi\u015flerdir. Bu taleplerin artmas\u0131 \u00fczerine Cumhuriyet Halk Partisi, \u00c7anakkale Milletvekili \u0130hsan Karesio\u011flu\u2019ndan bir rapor haz\u0131rlanmas\u0131n\u0131 istemi\u015ftir. Rapor, Bulgar h\u00fck\u00fcmetinin Pomaklar\u0131n isimlerini de\u011fi\u015ftirdi\u011fini, T\u00fcrk kad\u0131nlar\u0131na \u015fantaj yapmak amac\u0131yla \u00e7\u0131plak foto\u011fraflar\u0131n\u0131n \u00e7ekildi\u011fini, direnenlerin ise \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc ortaya koymu\u015ftur (P\u0131nar, 2014: 65).<br \/>\nBu raporun ard\u0131ndan, 31 May\u0131s 1947 tarihinde T\u00fcrkiye, Bulgaristan&#8217;dan gelen g\u00f6\u00e7men sorununu \u00e7\u00f6zmek amac\u0131yla bir kararname haz\u0131rlam\u0131\u015ft\u0131r. Bu kararname, g\u00f6\u00e7menlerin T\u00fcrkiye ekonomisine zarar vermemesi i\u00e7in g\u00f6\u00e7\u00fcn y\u0131llara yay\u0131lmas\u0131n\u0131 sa\u011flamay\u0131 hedeflemi\u015f; ayr\u0131ca, g\u00f6\u00e7menlerin \u00fcretime kat\u0131lmalar\u0131 ve hem kendilerine hem de devlete katk\u0131 sa\u011flamalar\u0131 planlanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu d\u00fczenleme ile Bulgaristan&#8217;dan gelen g\u00f6\u00e7menler, serbest g\u00f6\u00e7men vizesi ile T\u00fcrk vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131na kabul edilmi\u015ftir (\u00c7olak, 2013: 120).<br \/>\n<strong>Sonu\u00e7 olarak,<\/strong> Bulgaristan&#8217;dan T\u00fcrkiye&#8217;ye yap\u0131lan zorunlu g\u00f6\u00e7, T\u00fcrk h\u00fck\u00fcmetinin \u00e7\u00f6z\u00fcm aray\u0131\u015flar\u0131, iki \u00fclke aras\u0131ndaki diplomatik ili\u015fkilerin gerilmesi ve Bulgaristan T\u00fcrklerinin u\u011frad\u0131\u011f\u0131 zul\u00fcmle \u015fekillenmi\u015ftir.<br \/>\n<\/span><\/span><\/p>\n<div id=\"bghab-2897200335\" class=\"bghab-yazi-altinda bghab-entity-placement\"><div class=\"bghab-adlabel\">Reklamlar<\/div><script async src=\"https:\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js\"><\/script>\r\n<!-- bghaber-yaz\u0131-sonu -->\r\n<ins class=\"adsbygoogle\"\r\n     style=\"display:block\"\r\n     data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\"\r\n     data-ad-slot=\"4222328180\"\r\n     data-ad-format=\"auto\"\r\n     data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\r\n<script>\r\n     (adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({});\r\n<\/script><\/div><br style=\"clear: both; display: block; float: none;\"\/>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>G\u00fclten RAY\u0130MO\u011eLU Bulgaristan T\u00fcrklerinin T\u00fcrkiye\u2019ye Zorunlu G\u00f6\u00e7\u00fc (1950-1951) 1923-1949 Aras\u0131 G\u00f6\u00e7men Politikas\u0131 Balkanlar&#8217;dan T\u00fcrkleri tamamen \u00e7\u0131kararak, Slav bir Bulgar devleti kurmay\u0131 ama\u00e7layan Rusya&#8217;n\u0131n Osmanl\u0131-Rus Sava\u015f\u0131<\/p>\n","protected":false},"author":13,"featured_media":62578,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"advanced_seo_description":"","jetpack_seo_html_title":"","jetpack_seo_noindex":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-62914","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-yorum"],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-content\/uploads\/2024\/11\/gulten-rzg.jpg?fit=512%2C640&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_likes_enabled":true,"jetpack-related-posts":[],"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/pc2PfJ-gmK","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/62914","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/users\/13"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=62914"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/62914\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/media\/62578"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=62914"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=62914"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=62914"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}