{"id":54024,"date":"2021-05-05T11:20:28","date_gmt":"2021-05-05T08:20:28","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/?p=54024"},"modified":"2021-05-23T12:40:24","modified_gmt":"2021-05-23T09:40:24","slug":"bulgaristan-tartismasi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/bulgaristan-tartismasi\/","title":{"rendered":"Bulgaristan Tart\u0131\u015fmas\u0131"},"content":{"rendered":"<p><em>Terc\u00fcme: Raziye \u00c7AKIR<br \/>\nTarih: 4 May\u0131s 2021<br \/>\n<\/em><em>Bu yaz\u0131 30 May\u0131s 2009 tarihinde yaz\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\n<\/em><em>Kaleme alan: Zlatko ENEV<\/em><\/p>\n<p><em>Kendisine eski kom\u00fcnist parti evinde ans\u0131z\u0131n rastlad\u0131\u011f\u0131mda iyi tan\u0131d\u0131\u011f\u0131m bayan dostumun y\u00fcz\u00fc s\u0131k\u0131nt\u0131dan gerilmi\u015fti. Selam\u0131n\u0131 sinirli verdi ve yine iyi tan\u0131d\u0131\u011f\u0131m arkada\u015flar\u0131mdan biri olan ba\u015fka bir bayanla, ev sahibi olduklar\u0131 ve \u00f6nce Sofya \u00dcniversitesinde yap\u0131lmas\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fclen seminer yerinin neden buraya ta\u015f\u0131nd\u0131\u011f\u0131 konusunu tart\u0131\u015fmaya devam etti. Ana neden, bir a\u00e7\u0131klamas\u0131 yok! \u201cYasaklad\u0131lar\u201d derken, bana da cevap vermi\u015f oldu ve g\u00f6revlerin pe\u015finden uzad\u0131 gitti.<\/em><\/p>\n<p><em>F\u0131s\u0131lt\u0131l\u0131 bir ortamda kald\u0131m. Havada c\u0131v\u0131lda\u015fan gerginlik, durumu kavrayamam\u0131\u015f olanlar\u0131n, olay\u0131 \u00fczerlerden silkmek isteyenlerin tepkisi de olabilirdi. Yasaklam\u0131\u015flar? 2009 y\u0131l\u0131nda, Avrupa Birli\u011fi \u00fclkelerinden birinde, <strong>\u201cTarih \u00dczerinde Siyasi Tekele Kar\u015f\u0131: 20 Y\u0131l Sonra, \u00d6tekiler 1989 May\u0131s Olaylar\u0131n\u0131 Anlat\u0131yor\u201d\u00a0 <\/strong>konulu bir seminer d\u00fczenlenmesini birisi yasaklam\u0131\u015ft\u0131. Bas\u0131l olur? Bir durun! Rekt\u00f6r tarih\u00e7i de\u011fil mi? Bat\u0131 \u00fclkelerinde okumam\u0131\u015f m\u0131? Bildi\u011fim kadar\u0131yla Sorbon\u2019da tarih okumu\u015ftu! Hangi d\u00fcnyada ya\u015f\u0131yoruz, i\u015fe bak sen?<\/em><\/p>\n<p><em>\u201cEvet, o yasaklad\u0131\u201d &#8211; ald\u0131\u011f\u0131m cevap buydu.<br \/>\n<\/em><em>\u201cAma neden? Nas\u0131l yapar bunu? Gerek\u00e7esi neymi\u015f?<br \/>\n<\/em><em>\u201cSeminer siyasile\u015ftirilmi\u015ftir. Tek yanl\u0131 yakla\u015f\u0131l\u0131yor.\u201d S\u00f6zleri onundur.<\/em><\/p>\n<p><em>Do\u011frusu pek anlayamad\u0131m. \u201c<strong>En yeni tarihimizin tart\u0131\u015f\u0131lmas\u0131 konusuna Sofya \u00dcniversitesi Rekt\u00f6r\u00fc\u2019nden tepki gelmesi olacak i\u015f mi<\/strong>? Anlayam\u0131yorum. \u0130nanam\u0131yorum?\u201d<\/em><\/p><div id=\"bghab-3257323019\" class=\"bghab-icerik-icine bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p><em>\u0130ki Bayan bana g\u00fc\u00e7 bela gizlenebilen bir ac\u0131mayla bakt\u0131. Zavall\u0131m hangi as\u0131rda ya\u015f\u0131yorsun?<br \/>\n<\/em><em>\u201cT\u00fcrk konuklar\u0131n hepsi T\u00fcrkiye\u2019den geliyor. Hepsi 1989 mukavemetine bizzat kat\u0131lm\u0131\u015f ki\u015filer. \u0130\u015fte kendileri.\u201d<br \/>\n<\/em><em>\u201cNe olmu\u015f \u00f6yleyse?\u201d<\/em><\/p>\n<p>\u201cNas\u0131l ne olmu\u015f?\u201d \u00a0\u201cOnlar\u0131n, bundan siyasi sermaye yapmasalar da,\u00a0 hepsi Do\u011fana ger\u00e7ek muhalefet. Onlar, 1989 olaylar\u0131nda Do\u011fan\u2019\u0131n rol\u00fcn\u00fcn bug\u00fcn g\u00f6sterildi\u011finden \u00e7ok daha s\u0131n\u0131rl\u0131 oldu\u011funu s\u00f6yl\u00fcyorlar. Anlamakta g\u00fc\u00e7l\u00fck \u00e7ekecek bir durum yok burada. S\u00f6z konusu olan hangi s\u00f6ylentinin tarihe ge\u00e7ece\u011fidir.\u201d<\/p>\n<p><strong>Bunlar\u0131 i\u015fitince ben de kavramaya ba\u015flad\u0131m. George Orwell -1984.<\/strong><\/p>\n<p>\u201c<strong>Ge\u00e7mi\u015fe egemen olan, gelece\u011fin efendisi olur<\/strong>.\u201d demi\u015fti. Konumuz hemen \u00e7oktan unutulmu\u015f ama bir di\u015f a\u011f\u0131r\u0131 kadar anla\u015f\u0131l\u0131r bir anlam kazand\u0131. Bundan 20 y\u0131l \u00f6nce, art\u0131k maziye kar\u0131\u015fm\u0131\u015f olan bir parti zirvesi, Bulgar tarihini yeniden yazmay\u0131 denemi\u015fti. Kamu sicillerini, mezar ta\u015flar\u0131ndaki yaz\u0131lar\u0131, hatta \u00f6\u011fretmen defterlerini de\u011fi\u015ftiren onlard\u0131. Bir gecede insanlar\u0131n biyografileri, hayatlar\u0131, 1 milyon insan\u0131n ki\u015filikleri virg\u00fcl\u00fc virg\u00fcl\u00fcne Orwell\u2019\u0131n anlatt\u0131\u011f\u0131 gibi. <strong><em>20 y\u0131l sonra yeniden, \u015fimdi kendilerini kurban g\u00f6steren yeni bir parti zirvesi, tarihle alay ederek, tarihi yeniden yazmaya kalkm\u0131\u015f bulunuyor.<\/em><\/strong> Bu topraklar\u0131n tarihinde her zaman oldu\u011fu gibi, mutlu meleyen halk\u0131n burnu alt\u0131nda, tarihi yeniden yazma sava\u015f\u0131m\u0131 anla\u015f\u0131lan devam ediyordu.<\/p>\n<p>\u015eu an, art\u0131k 30 y\u0131ldan beri sigara kullanmad\u0131\u011f\u0131mdan sanki esef ettim. Sustum ve sandalyeme b\u00fcz\u00fcld\u00fcm ve beni ba\u015fka bir gezegene g\u00f6t\u00fcren konu\u015fmalar\u0131 dinlemeye koyuldum. 21. y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015flar\u0131nda: Bulgaristan! Y\u00fcrek ac\u0131lar\u0131yla tan\u0131d\u0131\u011f\u0131m yabanc\u0131 Bulgaristan.<\/p><div id=\"bghab-1265657656\" class=\"bghab-icerik-icine-10-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>* * *<\/p>\n<p>Ve i\u015fte seminer g\u00fcn\u00fc. Birileri oturuyor, di\u011ferleri anlat\u0131yordu. Tamamen farkl\u0131 bir ortamdayd\u0131m.\u00a0 Sahte yan\u0131, siyaset yapmaya \u00e7al\u0131\u015fanlar olmayan, heyecans\u0131z, g\u00f6steri\u015fsiz, sermaye birikimi yaparken hizmetlerini s\u0131ralayanlar olmayan bir ortamd\u0131.<\/p>\n<p>Oturdular ve anlat\u0131yorlard\u0131\u2026 Biraz unuttu\u011fumuz utanc\u0131m\u0131z\u0131n ans\u0131z\u0131n bask\u0131s\u0131 alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015f, pi\u015fmanl\u0131\u011f\u0131m\u0131zdan susarak, bazen de g\u00f6zlerimizi silerek, sandalyelerimize b\u00fcz\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fck.<\/p>\n<p><strong>Onlar anlatmaya devam ediyordu.\u2026<\/strong><\/p>\n<p><strong><em>Ramadan Rundov<\/em><\/strong> dede s\u00f6z ald\u0131: Gotse Del\u00e7ev\u2019e (Nevrekop) ba\u011fl\u0131 efsanele\u015fen Kornitsa k\u00f6y\u00fcndeki isyanlar\u0131n hepsine kat\u0131lm\u0131\u015f ve olaylar\u0131n hepsine tan\u0131k. Yeni \u015fekilde ya\u015fanan \u201c<em>Ayr\u0131l\u0131k Zaman\u0131<\/em>\u201d. Anlat\u0131lanlar\u0131n \u00fczerinde edebiyat cilas\u0131 yok. Kimliklerinden vazge\u00e7meye, olduklar\u0131 bir\u015feyden vazge\u00e7meye, olmad\u0131klar\u0131 ve olmak istemedikleri bir \u015fey olmaya, s\u00f6z\u00fcn en sade anlam\u0131yla ate\u015fle ve k\u0131l\u0131\u00e7la takip edilerek mecbur k\u0131l\u0131nm\u0131\u015f \u0130nsanlar. Kabul etmeyen ve m\u00fccadele edenler. Son anketlere bak\u0131l\u0131rsa, Bulgarlardan daha fazlas\u0131n\u0131n en sevdi\u011fi kitap olan, Papaz Aligorko\u2019nun romantik tarih\u00e7esinde anlat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 t\u00fcrden bizim a\u00e7\u0131m\u0131zdan bir tarih anlat\u0131m\u0131nda oldu\u011fu gibi birka\u00e7 ayda olmu\u015f ge\u00e7mi\u015f bir olay de\u011fildi bu, onlarca y\u0131l s\u00fcren bir ac\u0131mas\u0131z \u015fiddetti anlatt\u0131klar\u0131. Ya\u015fl\u0131 adam\u0131n g\u00f6zlerinde ya\u015f yoktu.<\/p><div id=\"bghab-3026857763\" class=\"bghab-icerik-icine-15-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p><strong>O\u011flu Ramadan<\/strong>, babas\u0131ndan \u00e7ok farkl\u0131 bir gen\u00e7, ate\u015fli konu\u015fuyordu. S\u00f6zlerinde \u201csoya d\u00f6n\u00fc\u015f\u201d y\u0131llar\u0131ndan kalma heyecan yoktu. O k\u0131smetli do\u011fmu\u015f biri. Babas\u0131n\u0131n \u00f6m\u00fcr boyu ac\u0131lar\u0131n\u0131 \u00e7ekti\u011fi zul\u00fcm ve m\u00fccadele y\u0131llar\u0131n\u0131 ya\u015famam\u0131\u015f. O k\u00fcrs\u00fcden \u201cBiz size d\u00fc\u015fmanl\u0131k beslemiyoruz. Biz sisin d\u00fc\u015fman\u0131n\u0131z de\u011filiz.\u201d S\u00f6zlerini tekrar ediyordu. O ger\u00e7ek tarihin herkes taraf\u0131ndan bilinmesini istiyordu. Ger\u00e7eklerin bilinmesinde \u0131srar ediyordu. O g\u00fcn ger\u00e7ek havada \u00e7\u0131plak dola\u015f\u0131yordu, k\u00f6sn\u00fck de\u011fildi, ba\u015far\u0131 da aram\u0131yordu, bizim hislerimize ve h\u0131rslar\u0131m\u0131za ilgisizdi. Bu insanlar ge\u00e7mi\u015flerinin \u00fczerine \u00e7oktan bir ha\u00e7 (hilal veya ba\u015fka bir \u015fey) koymu\u015flard\u0131. Eski i\u015fkencecileriyle bar\u0131\u015fm\u0131\u015flard\u0131. Tarihsel hesapla\u015fma aramaktan \u00e7oktan, uzun bir zaman \u00f6nce vaz ge\u00e7mi\u015fler. Bazen hicivle, bazen basit insan hik\u00e2yelerini s\u00fcslemeden \u015fak\u0131tmadan payla\u015f\u0131yorlard\u0131. <strong><em>Sabri \u0130skender, Ali Mustafa H\u00fcseyinov, Hayrettin Aliev \u00d6zt\u00fcrk <\/em><\/strong>ve di\u011ferleri yava\u015f yava\u015f konu\u015fuyor, s\u00f6zleri ar\u0131yorlard\u0131, belki de kimi defa an\u0131y\u0131 ara\u015ft\u0131rarak ama her defas\u0131nda kendilerinden emin, sivrilmek istemeden, bir ba\u015fka g\u00fczellik aramadan sunuyorlard\u0131.<\/p>\n<p>G\u00f6zlerimiz \u00f6n\u00fcnde, belki de yaln\u0131z benim g\u00f6zlerimin \u00f6n\u00fcnde, benim daha \u00f6nce g\u00f6remedi\u011fim, ya\u015famad\u0131\u011f\u0131m bir tarih kendi \u00f6nlerinde a\u00e7\u0131l\u0131yordu.<\/p>\n<p>\u201c<strong>Soya d\u00f6n\u00fc\u015f\u201d s\u00fcrecini hakl\u0131 g\u00f6stermek i\u00e7in yap\u0131lan denemelerin hepsine bir\u00e7ok dostlar\u0131m gibi ben de her zaman kar\u015f\u0131 koydum.<\/strong> Bana g\u00f6re, ba\u015ftan sona tiksindirici, barbarl\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lmayacak gibi olsa da bu s\u00fcre\u00e7 art\u0131k ge\u00e7mi\u015fe aittir ve hangi etnikten oldu\u011fumuza bak\u0131lmaks\u0131z\u0131n, gelece\u011fimizin yolu, ortak yolumuz gelece\u011fe do\u011fru a\u00e7\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Eskilerde kalm\u0131\u015f olaylar aras\u0131ndaki mant\u0131\u011f\u0131 anlayabilmeme, \u015fu ana kadar hep gizli kalan ve g\u00f6zlerimle g\u00f6remedi\u011fim tarihsel olaylar aras\u0131ndaki ba\u011flar\u0131 g\u00f6rebilmeme yard\u0131m eden, tarih haritas\u0131n\u0131 b\u00fcy\u00fct\u00fclm\u00fc\u015f bir boyutta olmak \u00fczere, hayat\u0131mda ilk kez ben burada g\u00f6rmeye ba\u015flad\u0131m.<\/p>\n<p><strong><em>Anlat\u0131lanlar neden yaln\u0131z 1980\u2019l\u0131 y\u0131llar\u0131n olaylar\u0131yd\u0131? Olaylar\u0131n k\u00f6kleri \u00e7ok daha derinlerdeydi. \u00d6nce 1970\u2019l\u0131 y\u0131llarda, daha \u00f6nce 1960\u2019larda, daha da \u00f6nce 1950\u2019lerde ve hatta 20\u00e7 y\u00fczy\u0131l\u0131n ba\u015flar\u0131nda hep ayn\u0131 olaylar ya\u015fanm\u0131\u015ft\u0131.\u00a0 1912-13 y\u0131llar\u0131nda kovmalar, zul\u00fcm ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131. Rodoplar\u2019da binlerce Pomak \u201cvaftiz edilmi\u015fti.\u201d \u0130stemeyen k\u0131y\u0131lm\u0131\u015f. Se\u00e7enek onlara b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. <\/em><\/strong><\/p>\n<p>Git gide g\u00f6zlerimin \u00f6n\u00fcnde, belki de daha Osmanl\u0131\u2019dan kurtulmam\u0131zla ba\u015flayan,\u00a0 insanlar\u0131n s\u00fcrekli takip edildi\u011fi, onlara aras\u0131z bask\u0131 uyguland\u0131\u011f\u0131 bir tablo a\u00e7\u0131ld\u0131. (<strong>Rusya Osmanl\u0131 Sava\u015f\u0131nda \u00f6ld\u00fcr\u00fclenlerin say\u0131s\u0131n\u0131n 500 000 \/be\u015f y\u00fcz bin ki\u015fi\/ oldu\u011funu s\u00f6ylemi\u015fti birisi.) Sava\u015fa kat\u0131lmam\u0131\u015f 500 bin T\u00fcrk, iradelerine kar\u015f\u0131<\/strong> <strong>salhaneye t\u0131k\u0131lm\u0131\u015flar ve kurtar\u0131c\u0131lar\u0131n toplar\u0131 ve t\u00fcfekleri taraf\u0131ndan bu insanlar\u0131n hepsinden k\u0131yma yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/strong> Kendi kendimi aldatm\u0131yorsam, bu olaylar bug\u00fcn de ayn\u0131 \u015fekilde devam ediyor devam ediyor.<\/p><div id=\"bghab-1687698437\" class=\"bghab-icerik-icine-20-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>De\u011ferli vatanda\u015flar\u0131m, bir\u00e7ok defa direk olarak <strong>han\u00e7er ve silah<\/strong> g\u00fcc\u00fcyle olmak \u00fczere, en s\u0131k rastlanan da <strong>ikinci s\u0131n\u0131f vatanda\u015f durumuna itilerek ekonomik olarak, en yeni tarihimizde T\u00fcrklerin, Pomaklar\u0131n ve Romlar\u0131n arkalar\u0131na tak\u0131lan adamlar taraf\u0131ndan takip edildikleri d\u00f6nemler yok muydu? <\/strong>Ve bu her zaman<strong> ya hemen Bulgar olun, ya da palan\u0131z\u0131 p\u0131rt\u0131n\u0131z\u0131 toplay\u0131n ve T\u00fcrkiye\u2019ye gidin <\/strong>\u015feklinde olmad\u0131 m\u0131? Yordan Yovkov\u2019un <em><strong>\u201cSenebir Karde\u015fler\u201d<\/strong><\/em> hik\u00e2yesini an\u0131msad\u0131m ans\u0131z\u0131n. Yovkov,\u00a0 bu insanlar\u0131n \u00e7ekilerine g\u00f6zleri a\u00e7\u0131k bakan tek Bulgar klasiktir. Ve ard\u0131ndan, Ramadan dedenin k\u00fcrs\u00fcden anlatt\u0131klar\u0131 akl\u0131mdan \u00e7\u0131km\u0131yor: <strong>Ba\u015fka bir etnik toplulu\u011fa ait olduklar\u0131ndan, ba\u015fka bir Tanr\u0131ya inand\u0131klar\u0131ndan dolay\u0131<\/strong> olmak \u00fczere devaml\u0131 takip edilerek, devaml\u0131 \u00e7ile \u00e7ekerek, \u00fcz\u00fclerek, zul\u00fcm g\u00f6rerek ya\u015fad\u0131klar\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fck\u00e7e t\u00fcylerimin diken diken oldu\u011funu hissediyorum.<\/p>\n<p>Kafamda zonklayan bir tek kelime var<strong>: K\u00d6LEL\u0130K!<\/strong><\/p>\n<p><strong>D\u00fcne kadar kendileri K\u00d6LE olanlar, onlar\u0131 esir edenleri bu defa onlar k\u00f6le etmeyi ba\u015farm\u0131\u015flar ve bir eski Bulgar re\u00e7etesine g\u00f6re, oyunun kurallar\u0131 de\u011fi\u015fmeden rol de\u011fi\u015fikli\u011fi yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu da ifade edilmeyen, tan\u0131m\u0131 yap\u0131lmayan ve hakk\u0131nda s\u00f6z edilmeyen bir K\u00d6LEL\u0130K B\u0130\u00c7\u0130M\u0130D\u0130R!\u00a0 Eze eze, basa basa, zul\u00fcm ede ede iade edilen bir K\u00d6LEL\u0130KT\u0130R. <\/strong>Bizdeki var olu\u015fun ger\u00e7ek y\u00fcz\u00fc bu de\u011fil midir?<\/p>\n<p><strong>ETN\u0130K B\u00d6L\u00dcNM\u00dc\u015eL\u00dcK, <\/strong>g\u00fcn\u00fcm\u00fczde en b\u00fcy\u00fck bir g\u00fc\u00e7le di\u015f g\u0131c\u0131rdatan problem. Ona ilk kez olmak \u00fczere, kendim i\u00e7in hakikat olan bir anlam veriyorum. \u00c7a\u011fda\u015f Bulgaristan\u2019\u0131n bug\u00fcn\u00fcn\u00fc tamamen farkl\u0131 bir \u0131\u015f\u0131kta g\u00f6rebilmeme i\u00e7in bana yard\u0131m etti. Ve ben sizin g\u00fcn\u00fcm\u00fcz Bulgaristan ile ilgili bu kadar u\u00e7 bir g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc dinlemeyi kabul edip etmeyece\u011finizi bilemiyorum.<\/p>\n<p>Bir anda, kendim i\u00e7in hi\u00e7bir zaman yan\u0131t bulamad\u0131\u011f\u0131m bir soruyu etraf\u0131mdakilere sormaya ba\u015flad\u0131m. Birbirimize neden kar\u0131\u015fmak istemiyoruz? Bulgaristan\u2019da T\u00fcrkler ve Bulgarlar aras\u0131nda evliliklere neden rastlanm\u0131yor? Muhatap olduklar\u0131m\u0131n y\u00fczleri gelirdi. (Cevab\u0131 ac\u0131 ya\u015fatan bir soruya parmak bast\u0131\u011f\u0131m\u0131 hemen anlad\u0131m.) \u201c<strong><em>B\u00f6yle bir geli\u015fme ya\u015fanm\u0131yor, \u00e7\u00fcnk\u00fc biz korkuyoruz. Biz son 100 y\u0131lda defalarca tekrar eden tarihin bir daha yineleyece\u011finden korkuyoruz.<\/em><\/strong>\u201d<\/p><div id=\"bghab-2031449232\" class=\"bghab-icerik-icine-25-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>\u015eimdi bana neden korktu\u011fumuzu sorabilirsiniz. Bu sorunun cevab\u0131 g\u00fcn gibi ortadad\u0131r. <strong><em>\u00c7\u00fcnk\u00fc bu y\u0131llarda Bulgaristan bir\u00e7ok h\u00fck\u00fcmet ve ideoloji de\u011fi\u015ftirdi, \u201cd\u00fc\u015fmanlardan\u201d, \u201cesaret\u00e7i\u201d ve \u201csoygunculardan\u201d ne zamandan beri hi\u00e7 bir iz kalmam\u0131\u015f olsa da ve art\u0131k biz ne kadar haydut ve devrimci isek, onlar da o kadar d\u00fc\u015fman ve soyguncu olsalar da, bizim onlara kar\u015f\u0131 d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131m\u0131z de\u011fi\u015fmeden kald\u0131. Tarih yeni oyuncularla, fakat eski kurallarla devam ediyor.<\/em><\/strong><\/p>\n<p>Bulgaristan\u2019da t\u00fcm di\u011fer politikac\u0131lar gibi, o da onursuz ve sat\u0131lm\u0131\u015f, ajan ve hain, iktidar ve para sevdas\u0131ndan a\u015f\u0131nm\u0131\u015f biri olsa da, az\u0131nl\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131n neden yine de kendi adam\u0131na ve kendi partisine hayal k\u0131r\u0131kl\u0131\u011f\u0131na u\u011fram\u0131\u015f bir \u0131srarla sar\u0131ld\u0131klar\u0131 i\u015fte bu noktada hemen anla\u015f\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<p>Bulgarlar (hi\u00e7 olmad\u0131 T\u00fcrklerin, Pomaklar\u0131n ve Romanlar\u0131n \u015fimdiye kadar tan\u0131d\u0131\u011f\u0131 Bulgarlar) i\u015fler \u00e7\u0131karlar\u0131n y\u00fczle\u015fmesine dayand\u0131\u011f\u0131nda, her t\u00fcrl\u00fc inan\u00e7 ve ideolojiden hemen kopmaya haz\u0131rd\u0131r. Onlar kendi aralar\u0131ndaki g\u00f6r\u00fc\u015f ayr\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131 an\u0131nda bir yana b\u0131rak\u0131p T\u00fcrklere, <strong><em>\u201ckendilerinden olmayanlara\u201d<\/em><\/strong> kar\u015f\u0131 hemen birle\u015fir. Bulgaristan az\u0131nl\u0131klar\u0131 bu ger\u00e7e\u011fi 20. Y\u00fczy\u0131l boyunca defalarca g\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bulgarlar\u0131n tavr\u0131 az\u0131nl\u0131klar\u0131n de\u011fi\u015fmeyen tavr\u0131nda s\u00fcrekli ifade bulur.<\/p>\n<p>O seminere kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131m g\u00fcnlerde ve \u015fimdi bu yaz\u0131m\u0131 yazarken, Ahmet Do\u011fan\u2019\u0131n belirli sorumlar\u0131n sebebi olmaktan fazla sonucu oldu\u011funu g\u00f6rebildim, bunun bilincine vard\u0131m. Evet, o olaylar\u0131n nedeni de\u011fil, neticesidir. \u00d6yle ama terbiyesizce, k\u00fcstah\u00e7a davran\u0131yor. O, bu d\u00fcnyada her bir politikac\u0131n\u0131n kendisine korumas\u0131 gereken \u015feyleri konu\u015fuyor. O kanunsuz ve kurals\u0131z ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in, kendini erbap ve cesur g\u00f6stermeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Bunlar\u0131n hepsi do\u011frudur. G\u00f6revlerinden al\u0131nmas\u0131 gerekti\u011fine inan\u0131yor ve b\u00f6yle bir hareketi desteklemeye haz\u0131r\u0131m.<\/p>\n<p><strong>\u015eu da var. Bulgaristan etnik sorununun \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc Ahmet Do\u011fan de\u011fildir ve olamaz.<\/strong> \u00c7\u00fcnk\u00fc Hak ve \u00d6zg\u00fcrl\u00fckler Hareketi (H\u00d6H-DPS) liderleri ne kadar de\u011fi\u015ftirilse ve s\u00f6zde \u201cdaha medeni olmas\u0131 i\u00e7in\u201d bu az\u0131nl\u0131k \u00fczerine ke kadar b\u00fcy\u00fck bask\u0131lar uygulansa da, )hatta Bulgarlar gibi sand\u0131\u011fa gidip o vermesi de engellense bile) durumda de\u011fi\u015fiklik kaydedilmeyecektir. Do\u011fandan sonra yenir Do\u011fan gelecek ve sonra o da gidecek. Vatanda\u015flar aras\u0131ndaki haklar, \u00f6zg\u00fcrl\u00fckler ve \u015fanslar tamamen e\u015fitlene kadar politik var olma ve ayakta kalma m\u00fccadelesinde ayni y\u00f6ntemler uygulanmaya devam edecektir. Ve bu az\u0131nl\u0131klar ge\u00e7mi\u015flerinden tamamen kopana kadar bir \u015fekilde devam edecektir. Bulgaristan s\u00f6zde de\u011fil, hakikatten Avrupa Birli\u011finden bir ger\u00e7ek par\u00e7a olana kadar s\u00fcrecektir.<\/p><div id=\"bghab-2313168238\" class=\"bghab-icerik-icine-30-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>* * *<\/p>\n<p>Seminer devam ediyordu. Yaltak\u00e7\u0131lar\u0131n s\u00f6zlerinden g\u00f6zlerim \u00f6n\u00fcnde yeni tablolar a\u00e7\u0131ld\u0131.\u00a0 Bunlara yeni versiyonlar da diyebiliriz. \u00d6rne\u011fin, bo\u015f bir yerde desem en iyi olur, birka\u00e7 ay gibi bir s\u00fcrede, 1989\u2019un yaz\u0131nda beliren, Bulgar muhalefet hareketiyle ilgili s\u00f6ylentiler bunlardan biridir. Bulgaristan A\u00e7\u0131kl\u0131k ve De\u011fi\u015fikler Kul\u00fcb\u00fcn\u00fcn az\u0131nl\u0131klardan vatanda\u015flar\u0131m\u0131z\u0131 desteklemek ve onlarla dayan\u0131\u015fmak i\u00e7in kabul etti\u011fi Bildiride \u201c<strong>az\u0131nl\u0131k<\/strong>\u201d s\u00f6z\u00fc yoktur. Cesarete bak sen! Ba\u015fka zamanlarda da hep b\u00f6yleydik. Bu i\u015fler b\u00f6yle oldu\u011fundan dolay\u0131 Deya K\u00fcranov gibi ayd\u0131nlar bu kul\u00fcpten ayr\u0131ld\u0131lar. Sonra \u015fair Blaga Dimitrova Kul\u00fcb\u00fcn Bildirisini Paris\u2019te d\u00fczenlenen \u201cAvrupa\u2019da Ruhun \u00d6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc ve \u0130nsan Boyutlar\u0131\u201d konferans\u0131 k\u00fcrs\u00fcnden okumad\u0131, Jel\u00fc Jelev\u2019in \u201c<em>Her \u015eeye Ra\u011fmen<\/em>\u201d eserinde yazd\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re, bildiri metnini tuvalet deli\u011finden Sena \u0131rma\u011f\u0131na salm\u0131\u015f ve kendisinin otel odas\u0131nda kaleme ald\u0131\u011f\u0131 bir destan\u0131 okumu\u015ftur.<\/p>\n<p>Ayn\u0131 zamanda Bulgar ayd\u0131nlar en basit konularla ilgili kendi aralar\u0131nda anla\u015famazken, T\u00fcrkler, z\u0131rhl\u0131 ara\u00e7lara, tanklara, ger\u00e7ek tehlikelere kar\u015f\u0131, yeni bir se\u00e7im i\u00e7in, \u00f6l\u00fcm kal\u0131m sava\u015f\u0131na kendi \u00f6rg\u00fctlerinde birle\u015ferek, binlerce, on binlerce, y\u00fczbinlerce insan\u0131n kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 g\u00fc\u00e7l\u00fc protesto eylemlerine kat\u0131ld\u0131lar. Biz de b\u00f6yle bir \u015fey yapmak istiyorduk belki de, fakat bu i\u015fleri unutmu\u015f olmal\u0131y\u0131z.<\/p>\n<p>Say\u0131n vatanda\u015flar\u0131m, d\u00f6rt s\u00f6zle ifade etmem gerekirse, 1989 y\u0131l\u0131nda Bulgaristan kom\u00fcnist rejimine kar\u015f\u0131 \u00f6rg\u00fctl\u00fc direni\u015fin ne yaz\u0131k ki tek bi\u00e7imi olan T\u00fcrk mukavemet hareketi iktidar\u0131 ciddi sarst\u0131 ve ciddi sorunlar yaratt\u0131. Dinledi\u011fim konu\u015fmalardan sonra bende bu izlenimler kald\u0131. Bu izlenimlerin hepsinin do\u011fru olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 zaman g\u00f6sterecek. Vaktiyle bizi esaret alt\u0131na alanlar\u0131n, vaktiyle bizi kurtaranlardan art\u0131k kurtarmaya ba\u015flad\u0131\u011f\u0131n\u0131 kabul etmemiz b\u00fcy\u00fck bir y\u00fczkaras\u0131 ve b\u00fcy\u00fck bir k\u00fc\u00e7\u00fck d\u00fc\u015fme olur. Onlar, hi\u00e7 korkmadan aya\u011fa kalkarak ezilen hak ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fcklerini geri istediler yani bizim yapamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z\u0131 yapt\u0131lar.<\/p>\n<p>* * *<\/p><div id=\"bghab-2597916180\" class=\"bghab-icerik-icine-35-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p><strong>Seminer bitti. Berlin\u2019e d\u00f6nd\u00fcm ve \u00e7al\u0131\u015fma odam\u0131n sessizli\u011fine dald\u0131m.<\/strong><\/p>\n<p>\u015eu i\u015fittiklerimin ve d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcklerimin ka\u00e7ta ka\u00e7\u0131n\u0131n hayat hakk\u0131 oldu\u011funu bilmiyorum. Hatta biraz erken bile oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnsem de, teknolojilerden yararlanarak burada Berlin\u2019de bir foruma konu mu etsek diye ge\u00e7iyor akl\u0131mdan ve kendime erken de\u011fil mi acaba sorusunu y\u00f6neltiyorum. Ger\u00e7ekten de bilemiyorum\u2026 \u00a0Ne ki, yazmasam, payla\u015fmasam, duyurmasam haks\u0131zl\u0131k olur kanaatindeyim.<\/p>\n<p>Ve b\u00f6yle kafa yorarken Tolstoy\u2019un \u015fu s\u00f6zleri geldi akl\u0131ma: \u201cNe yapacaksan yap ne olursa olsun!\u201d Bilgisayar\u0131m\u0131n tu\u015flar\u0131na basmaya ba\u015flad\u0131m.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<div id=\"bghab-1514079218\" class=\"bghab-yazi-altinda bghab-entity-placement\"><div class=\"bghab-adlabel\">Reklamlar<\/div><script async src=\"https:\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js\"><\/script>\r\n<!-- bghaber-yaz\u0131-sonu -->\r\n<ins class=\"adsbygoogle\"\r\n     style=\"display:block\"\r\n     data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\"\r\n     data-ad-slot=\"4222328180\"\r\n     data-ad-format=\"auto\"\r\n     data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\r\n<script>\r\n     (adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({});\r\n<\/script><\/div><br style=\"clear: both; display: block; float: none;\"\/>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Terc\u00fcme: Raziye \u00c7AKIR Tarih: 4 May\u0131s 2021 Bu yaz\u0131 30 May\u0131s 2009 tarihinde yaz\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Kaleme alan: Zlatko ENEV Kendisine eski kom\u00fcnist parti evinde ans\u0131z\u0131n rastlad\u0131\u011f\u0131mda<\/p>\n","protected":false},"author":13,"featured_media":42430,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"advanced_seo_description":"","jetpack_seo_html_title":"","jetpack_seo_noindex":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-54024","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-yorum"],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-content\/uploads\/2019\/12\/raziye-rsm.jpg?fit=230%2C342&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_likes_enabled":true,"jetpack-related-posts":[],"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/pc2PfJ-e3m","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/54024","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/users\/13"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=54024"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/54024\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/media\/42430"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=54024"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=54024"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=54024"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}