{"id":52870,"date":"2021-02-22T19:53:03","date_gmt":"2021-02-22T16:53:03","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/?p=52870"},"modified":"2021-02-22T19:53:03","modified_gmt":"2021-02-22T16:53:03","slug":"balkanlarda-kayi-boyu-ve-damgalari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/balkanlarda-kayi-boyu-ve-damgalari\/","title":{"rendered":"Balkanlar&#8217;da Kay\u0131 boyu ve Damgalar\u0131"},"content":{"rendered":"<div dir=\"auto\">BGSAM<br \/>\n<em><strong>\u201cBulgaristan y\u0131llarca Kay\u0131 Boyu damgas\u0131n\u0131 saklam\u0131\u015ft\u0131r.\u201d<\/strong><\/em><\/div>\n<div dir=\"auto\"><\/div>\n<div dir=\"auto\">Bulgar arkeologlar, 1961 y\u0131l\u0131nda, Pliska&#8217;da ger\u00e7ekle\u015ftirdikleri kaz\u0131larda bu yerle\u015fimin kal\u0131nt\u0131lar\u0131na ula\u015fm\u0131\u015flar, yap\u0131lar\u0131n duvarlar\u0131n\u0131 ortaya \u00e7\u0131kartm\u0131\u015flar,1500 y\u0131l \u00f6nce kulland\u0131klar\u0131 bir tak\u0131m e\u015fyalar\u0131 bulmu\u015flar.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Pliska kaz\u0131s\u0131n\u0131n T\u00fcrk tarihi i\u00e7in \u00f6nemi, ortaya \u00e7\u0131kart\u0131lan duvarlarda ve kimi e\u015fyalar \u00fczerinde, Orhun yaz\u0131tlar\u0131na benzer yaz\u0131lar\u0131n ve O\u011fuzlar\u0131n Kay\u0131 boyunun damgas\u0131n\u0131n bulunmas\u0131d\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Pliska&#8217;da bulunan k\u00fc\u00e7\u00fck yedi kollu bronz bir y\u0131ld\u0131z, ortaya \u00e7\u0131kart\u0131lan kal\u0131nt\u0131lar\u0131n en ilgin\u00e7 ve en d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcr\u00fcc\u00fc olan\u0131d\u0131r. Bu metal y\u0131ld\u0131z\u0131n tam ortas\u0131nda yine Kay\u0131 boy damgas\u0131 vard\u0131r ve her kolun \u00fczerinde, di\u011fer O\u011fuz boylar\u0131n\u0131n damgalar\u0131na benzeyen ba\u015fka damgalar bulunmaktad\u0131r.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bulgaristan 1961 y\u0131l\u0131nda Pliska kaz\u0131lar\u0131nda bulunan Kay\u0131 boy damgalar\u0131n\u0131 16 y\u0131l boyunca kamuoyundan gizleyecek; bu buluntular ilk kez 1977&#8217;de Bulgar Arkeolog S. Vaklinov taraf\u0131ndan yay\u0131nlanacakt\u0131.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bulgar bilginler, yay\u0131mlanan damgalar konusunda ikiye ayr\u0131lacak, E.Sachev bunlar\u0131n \u00c7uva\u015f T\u00fcrk\u00e7esi oldu\u011funu ileri s\u00fcrerken, Bulgar dilci V. Beshevliev, IYI bi\u00e7imindeki Kay\u0131 boy damgas\u0131n\u0131 <em><strong>&#8220;Tangra&#8221;<\/strong> <\/em>olarak okuyup, bunun Hristiyanl\u0131\u011f\u0131 benimsemeden \u00f6nceki Bulgarlar&#8217;\u0131n dilinde &#8220;G\u00f6k \/ Tanr\u0131&#8221; anlam\u0131na gelen bir simge oldu\u011funu, yedi kolda bulunan di\u011fer damgalar\u0131n da g\u00fcne\u015f, ay, Mars, Merk\u00fcr, J\u00fcpiter, Ven\u00fcs ve Sat\u00fcrn&#8217;\u00fc simgeledi\u011fini savlayacakt\u0131.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bu g\u00f6r\u00fc\u015f 1992&#8217;de P. Petrova taraf\u0131ndan yinelenecek; fakat P. Dobrev, S. Mihajlov, D. Ovcharov gibi bilim adamlar\u0131 ise damgalar\u0131 Orhun Yaz\u0131s\u0131 benzeri bir yaz\u0131 olarak niteleyeceklerdi.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bulgar Bilimler Akademisi Matematik ve Bili\u015fim Enstit\u00fcs\u00fc&#8217;nden Milosh Sidorov 1998&#8217;de Emil Kelevedzihev&#8217;le birlikte bronz rozetin bir horoskop oldu\u011funu savunacaklar, 1999&#8217;da bu damgalar\u0131n eski T\u00fcrk yaz\u0131tlar\u0131na benzer olmakla birlikte, y\u0131ld\u0131zlar\u0131 simgeledi\u011fi ve b\u00fcy\u00fcc\u00fcl\u00fckte kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin makaleler yay\u0131mlanacakt\u0131.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Oysa, bu damgalar B\u00fct\u00fcn D\u00fcnya Dergisi&#8217;n\u0131n \u015eubat 2010 say\u0131s\u0131nda t\u0131pk\u0131 bas\u0131m\u0131n\u0131 yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131m Yaz\u0131c\u0131o\u011flu Ali&#8217;nin 1430&#8217;larda yazd\u0131\u011f\u0131 Tevarih-i Al-i Sel\u00e7uk adl\u0131 kitapta yer alan O\u011fuzlar\u0131n Kay\u0131, Av\u015far, Yaz\u0131r, Eym\u00fcr, Salur, B\u00fc\u011fd\u00fcz boylar\u0131n\u0131n damgalar\u0131yd\u0131.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bulgar bilginler, Pliska kaz\u0131lar\u0131nda bulunan damgalar\u0131 T\u00fcrk boy damgalar\u0131yla kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131rmaktan ka\u00e7\u0131nm\u0131\u015flard\u0131.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u00c7\u00fcnk\u00fc H\u0131ristiyanl\u0131\u011f\u0131 benimsedikten sonra s\u00fcre\u00e7 i\u00e7erisinde dilleri de de\u011fi\u015fen Bulgarlar etnik kimliklerini T\u00fcrk kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131yla peki\u015ftirmi\u015flerdi.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u015eimdi bu damgalar\u0131n T\u00fcrk \/ O\u011fuz boy damgalar\u0131 oldu\u011fu anla\u015f\u0131l\u0131r, T\u00fcrk k\u00f6kenler ortaya \u00e7\u0131karsa; Bulgar kimli\u011fini olu\u015fturmakta kullan\u0131lan T\u00fcrk kar\u015f\u0131tl\u0131\u011f\u0131n\u0131n dayanaklar\u0131 \u00e7\u00f6kerdi.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Hele bir de Bulgarlar&#8217;\u0131n ilk ba\u015fkenti antik Pliska&#8217;n\u0131n ta\u015f\u0131na topra\u011f\u0131na kaz\u0131nm\u0131\u015f, Bulgaristan kaz\u0131lar\u0131nda y\u00fczlercesi bulunan<strong><em> &#8220;IYI&#8221;<\/em><\/strong> bi\u00e7imindeki damgan\u0131n, Osmanl\u0131 hanedan\u0131n\u0131n ba\u011fland\u0131\u011f\u0131 Kay\u0131 boyunun damgas\u0131 oldu\u011fu ger\u00e7e\u011fi yay\u0131lacak olursa, Bulgarlar tarih yaz\u0131m\u0131nda &#8220;Osmanl\u0131 D\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131&#8221; yapmak g\u00fc\u00e7le\u015firdi.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Bulgar tarih\u00e7iler, Pliska kaz\u0131lar\u0131nda bulunan y\u00fczlerce &#8220;IYI&#8221; damgas\u0131na T\u00fcrk \/ O\u011fuz Kay\u0131 boyu damgas\u0131 dememek i\u00e7in, onu Bulgarlar&#8217;\u0131n H\u0131ristiyan olmadan \u00f6nce inand\u0131klar\u0131 tanr\u0131 <em><strong>&#8220;Tangara&#8221;<\/strong><\/em> olarak okudular.<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u00d6yle ki, Kay\u0131 boyu damgas\u0131, Bulgar tak\u0131 sanat\u00e7\u0131lar\u0131 taraf\u0131ndan kolyelere, k\u00fcpelere, bileziklere <strong><em>&#8220;Bulgar Antik Tanr\u0131s\u0131 Tangara&#8217;n\u0131n Simgesi&#8221;<\/em><\/strong> olarak i\u015flendi.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Di\u011fer boy damgalar\u0131 da Bulgar tak\u0131lar\u0131nda \u015fu ya da bu y\u0131ld\u0131z\u0131n simgesi olarak g\u00f6steriliyor.<\/div>\n<div dir=\"auto\"><strong>Bulgar kaz\u0131lar\u0131nda bulunan O\u011fuz \/ T\u00fcrk damgalar\u0131 ve Kay\u0131 boy damgas\u0131, Atat\u00fcrk&#8217;\u00fcn \u0130kinci Balkan Konferans\u0131 son oturum konu\u015fmas\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131 tarihsel saptamalar\u0131 do\u011fruluyor:<\/strong><\/div>\n<div dir=\"auto\">&#8220;\u0130\u015fte siz, sayg\u0131de\u011fer Balkan milletleri temsilcileri, ge\u00e7mi\u015fin kar\u0131\u015f\u0131k duygu ve hesaplar\u0131n\u0131n \u00fcst\u00fcne \u00e7\u0131karak derin karde\u015flik temelleri kuracak ve geni\u015f birlik ufuklar\u0131 a\u00e7acaks\u0131n\u0131z. G\u00f6zard\u0131 edilmi\u015f ve unutulmu\u015f b\u00fcy\u00fck ger\u00e7ekleri ortaya koyacaks\u0131n\u0131z.<\/div>\n<div dir=\"auto\">Sayg\u0131de\u011fer milletlerin delegeleri!<\/div>\n<div dir=\"auto\"><strong>Balkan milletleri sosyal ve siyasal ne tav\u0131r g\u00f6sterirlerse g\u00f6stersinler, onlar\u0131n Orta-Asya\u2019dan gelmi\u015f ayn\u0131 kandan, yak\u0131n soylardan ortak atalar\u0131 oldu\u011funu unutmamak gerekir.<\/strong><\/div>\n<div dir=\"auto\">Karadeniz\u2019in kuzey ve g\u00fcney yollar\u0131yla, binlerce y\u0131llar deniz dalgalar\u0131 gibi birbiri ard\u0131nca gelip Balkanlar\u2019da yerle\u015fmi\u015f olan insan kitleleri, ba\u015fka ba\u015fka adlar ta\u015f\u0131m\u0131\u015f olmalar\u0131na ra\u011fmen ger\u00e7ekte bir tek be\u015fikten \u00e7\u0131kan ve damarlar\u0131nda ayn\u0131 kan dola\u015fan karde\u015f kavimlerden ba\u015fka bir \u015fey de\u011fillerdir. (&#8230;)<\/div>\n<div dir=\"auto\">Art\u0131k insanl\u0131k kavram\u0131, vicdanlar\u0131m\u0131z\u0131 temizlemeye ve duygular\u0131m\u0131z\u0131 y\u00fcceltmeye yard\u0131m edecek kadar y\u00fckselmi\u015ftir. Durumlar\u0131 ve onlar\u0131n gereklerini uygar insan d\u00fc\u015f\u00fcncesiyle ve y\u00fcksek vicdan ayd\u0131nl\u0131\u011f\u0131 ile g\u00f6r\u00fcr ve d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrsek \u015fu sonu\u00e7lara var\u0131r\u0131z:<\/div>\n<div dir=\"auto\">\u0130nsanlar\u0131 mutlu edece\u011fim diye onlar\u0131 birbirine bo\u011fazlatmak insanca olmayan ve son derece ac\u0131maya de\u011fer bir sistemdir.&#8221;<\/div>\n<div dir=\"auto\"><\/div>\n<div dir=\"auto\">(Hakimiyet-i Milliye, 26.08.1931)<\/div>\n<div dir=\"auto\">Cengiz \u00d6ZAKINCI<\/div>\n<div id=\"bghab-951579676\" class=\"bghab-yazi-altinda bghab-entity-placement\"><div class=\"bghab-adlabel\">Reklamlar<\/div><script async src=\"https:\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js\"><\/script>\r\n<!-- bghaber-yaz\u0131-sonu -->\r\n<ins class=\"adsbygoogle\"\r\n     style=\"display:block\"\r\n     data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\"\r\n     data-ad-slot=\"4222328180\"\r\n     data-ad-format=\"auto\"\r\n     data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\r\n<script>\r\n     (adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({});\r\n<\/script><\/div><br style=\"clear: both; display: block; float: none;\"\/>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>BGSAM \u201cBulgaristan y\u0131llarca Kay\u0131 Boyu damgas\u0131n\u0131 saklam\u0131\u015ft\u0131r.\u201d Bulgar arkeologlar, 1961 y\u0131l\u0131nda, Pliska&#8217;da ger\u00e7ekle\u015ftirdikleri kaz\u0131larda bu yerle\u015fimin kal\u0131nt\u0131lar\u0131na ula\u015fm\u0131\u015flar, yap\u0131lar\u0131n duvarlar\u0131n\u0131 ortaya \u00e7\u0131kartm\u0131\u015flar,1500 y\u0131l \u00f6nce kulland\u0131klar\u0131<\/p>\n","protected":false},"author":13,"featured_media":24365,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"advanced_seo_description":"","jetpack_seo_html_title":"","jetpack_seo_noindex":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-52870","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-yorum"],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-content\/uploads\/2017\/10\/bgsam-banner.jpg?fit=468%2C90&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_likes_enabled":true,"jetpack-related-posts":[],"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/pc2PfJ-dKK","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/52870","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/users\/13"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=52870"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/52870\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/media\/24365"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=52870"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=52870"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=52870"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}