\nBulgar devletindeki en \u00f6nemli g\u00f6revlerde \u00e7al\u0131\u015fan elit kadrolardan daha fazlas\u0131n\u0131n Yahudi oldu\u011fu ve Bulgarlar\u0131n bu i\u015ften iyice rahats\u0131z oldu\u011fu, i\u015fittiklerimin \u00f6z\u00fcyd\u00fc.<\/p>\n
Sordum kendime:<\/strong> <\/em>Bulgaristan\u2019da ka\u00e7 Yahudi var ki, devleti zek\u00e2lar\u0131yla \u00e7evreleyebilmi\u015fler?
\nBiz neredeyiz acaba, dedim kendi kendime ve cevap bulamad\u0131m kafamda\u2026<\/p>\n![](\"https:\/\/i0.wp.com\/e-vestnik.bg\/imgs\/bulgaria\/evr_zabr.jpg?resize=484%2C330&ssl=1\")
\nYahudi d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131ndan uzayan yol<\/strong>
\n\u201cYahudi sorununun \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc\u201d<\/strong><\/em> 20 Ocak 1942\u2019de Almanya \/ Wanzee\u2019de bir Nazi konferans\u0131 karar\u0131na ba\u011flanm\u0131\u015ft\u0131. Kararda, 11 milyon 291 bin 500 Yahudi Avrupa topraklar\u0131ndan \u00e7\u0131kar\u0131lacak, deniyordu. Bu rakam\u0131n i\u00e7indeki 48 bin Yahudi Bulgaristan\u2019da ya\u015f\u0131yordu.
\n\u015eubat 1943\u2019de, yukar\u0131daki karar ruhunda Almanya Yahudi \u0130\u015fleri Komiseri Daneker ile Bulgar Yahudi \u0130\u015fleri Komiserli\u011fi Ba\u015fkan\u0131 Velev aras\u0131nda Sofya\u2019da bir anla\u015fma imzaland\u0131. Anla\u015fmaya g\u00f6re, bizdeki 48 binden 11 373 Yahudi Bulgar \u00c7arl\u0131\u011f\u0131 i\u015fgalindeki Makedonya ve bug\u00fcn Yunan topra\u011f\u0131 olan Ege Makedonya\u2019s\u0131ndan al\u0131nacak, 40 bin ki\u015fi de \u201ceski\u201d<\/strong><\/em> Bulgaristan dedi\u011fimiz topraklardan toplan\u0131p Polonya\u2019daki 300 toplama kamp\u0131ndan birine g\u00f6nderilecekti.
\nSevkiyat trenle yap\u0131lacakt\u0131. \u00dcsk\u00fcp\u2019te 5 bin ki\u015fi 5 trene; Manast\u0131r\u2019dan kalkacak 3 trene 3 bin Yahudi; Pirot\u2019tan kalkacak 2 tren 2 bin Yahudi, Dubnitsa gar\u0131ndan kalkacak 3 trene 3 bin Yahudi ve Radomir tren gar\u0131ndan kalkacak 2 trene de 2 bin Yahudi y\u00fcklenecek ve Polonya\u2019n\u0131n \u201cTreblinka\u201d<\/strong><\/em> toplama kamp\u0131na g\u00f6nderilecekti. Ve b\u00f6ylece Makedonya ve Ege B\u00f6lgesindeki Yahudi sorunu kesin \u00e7\u00f6z\u00fclm\u00fc\u015f olacakt\u0131. \u00d6yle de oldu. G\u00f6t\u00fcr\u00fclen Yahudilerden geri d\u00f6nen olmad\u0131.
\nSoruyorum kendime: Bu hesap kitap i\u015fleri stratejik sorunlar. Acaba Bulgaristan T\u00fcrkleri i\u00e7in 1989\u2019da b\u00f6yle bir hesap yap\u0131lm\u0131\u015f m\u0131yd\u0131? 1948\u2019de 2 ayda 250 bin T\u00fcrk\u00fcn T\u00fcrkiye\u2019ye kovulmas\u0131n\u0131 isteyen Stalin, neden tam 250 000 rakam\u0131na bast\u0131? Bu sorulara yan\u0131t yok. T\u00fcrkleri cahil b\u0131rakma karar\u0131 ne zaman ve nerede al\u0131nd\u0131? Bunu da bilmiyoruz hen\u00fcz!
\nWanzee\u2019de Yahudilerle ilgili karar al\u0131nmas\u0131ndan hemen 2 g\u00fcn sonra 23 Aral\u0131k 1942 itibar\u0131yla 574 Yahudi aile Sofya\u2019dan \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131. Tren istasyonlar\u0131na yak\u0131n kamplara yerle\u015ftirildi. 15 Mart 1943\u2019de ilk 20 binlik kafileyi trenlere doldurup g\u00f6ndermek i\u00e7in haz\u0131rl\u0131klar g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fc. Bekletilirken Bulgaristan\u2019daki Yahudiler toplama kamplar\u0131nda yol, kanal, k\u00f6pr\u00fc, yap\u0131 i\u015flerinde, ta\u015f ocaklar\u0131nda \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131. Bulgaristan\u2019dan \u00f6l\u00fcm kamplar\u0131na g\u00f6nderilecekleri haberleri kamuoyuna yay\u0131l\u0131nca, mecliste ve kilise y\u00f6netiminde tepkiler belirdi. Bu arada \u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131n\u0131n y\u00f6n\u00fc de\u011fi\u015fti. Ard\u0131ndan olaylar da de\u011fi\u015fti\u011finden dolay\u0131 Yahudiler kamplara g\u00f6nderilemediler. Onlar\u0131n kurtar\u0131lmas\u0131nda \u00f6nemli rol oynayan milletvekili Dimit\u0131r Pe\u015fev\u2019in bug\u00fcn Avrupa Parlamentosunda b\u00fcst\u00fc var.
\nOlaylar\u0131n Bulgaristan ve Makedonya k\u00f6kleri. <\/strong>
\nNe var ki 2020\u2019de Yahudi d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131 trajedisine paralel olarak bir de, Makedonlar\u0131n Bulgarlara besledi\u011fi kin ve nefret ikili ve uluslararas\u0131 siyasette etkili oldu. 1942\u2019de Bulgar i\u015fgal b\u00f6lgesi olan ve Bulgar makamlar\u0131nca idare edilen g\u00fcn\u00fcm\u00fcz Kuzey Makedonya Cumhuriyeti ve bug\u00fcn Yunanistan idaresindeki Ege \u2013 Bat\u0131 Trakya b\u00f6lgesinden \u00f6l\u00fcme g\u00f6nderilen Yahudilerden ba\u015fka bir de Bulgar i\u015fgal g\u00fcc\u00fc taraf\u0131ndan yine o topraklarda \u00f6ld\u00fcr\u00fclen 5 bin Makedon var. Bu trajik ge\u00e7mi\u015f Makedon bilincinde ana doku olmu\u015f, \u00fclkedeki an\u0131tlar, okutulan ders kitaplar\u0131, k\u00fclt\u00fcr ve sanat bunu anlat\u0131yor. 80 y\u0131l \u00f6nce ya\u015fanan bu olaylar g\u00fcn\u00fcm\u00fczde tarihin cezas\u0131 \u015feklinde politikay\u0131 esir alm\u0131\u015f durumdad\u0131r.
\nAnayasa d\u0131\u015f\u0131 bir tarihsel kesit<\/strong>
\n23 Ocak 1941\u2019de Bulgaristan 25. Ola\u011fan Meclisi Milleti Koruma Kanunu adl\u0131 bir yasa onaylam\u0131\u015ft\u0131r. Bu kanun 1879 Bulgar Anayasas\u0131na dayanmaz, anayasa d\u0131\u015f\u0131d\u0131r, fakat 1944\u2019\u00fcn 27 Kas\u0131m g\u00fcn\u00fcne kadar ge\u00e7erli kalm\u0131\u015f ve uygulanm\u0131\u015ft\u0131r.
\nBug\u00fcn Yahudiler meselesinde, \u201cBiz Yahudileri kurtard\u0131k\u201d<\/strong> <\/em>diye b\u00f6b\u00fcrlenen ve Makedonya\u2019ya da 14 milyar leva yat\u0131r\u0131m yapt\u0131k, Makedon devletini ilk biz tan\u0131d\u0131k, gerekti\u011finde silah verdik diye \u00f6v\u00fcnen Bulgar milliyet\u00e7ileri, yine 2020\u2019de baz\u0131 ger\u00e7eklerle yeniden tan\u0131\u015ft\u0131.
\n\u0130lgin\u00e7tir. 1941\u2019de fa\u015fist kanun kabul edilirken Bulgaristan hen\u00fcz \u00dc\u00e7l\u00fc Mihvere kat\u0131lmam\u0131\u015ft\u0131. 1 Mart 1941\u2019de kat\u0131ld\u0131. Bizimki Nazilerin haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 Yahudi d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131 kanunun bir kopyas\u0131yd\u0131. Bulgaristan toplum ili\u015fkilerine Nazilere benzer tav\u0131r, tutum ve \u015fiddet girdi. Yahudileri ar\u0131tma kap\u0131s\u0131 a\u00e7\u0131ld\u0131. A\u015f\u0131r\u0131 milliyet\u00e7i, sald\u0131rgan, kaba, fa\u015fizan \u015fuur ve tav\u0131r mayaland\u0131.
\nKonuya girmemin sebebinde, bir de bu g\u00fcn iktidar orta\u011f\u0131 olan VMRO \u2013BND partisinin haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 Romenleri Toplumla B\u00fct\u00fcnle\u015ftirme Program\u0131nda eski kin ve nefret izleri var. <\/strong>
\n\u0130lgin\u00e7tir bu kanunu haz\u0131rlayan VMRO-BND Ba\u015fkan\u0131, Savunma Bakan\u0131 Kr. Karaka\u00e7anov eski bir devlet g\u00fcvenlik \u201cDS\u201d<\/em><\/strong> sivil polis ajan\u0131d\u0131r. Devlet i\u015fine atanmas\u0131 yasaklanm\u0131\u015f olmal\u0131yd\u0131. Eski sosyalist \u00fclkelerde bu i\u015fler b\u00f6yle \u00e7\u00f6z\u00fcld\u00fc ve fa\u015fizmin ve totalitarizmin k\u00f6kleri kaz\u0131nabildi. Bizde fa\u015fist kal\u0131t insan \u00f6z\u00fcn\u00fc \u00f6ld\u00fcrme program\u0131 yap\u0131yor. NATO Generalleri konferanslarda Karaka\u00e7anov \u201csenin partine Avrupa Konseyinde \u201cfa\u015fist\u201d dendi, biz seninle muhatap olmay\u0131z\u201d<\/strong> <\/em>demiyorlar. Bu kanunun Genel K\u0131s\u0131tlamalar adl\u0131 II. B\u00f6l\u00fcm\u00fcnden al\u0131nt\u0131
\n21. Madde: Yahudiler \u015funlar\u0131 yapamaz: <\/strong><\/em>
\n– Bulgar vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131na kabul edilemez. \u0130\u015fgal alt\u0131ndaki topraklardaki Yahudiler o tarihte Bulgar vatanda\u015f\u0131 de\u011fildi. Bulgar \u00c7ar\u0131\u2019n\u0131n askeri Makedonya topraklar\u0131na bu kanunla girmi\u015ftir. Makedonya ve Ege Trakya\u2019s\u0131 Bulgaristan\u2019a ba\u011flansa da Yahudiler Bulgar vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131na al\u0131nmam\u0131\u015ft\u0131r. Bu durum onlar\u0131n \u201cTreplinka\u201d kamp\u0131na g\u00f6nderilmesini kolayla\u015ft\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r.
\nAvrupa B\u2019ney B\u2019rit Yahudi \u00d6rg\u00fct\u00fc Ba\u015fkan Yard\u0131mc\u0131s\u0131 Solomon Bali anlat\u0131yor:<\/strong>
\n\u201cAilemiz toplama kamp\u0131na g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u00fcrken babam 2 ayl\u0131km\u0131\u015f. Hayatta kals\u0131n diye, bir Bulgar aileye b\u0131rakm\u0131\u015flar emzikleriyle birlikte. Babam sa\u011f kalm\u0131\u015f ve ben var\u0131m bug\u00fcn. Ne var ki, o zamandan beri Bulgarlar \u00e7ok de\u011fi\u015ftiler. Tan\u0131nacak gibi de\u011fil. O eski Bulgar aileler yok art\u0131k. Son geli\u015fmeler \u00e7ok endi\u015fe verici. 1941\u2019de Bulgar Meclisinde kabul edilen Yahudilere kar\u015f\u0131 kanunlar bug\u00fcn Bulgarlar taraf\u0131ndan bilinmiyor. Okul kitaplar\u0131ndan \u00e7\u0131kar\u0131lm\u0131\u015f, romanlarda yok. \u00dcstelik bu kanunu bilmek ve yeniden de\u011ferlendirmek de istemiyorlar. Fa\u015fist kanunlar\u0131n ne anlama geldi\u011fi kimsenin umurunda bile de\u011fil. Gen\u00e7ler ger\u00e7ek tarihi bilmiyorlar. \u00d6te yandan fa\u015fist kanunlar\u0131n \u201cYahudilerin kurtar\u0131lmas\u0131\u2019\u201d i\u00e7in haz\u0131rland\u0131\u011f\u0131 iddia ediliyor. B\u00f6yle tan\u0131t\u0131m yap\u0131l\u0131yor. Bu \u00e7ok k\u00f6t\u00fc. Tamamen anormal. Ba\u015ftan a\u015fa\u011f\u0131 \u00e7arp\u0131t\u0131lm\u0131\u015f bir i\u015f\u2026 Bu art\u0131k \u00e7arp\u0131t\u0131lm\u0131\u015f bilgi sava\u015f\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc. Propaganda silah\u0131 oldu. Fa\u015fistler ve barbarl\u0131klar\u0131 pembe boyan\u0131p pazara s\u00fcr\u00fcl\u00fcyor.<\/em>
\nBu \u00e7abalarla tarihsel ger\u00e7ekler ters y\u00fcz g\u00f6sterilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor.<\/em>
\nBunun d\u0131\u015f\u0131nda Bulgar okullar\u0131nda verilen dersler sanki 80 y\u0131l \u00f6nceki durumun tekrar etmesine zemin haz\u0131rl\u0131yor. \u0130nsan d\u00fc\u015fman\u0131 politikalar\u0131n tekrarlanmas\u0131 arzusu oldu\u011fu hissediliyor. \u00d6\u011frenciler \u00fczerinde ideolojik bask\u0131 var.<\/em>
\nXXI. y\u00fczy\u0131lda Bulgaristan gibi kendisini demokratik ilan eden, AB ve NATO \u00fcyesi bir \u00fclke, ya\u015fanan olaylar\u0131 BULGAR\u0130STAN TRAJED\u0130S\u0130 zanneden ve \u00f6yle kabul eden \u00e7ok k\u00fc\u00e7\u00fck ve etkisiz bir az\u0131nl\u0131k var. Bulgaristan uluslararas\u0131 \u00f6rg\u00fctlerin bir\u00e7ok karar\u0131n\u0131 tan\u0131m\u0131yor. Onlar\u0131 k\u00f6t\u00fc g\u00f6steriyor. Yasalar\u0131n \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc, e\u015fit hakl\u0131l\u0131k, insan haklar\u0131, adalet gibi konularda problemler derinle\u015fiyor. \u0130zlenen \u0131l\u0131ml\u0131 post modern siyasetle eski fa\u015fist yasalar yeniden ya\u015fat\u0131lmak isteniyor. Korku makinesi \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Irk \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fc s\u00f6z konusudur. Ku\u015fkusuz \u015fimdi hedeflerinde Romenler, T\u00fcrkler ve di\u011fer az\u0131nl\u0131klar var. \u0130slam\u2019a sald\u0131r\u0131yorlar. \u201d<\/em>
\nK\u0131s\u0131tlamalar\u0131n yeni \u015feklini \u015f\u00f6yle g\u00f6rebiliyoruz.<\/strong>
\n\u201cMilleti Koruma Kanunu\u201d B\u00f6l\u00fcm ikide Yahudiler hakk\u0131nda \u201cse\u00e7en ve se\u00e7ilen olamaz\u201d yaz\u0131yor. Bug\u00fcn de T\u00fcrkiye\u2019de ya\u015fayan bir milyon Bulgaristanl\u0131 se\u00e7menlerden \u00fc\u00e7te birine se\u00e7me hakk\u0131 tan\u0131yor. Bunu az say\u0131da se\u00e7im sand\u0131\u011f\u0131 vererek ayarl\u0131yorlar. Se\u00e7ilme hakk\u0131 tan\u0131m\u0131yor. \u0130stekler asla dikkate al\u0131nm\u0131yor. D\u0131\u015f \u00fclkelerdeki 2.5. milyon gurbet\u00e7i vatanda\u015f\u0131n t\u00fcm politik haklar\u0131 ellinden al\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. Buna da ses \u00e7\u0131karan yok ve hi\u00e7 bir Bulgar milletvekili de bu konuyu g\u00fcndeme getirmiyor veya getiremiyor…<\/em>
\nYine ayn\u0131 fa\u015fist kanun Yahudiler i\u00e7in \u201cdevlet makamlar\u0131nda g\u00f6rev alamaz\u201d<\/em> <\/strong>demi\u015f. Biz Bulgaristan az\u0131nl\u0131klar\u0131 XXI. y\u00fcz y\u0131lda da ayn\u0131 kanunun kurban\u0131y\u0131z. Ka\u00e7 Generalimiz var \u2013 \u201c0\u201d.<\/em><\/strong> Ka\u00e7 yarg\u0131c\u0131m\u0131z var \u2013 \u201c0\u201d.<\/strong><\/em> Ka\u00e7 genel m\u00fcd\u00fcr\u00fcm\u00fcz var – \u201c0\u201d.<\/em><\/strong> Ka\u00e7 diplomat\u0131m\u0131z var \u2013 \u201c0\u201d<\/em><\/strong> vs vs.
\nEski kanun ayr\u0131ca Bulgar \u0131rk\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131na p\u00fcsk\u00fcl olarak \u201cBulgarla evlilik yapamaz!\u201d<\/strong><\/em> maddesi koymu\u015f. Sanki bay\u0131lan var! Bulgar \u0131rk\u00e7\u0131l\u0131\u011f\u0131nda \u015f\u00f6yle bir yenilik de var: \u201cYahudi evlerinde \u015fof\u00f6r, bah\u00e7\u0131van ve hademe\u201d olmay\u0131 yasakl\u0131yor. Bug\u00fcn ise Bulgarlar G\u00fcney K\u0131br\u0131s ve Yunanistan\u2019da bu i\u015flerden ge\u00e7iniyor ve geri d\u00f6nmek istemiyorlar.
\n\u00c7ok ilgin\u00e7tir. Fa\u015fist kanun Yahudi \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 k\u00f6r cahil b\u0131rakmak amac\u0131yla Yahudi okullar\u0131n\u0131 kapatm\u0131\u015f ve \u201cBulgar okullar\u0131na yaz\u0131lmalar\u0131n\u0131 E\u011fitim Bakan\u0131 iznine ba\u011flam\u0131\u015f.\u201d<\/em><\/strong> Bug\u00fcn T\u00fcrk \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n durumu ise daha da k\u00f6t\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n![](\"https:\/\/i0.wp.com\/4.bp.blogspot.com\/_jduhpeGS1V0\/SXzJwdtsI8I\/AAAAAAAAAfI\/OrL0XE0qQYs\/s400\/da_pomnim.jpg?w=640\")
\nBu durumda \u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131nda Yahudilerin kurtar\u0131ld\u0131klar\u0131ndan s\u00f6z edilebilir mi? <\/strong>
\nAyr\u0131ca Bogdan Filov h\u00fck\u00fcmeti (1940-41) Almanya, \u00c7ekoslovakya, Morova\u2019da ve Fransa\u2019da okuyan ve \u00e7al\u0131\u015fan Bulgaristanl\u0131 Yahudilerin isimlerini, adreslerini Nazilere g\u00f6ndermi\u015f ve tutuklanmalar\u0131n\u0131 kolayla\u015ft\u0131rm\u0131\u015ft\u0131r. B\u00f6ylece Nazilerin insan d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n yasalla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve nas\u0131l yay\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz. Yine ayn\u0131 y\u0131llarda \u0130spanya ve T\u00fcrkiye ise Yahudileri \u00f6l\u00fcmden kurtarmak i\u00e7in 20 binden fazla pasaport vermi\u015fler ve ka\u00e7malar\u0131na yard\u0131mc\u0131 olmu\u015flard\u0131r. Bu geli\u015fmeler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda ayn\u0131 fa\u015fist y\u0131llarda Bulgar Meclisi yasama hakk\u0131n\u0131 kald\u0131rm\u0131\u015f ve bu anayasal hakk\u0131n\u0131 Bakanlar Kuruluna devretmi\u015ftir. Bakanlar kurulu da Yahudilere kar\u015f\u0131 bir s\u00fcr\u00fc kanun kuvvetinde kararname \u00e7\u0131karm\u0131\u015ft\u0131r. Onlardan birinde, s\u0131n\u0131r d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131kan Yahudiler \u201cBulgar vatanda\u015fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 kaybeder\u201d<\/strong> <\/em>denmi\u015ftir.
\nKu\u015fkusuz, totalitarizm d\u00f6neminde etnik az\u0131nl\u0131klara ka\u015f\u0131 sald\u0131r\u0131lar daha da \u015fiddetliydi ama bir yerde bir ar\u015fiv yok. Avrupa Birli\u011fine girerken Bulgaristan \u201chapishane ve toplama kamp\u0131 ar\u015fivlerini a\u00e7aca\u011f\u0131n\u0131 vaat etti\u201d<\/strong><\/em>, fakat uygulanamad\u0131. Ar\u015fivler Moskova\u2019ya ka\u00e7\u0131r\u0131ld\u0131. Tarihini \u00f6\u011frenemeyen halk\u0131n aptalla\u015faca\u011f\u0131n\u0131, kafalar\u0131n sislenece\u011fini ve ger\u00e7ekleri \u00f6\u011frenenlerin de analiz yap\u0131p sonu\u00e7 \u00e7\u0131karamayacak duruma gelece\u011fine inan\u0131yorlar. \u00dclkemizde \u00e7ok sert bir ideolojik m\u00fccadele s\u00fcr\u00fcyor. Rusya bu \u00e7at\u0131\u015fman\u0131n ard\u0131nda ve tarihi karalama ve su\u00e7lular\u0131 aklama \u00e7abalar\u0131n\u0131 yo\u011funla\u015ft\u0131r\u0131yor.
\nBu geli\u015fmeler son y\u0131llarda Bulgarlara gurur konusu olmu\u015ftur. Olmamal\u0131yd\u0131! \u0130nsan d\u00fc\u015fmanl\u0131\u011f\u0131yla \u00f6v\u00fcn\u00fclmez. Katiller \u015ferefsizdir.
\nYasa d\u0131\u015f\u0131 g\u00f6sterilip t\u00fcm etkinlikleri yasaklanmas\u0131 gerekenler bug\u00fcn oligar\u015fi gruplar\u0131 olu\u015fturdu ve iktidarla kucakla\u015ft\u0131lar. Her y\u0131l \u015eubat ay\u0131nda Sofya\u2019da \u00c7ar III. Simeon\u2019un Savunma Bakan\u0131 Albay Lukov\u2019u anma t\u00f6renleri, fa\u015fist ni\u015fan ve bayraklarla, \u00e7izmeli \u00fcniformal\u0131 y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fler d\u00fczenleniyor. Savunma Bakan\u0131 Karaka\u00e7anov a\u015f\u0131r\u0131 milliyet\u00e7ili\u011fi, \u015fovenizm ve fa\u015fizmi k\u0131\u015fk\u0131rt\u0131yor. Bulgaristan\u2019daki yeni geli\u015fmeler Bulgaristan\u2019da Yahudi gerekli\u011fini, soyk\u0131r\u0131m ve katliamlar\u0131 halk\u0131n beyninden s\u00f6kmeye ve yerine s\u00fcsl\u00fc p\u00fcsl\u00fc yalan s\u0131k\u0131\u015ft\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor.
\nBu sat\u0131rlar\u0131m\u0131 okuyanlar diktat\u00f6r T. Jivkov\u2019un \u201c1984-1989 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda T\u00fcrklerle i\u00e7 sava\u015f y\u00fcr\u00fctt\u00fck ve bu sava\u015fta yenen biz olduk. \u0130lk kez her T\u00fcrk\u00fcn evine girdik!\u201d s\u00f6zlerini hat\u0131rlam\u0131\u015ft\u0131r ku\u015fkusuz. \u0130sim de\u011fi\u015ftirme, cami kapatma, T\u00fcrk\u00e7e yasaklar\u0131n\u0131 bizimle sava\u015fmak i\u00e7in planlam\u0131\u015flar. 1984\u2019\u00fcn 26 Aral\u0131k sabah\u0131 Killinin k\u0131r\u0131nda ayaklanma s\u0131ras\u0131nda annesinin s\u0131rt\u0131nda T\u00fcrkan k\u0131z\u0131 kur\u015funlamalar\u0131 bu i\u011fren\u00e7 al\u00e7akl\u0131\u011f\u0131n eseridir ve hi\u00e7bir zaman unutulmayacakt\u0131r. \u015eehitlerimizin aziz hat\u0131ras\u0131n\u0131 ya\u015fatmak ba\u015fta gelen \u00f6devimizdir.
\nBu nedenledir ki, 1942\u2019de i\u015fgal ettikleri Makedonya, Vardar nehri boylar\u0131 ve Ege Trakya\u2019s\u0131nda yerli halka \u00e7ok z\u00fcl\u00fcm edilmi\u015f, \u00e7ok \u00e7ektirilmi\u015ftir ki, Kuzey Makedonya Cumhuriyetinde iki toplu \u015fehit an\u0131t\u0131n birinde \u201cBulgar vah\u015fileri\u201d, \u201cGaddar Bulgarlar\u201d<\/strong><\/em> vs yaz\u0131yor. Bulgar zulm\u00fc ders kitaplar\u0131na kadar i\u015flenmi\u015f. 2017\u2019den beri \u201cyurtseverlik\u201d<\/em><\/strong> ad\u0131 alt\u0131nda t\u0131rmanan a\u015f\u0131r\u0131 Bulgaristan milliyet\u00e7ili\u011fi, Yahudilere vatanda\u015fl\u0131k tan\u0131mad\u0131\u011f\u0131 gibi, Makedonlara da ana dil \u2013 Makedonca \u2013 hakk\u0131 tan\u0131m\u0131yor, 1945\u2019e kadar \u201ctarihimiz ortakt\u0131\u201d<\/em><\/strong> dayatmas\u0131nda bulunuyor.
\nMakedon halk\u0131 esaret\u00e7ilerle, zalimlerle katillerle ortak tarih payla\u015fmak istemiyor. Bulgar fa\u015fizmine kar\u015f\u0131 verdi\u011fi anti-fa\u015fist direni\u015f tarihini kendi \u00f6z tarihi olarak kabul ediyor ve zalimlerin zalimli\u011fini tarihinden silkerken, mezar ta\u015flar\u0131na \u201ci\u015fgalci fa\u015fist Bulgarlar taraf\u0131ndan \u00f6ld\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr\u201d<\/strong><\/em> yazmakla tepkisini ifade ediyor. Dire\u015fken Makedon kimli\u011fiyle gururlanmak istiyor. Ve i\u015fin \u00e7ok ac\u0131 olan yan\u0131 bir de Bulgarlarda anketlere kat\u0131lanlar\u0131n % 86\u2019s\u0131 fa\u015fizm kokan \u015fimdiki siyaseti destekliyor. \u201c1942 y\u0131l\u0131nda Makedonya\u2019n\u0131n kurtar\u0131c\u0131s\u0131 olduklar\u0131\u201d<\/em><\/strong> yaz\u0131lm\u0131\u015f kafalar\u0131na, k\u00f6k\u00fcne kezzap d\u00f6ksen kurumuyor.
\nBir kom\u015funun dilini tan\u0131mamak, tarihini tan\u0131mamak, kimli\u011fini, k\u00fclt\u00fcr\u00fcn\u00fc, \u00f6rf ve adetlerini tan\u0131mamak, 1000 seneden beri beraber ya\u015fad\u0131\u011f\u0131n T\u00fcrklerin dilini, dinini, geleneklerini, kimli\u011fini tan\u0131mamak ne demektir diye sormuyorum! Ac\u0131s\u0131n\u0131 her g\u00fcn \u00e7ekiyoruz. Avrupa Birli\u011fi, NATO \u00fcyesi bir \u00fclkede insanlar\u0131n do\u011fal haklar\u0131n\u0131 yasaklamak, tan\u0131mamak, yok saymak, ne kadar daha devam edecektir diye soruyorum. Ve sorarken de utan\u0131yorum!
\nK\u00fcstahl\u0131\u011fa p\u00fcsk\u00fcl<\/strong>
\nEn fazla utand\u0131\u011f\u0131m da 2020 y\u0131l\u0131nda Bulgaristan Atlantik Birli\u011fi\u2019nin tutars\u0131z, i\u011fren\u00e7, insan d\u00fc\u015fman\u0131 Sofya h\u00fck\u00fcmet politikas\u0131na bir destek bildirisi yay\u0131nlamas\u0131 olmu\u015ftur.
\n6 Kas\u0131m 2020 sabah\u0131 k\u0131demli gazeteci Georgi Koritarov, y\u00fczlerce \u00f6l\u00fcm tehdidi almas\u0131na ra\u011fmen \u201cSerbest B\u00f6lge\u201d<\/em><\/strong> yay\u0131n\u0131nda \u201cT\u00f6vbeli G\u00fcnahk\u00e2rlar\u201d<\/em><\/strong> ba\u015fl\u0131kl\u0131 yorumunda \u015f\u00f6yle dedi:
\n\u201cBulgar k\u00f6kleri oldu\u011funu kabul etmeleri i\u00e7in, Kuzey Makedonya Cumhuriyeti halk\u0131na de\u011fi\u015fik \u015fartlar dayatmaya \u00e7al\u0131\u015fan g\u00fcn\u00fcm\u00fcz Bulgar devlet felsefesinin, Bulgar k\u00f6kleri oldu\u011fu veya zorla \u0130slamla\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f olduklar\u0131na inanmalar\u0131 i\u00e7in isimleri de\u011fi\u015ftirilen Bulgaristan\u2019daki T\u00fcrklere kar\u015f\u0131 totaliter-kom\u00fcnistler taraf\u0131ndan uygulanan s\u00f6z\u00fcm ona \u201csoya d\u00f6n\u00fc\u015f\u201d felsefesi ile aras\u0131nda farkl\u0131 olan hi\u00e7bir \u015fey yoktur. \u201c<\/em>
\nBu soruyu siz e\u011fer bana y\u00f6neltiyorsan\u0131z, g\u00fcya \u201csoya d\u00f6n\u00fc\u015f\u201d<\/em><\/strong> felsefesi ile bug\u00fcnk\u00fc Bulgar devletinin Kuzey Makedonya Cumhuriyeti (KMC) konusuna yakla\u015f\u0131m\u0131 aras\u0131nda zerre kadar fark yok, diyorum. Dahas\u0131 var!
\n1989 y\u0131l\u0131nda devlet taraf\u0131ndan k\u0131\u015fk\u0131rt\u0131lan ve T\u00fcrklerin isimlerinin de\u011fi\u015ftirilmesi politikas\u0131na destek ifade etmek i\u00e7in sokak ve meydanlar\u0131 dolduran s\u00f6zde kendili\u011finden toplanan mitingleri hat\u0131rlayal\u0131m. Ben bu olaylar\u0131 hat\u0131rl\u0131yorum, \u00e7\u00fcnk\u00fc d\u00fcn ak\u015famdan beri i\u00e7im i\u00e7ime s\u0131\u011fm\u0131yor!
\nDemokratik ve Avrupa ve Atlantik taraftar\u0131 oldu\u011funa ili\u015fkin beyanlar\u0131 olan BULGAR\u0130STAN ATLANT\u0130K B\u0130RL\u0130\u011e\u0130, Kuzey Makedonya Cumhuriyeti\u2019nin Avrupa Birli\u011fi \u00fcyesi olma g\u00f6r\u00fc\u015fmelerine ba\u015flamaya asla haz\u0131r olmad\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin bir B\u0130LD\u0130R\u0130 yay\u0131nlayarak, Bulgaristan Sosyalist Partisi (BSP), dolay\u0131s\u0131yla iktidardaki GERB partisi ve Boyko Borisov h\u00fck\u00fcmetinin Makedonya politikas\u0131na hemen kat\u0131ld\u0131. Bu siyaset ayn\u0131 zamanda Cumhurba\u015fkan\u0131 Rumen Radev\u2019in siyasi \u00e7izgisidir. Bu politikay\u0131 \u201cDemokratik Bulgaristan\u201d<\/em><\/strong> da savunuyor ve hepsi birlikte VMRO-BND bayra\u011f\u0131 kald\u0131rm\u0131\u015flar ve Bulgar milliyet\u00e7ili\u011fi kaynat\u0131yorlar. Daha g\u00fc\u00e7l\u00fc olan taraf\u0131n siyasetini destekliyorlar, NATO\u2019dan yana \u00e7\u0131kt\u0131lar, (KMC) Kuzey Makedonya Cumhuriyeti de NATO \u00fcyesi ama Bulgaristan hemen de Avrupa Birli\u011fi \u00fcyesi! AB kurallar\u0131na g\u00f6re KMC\u2019nin \u00fcyelik dilek\u00e7esine \u201cveto\u201d<\/em><\/strong> koyabiliriz (Aral\u0131k ay\u0131nda koyduk) ve kom\u015fumuzu AB d\u0131\u015f\u0131 b\u0131rakabiliriz ve AB \u00fcyesi olmak isteyen her yeni aday \u00fcyeye isteklerimizi dayatabiliriz.
\nKulland\u0131lar \u201cveto\u201d<\/em><\/strong> hakk\u0131n\u0131 ve 10-12 Aral\u0131kta Br\u00fcksel\u2019de toplanan Avrupa Konseyinde yaln\u0131z kald\u0131lar ve herkes taraf\u0131ndan lanetlendiler. Bu lanet 20. Y\u00fczy\u0131l Bulgaristan tarihinedir.
\nBu i\u011fren\u00e7 i\u015fin i\u00e7inde bir \u015feyler daha olmasayd\u0131, bu olay yaln\u0131z utan\u00e7 verici olarak kalabilirdi. Yeni Bulgar tarihinde okunmam\u0131\u015f bir sayfa daha var. Sofya bu sayfaya 1944 y\u0131l\u0131na kadar Bulgaristan ile KMC\u2019nin \u201cORTAK TAR\u0130H\u0130\u201d<\/em><\/strong> diyor. Ve bunun yaln\u0131zca bir yan yana beraberlik olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, ayn\u0131 halk\u0131n \u2013 Bulgar halk\u0131n\u0131n \u2013 ortak tarihi oldu\u011funu iddia ediyor!<\/p>