{"id":47632,"date":"2020-07-03T23:49:28","date_gmt":"2020-07-03T20:49:28","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/?p=47632"},"modified":"2020-07-04T06:29:28","modified_gmt":"2020-07-04T03:29:28","slug":"tarih-sir-saklayamaz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/tarih-sir-saklayamaz\/","title":{"rendered":"Tarih S\u0131r Saklayamaz"},"content":{"rendered":"<p>Totaliter rejimin y\u0131k\u0131lmas\u0131ndan 23 y\u0131l sonra, ayn\u0131 zamanda \u00c7arl\u0131k d\u00f6nemine ait ve \u00c7ar gizli polis \u015fefi N\u0130KOLA <b>GE\u015eEV<\/b>\u2019in ajan fi\u015fleri ar\u015fivi olarak bilinen ama y\u0131llardan beri nerede oldu\u011fu bilinmeyen dosyalar 50 y\u0131l sonra Moskova\u2019da a\u00e7\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<p><b>\u00a01944 sonras\u0131 ger\u00e7ekler ortaya \u00e7\u0131k\u0131yor<\/b><\/p>\n<p>Ge\u00e7en as\u0131r Bulgar tarihinin bilinmeyenlerini sayfalarca anlatan bu ar\u015fiv Sofya s\u00fcreli merkez bas\u0131n\u0131nda <b>GE\u015eEV AR\u015e\u0130V\u0130 A\u00c7ILDI<\/b> ba\u015fl\u0131\u011f\u0131yla ilgi oda\u011f\u0131 oldu.<\/p>\n<p>Fa\u015fist polis \u015fefi GE\u015eEV\u2019in ajanlar\u0131 Bulgaristan Kom\u00fcnist Partisi\u2019ni (BKP) darbeyle ele ge\u00e7irdiler b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde Sofya\u2019da kom\u00fcnist partisi iktidar\u0131n\u0131n V\u0131lko \u00c7ervenkov\u2019tan Todor Jivkov\u2019un eline ge\u00e7i\u015fi anlat\u0131l\u0131yor. Konuyla ilgili yorum sunanlar aras\u0131nda, b\u00fcy\u00fck Bulgar tarih\u00e7isi ve 9 Eyl\u00fcl 1944\u2019ten sonra Bulgar Milis Amiri Rusi Hristoskov\u2019un o\u011flu Georgi Hristoskov ile 20 y\u0131ldan fazla Todor Jivkov\u2019un yard\u0131mc\u0131s\u0131 g\u00f6revinde bulunan ve 1990\u2019dan sonra yazd\u0131\u011f\u0131 birka\u00e7 kitapla kimsenin i\u015fitmedi\u011fi ger\u00e7eklere parmak basan Konstantin \u00c7ak\u0131rov \u00f6n plana \u00e7\u0131k\u0131yor.<\/p>\n<p>Bu yaz\u0131 dizisinde dikkati \u00e7eken \u00e7ok \u00f6nemli bir \u00f6zellik, Bulgar \u00c7arl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n \u00fcnl\u00fc gizli polis \u015fefi GE\u015eEV\u2019in ola\u011fan\u00fcst\u00fc de\u011ferli olan Bulgar ajan ar\u015fivini Sovyet Ordusu 1944 Eyl\u00fcl\u00fcnde Tuna\u2019y\u0131 ge\u00e7ip Bulgaristan\u2019a girdi\u011finde beraberine almas\u0131d\u0131r.<\/p><div id=\"bghab-1967469333\" class=\"bghab-icerik-icine bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p><b>\u0130lgin\u00e7 bir ayr\u0131nt\u0131 da \u015fudur:<\/b><\/p>\n<p>XX. y\u00fczy\u0131l\u0131n en tan\u0131nm\u0131\u015f casuslar\u0131ndan biri olarak bilinen, \u0130ngiliz <b>Mi 6<\/b> d\u0131\u015f casusluk servisinin ajan\u0131 ve B\u00fcy\u00fck Britanya\u2019n\u0131n \u0130stanbul sefaretinde istasyon \u015fefi olarak \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken ayn\u0131 zamanda bir de, Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birli\u011fi\u2019nin (SSCB) d\u0131\u015f casusluk servisi <b>KGB<\/b>\u2019nin de ajan\u0131 olan <b>Kim F\u0130LB\u0130<\/b> taraf\u0131ndan B\u00fcy\u00fckel\u00e7ilikte bulunmu\u015f ve daha sonra kopyalan\u0131p bir n\u00fcshas\u0131n\u0131 <b>Moskova<\/b>\u2019ya iletilmi\u015f olmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><b>Bulgar bas\u0131n\u0131nda sayfa dolusu ele al\u0131nd\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re, <\/b><\/p>\n<p><b>Moskova Ge\u015fev\u2019in ar\u015fivini ele ge\u00e7irdikten sonra yan\u0131 \u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131\u2019ndan sonra, sosyalizm y\u0131llar\u0131nda bir Balkan \u00dclkesi olan Bulgaristan\u2019da fa\u015fist rejimin ajan kadrolardan istedi\u011fi \u015fekilde yararlanma imk\u00e2n\u0131n\u0131 ele ge\u00e7irmi\u015ftir ve bu ajanlardan biri, son a\u00e7\u0131klamalara g\u00f6re, BKP Genel Sekreteri ve BHC Devlet Konseyi Ba\u015fkan\u0131 Todor Jivkov\u2019tur.<\/b><\/p>\n<p>1944\u2019te Sovyet Ordusu\u2019nun Bulgaristan\u2019a girdi\u011finde <b>fa\u015fist idarenin gizli polis \u015fefi Ge\u015fev<\/b>\u2019in T\u00fcrkiye\u2019ye ge\u00e7mek i\u00e7in Sofya\u2019dan \u00e7\u0131k\u0131p g\u00fcneye gitti biliniyordu.<\/p><div id=\"bghab-770202964\" class=\"bghab-icerik-icine-10-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>Onun, Svilengrat (Musta Pa\u015fa) \u00f6ld\u00fcr\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc laflar\u0131 yay\u0131lm\u0131\u015ft\u0131 Hakk\u0131nda \u00e7\u0131kan kitaplarda ve gazete tefrikalar\u0131nda savunulan tez buydu.<\/p>\n<p>\u00d6yle ama, halen 91 ya\u015f\u0131nda olan ve Sofya\u2019da ya\u015fayan Dyanko Markov\u2019un anlatt\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re, o cezaevinde bulundu\u011fu y\u0131llarda, Yunanistan\u2019dan Bulgaristan\u2019a casus olarak g\u00f6nderilen, fakat yakalanan ve sonra ceza evine at\u0131lan ve kendisiyle ayn\u0131 ko\u011fu\u015fta kalan Yunan gen\u00e7lerden birinin anlatt\u0131\u011f\u0131na g\u00f6re, o GE\u015eEV\u2019i Kuzey Yunanistan\u2019da kendi g\u00f6zleriyle g\u00f6rm\u00fc\u015f ve konu\u015fma imkan\u0131 olmu\u015ftur.<\/p>\n<p>Ge\u015fev\u2019in Bulgaristan Kom\u00fcnist Hareket liderleriyle yak\u0131n ili\u015fkide bulundu\u011fu ve <b>\u0130kinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131 ba\u015flad\u0131\u011f\u0131nda, onlar\u0131 yan\u0131na \u00e7a\u011f\u0131r\u0131p, \u201c\u00e7ocuklar sizin i\u00e7in zor bir d\u00f6nem ba\u015fl\u0131yor\u201d<\/b> dedi\u011fi iyi bilinir.<\/p>\n<p>Markov bu a\u00e7\u0131klamas\u0131nda, gizli polis \u015fefinin gen\u00e7 kom\u00fcnistlere siz \u015fimdi <b>\u201cbalkana \u00e7\u0131karsan\u0131z sert havalarda i\u015finiz zor olur, isterseniz hafifletilmi\u015f bir ceza ile hepinizi i\u00e7eri alay\u0131m, hem s\u0131cak, hem karn\u0131n\u0131z tok, hem de g\u00fcvende olursunuz,\u201d <\/b>dedi\u011fini an\u0131ms\u0131yor.<\/p>\n<p><b>Bu y\u00fczden olacak ki, bundan 50 y\u0131l evvel BKP militanlar\u0131na tuzak yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131.<\/b><\/p><div id=\"bghab-4097686516\" class=\"bghab-icerik-icine-15-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>9 Eyl\u00fcl 1944\u2019ten hemen sonra babas\u0131 milis \u00f6rg\u00fct\u00fc m\u00fcste\u015far\u0131 olan Georgi Hristozov, \u201c1956 senesinde Ruslar m\u00fcdahale edip BKP y\u00f6netiminde de\u011fi\u015fiklik yap\u0131lmas\u0131n\u0131 emrederek,\u00a0 kadro bile\u015fimini ba\u015ftan a\u015fa\u011f\u0131 de\u011fi\u015ftirmi\u015ftir. Moskova\u2019nin Ge\u015fev ajan\u0131 olan ki\u015fileri anahtar konumlara yerle\u015ftirdi\u011fi iddialar\u0131yla ilgili ku\u015fkular\u0131 kald\u0131ran kan\u0131tlar var.\u201d diye yaz\u0131yor.<\/p>\n<p>Onun kan\u0131s\u0131na g\u00f6re, Todor Jivkov\u2019un ancak yak\u0131n \u00e7evresinden olup kendisinden her bak\u0131ma ba\u011f\u0131ml\u0131 olan ki\u015filere tahamm\u00fcl g\u00f6stermesi tesad\u00fcf de\u011fildir.\u00a0Bunlar onun nas\u0131lsa ama s\u0131ms\u0131k\u0131 elinde tutabildi\u011fi ve kendisine tabii k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ki\u015filerdir. O herkes hakk\u0131nda derin bilgiye sahip oldu\u011fundan, kendine uymayanlar\u0131 etraf\u0131ndan uzakla\u015ft\u0131r\u0131rken, her zaman kendinden emin hareket ediyordu, bu davran\u0131\u015flar\u0131nda, ba\u015fkalar\u0131n\u0131n bilmedi\u011fi baz\u0131 bilgilere dayanm\u0131\u015f olmas\u0131 gerekiyordu ki, bu bilgiler onda vard\u0131.<\/p>\n<p><b>Bu fikirleri payla\u015fan yazar Hristozov \u015f\u00f6yle devam ediyor: <\/b><\/p>\n<p>\u201cHerhangi bir nedenden dolay\u0131 olacak ki, Todor Jivkov sadece kendine \u00e7ok sa\u011fd\u0131k olanlar\u0131 \u00e7evresinde bulunduruyordu, fakat bu ba\u011fl\u0131l\u0131\u011f\u0131n nitelik \u00e7izgilerinin ne oldu\u011fu, boyutlar\u0131 bug\u00fcn de hala tamamen s\u0131rd\u0131r.<\/p>\n<p>1953-1954 d\u00f6neminde GE\u015eEV\u2019in ajan\u0131 olduklar\u0131ndan ku\u015fkulan\u0131lan kom\u00fcnistler kom\u00fcnist partisinde darbe yapmay\u0131 planlam\u0131\u015ft\u0131.<\/p><div id=\"bghab-1112453098\" class=\"bghab-icerik-icine-20-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p><strong>1962\u2019de partide temizlik ger\u00e7ekle\u015ftirildi.<\/strong><\/p>\n<p>STAL\u0130N\u2019in \u00f6l\u00fcm\u00fc Jivkovcular\u0131 harekete ge\u00e7iren sinyal oldu.<br \/>\nO zaman Bulgaristan tar\u0131m\u0131 kooperatifle\u015ftirilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131yordu.<br \/>\n1955\u2019te, BKP Birinci Sekreteri olan V\u0131lko \u00c7ervenkov, tar\u0131m\u0131m\u0131z\u0131n kitlesel bir \u015fekilde tez el kolektif-le\u015ftirilmesinde \u0131srar eden Sovyetler Birli\u011fi Kom\u00fcnist Partisi Genel Sekreteri (SBKP GS) Nikita Kru\u015f\u00e7ev\u2019e kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131kt\u0131.<\/p>\n<p>V. \u00c7ervenkov\u2019a g\u00f6re, k\u00f6yl\u00fclere bask\u0131 ve zorbal\u0131k uygulayarak topraklar\u0131n\u0131n ellerinden al\u0131nmas\u0131nda ve kooperatif\u00e7ilik i\u015flerinde son s\u00f6z sahibi olan Todor Jivkov, Moskova\u2019da\u00a0 s\u0131cak kabul g\u00f6r\u00fcyordu. 1954 y\u0131l\u0131nda T. Jivkov partiden ihra\u00e7 edilece\u011fine,\u00a0 BKP MK Birinci Sekreterli\u011fine y\u00fckseltildi. Meydana gelen yeni durumda, partinin hala lideri olan V. \u00c7ervenkov ile darbe adaylar\u0131 Todor Jivkov, Rayko Damyanov ve Georgi \u00c7ankov hep birlikte Moskova\u2019ya gittiler. Bu heyete \u00c7ervenkofun yak\u0131n dava yolda\u015f\u0131 olan Anton Yugov da d\u00e2hildi.<\/p>\n<p>Bulgar parti heyetini kar\u015f\u0131layan Kru\u015f\u00e7ev ve yolda\u015flar\u0131, Stalin d\u00f6neminde ki\u015fiye tapma siyasetinden neler \u00e7ektiklerini anlatt\u0131ktan sonra, s\u00f6z Bulgar yolda\u015flara verildi\u011finde, heyet ba\u015fkan\u0131 olarak \u00c7ervenkov\u2019un bir giri\u015f konu\u015fmas\u0131 yapmas\u0131 beklenirken, ani bir at\u0131l\u0131mla s\u00f6z\u00fc <b>Todor Jivkov ald\u0131 ve cebinden \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 bir k\u00e2\u011f\u0131d\u0131 okudu.<\/b><\/p>\n<p>Evet <b>\u201cBiz de ki\u015fiye tapma politikas\u0131ndan b\u00fcy\u00fck yaralar ald\u0131k, \u00fclkenin d\u00f6rt bir yan\u0131na \u00c7ervenkov yolda\u015f\u0131n an\u0131tlar\u0131 dikildi.\u201d<\/b> dedi. Ayn\u0131 anda SBKP Politik B\u00fcro \u00fcyelerinden M. Suslov yan\u0131nda oturan N.Kru\u015f\u00e7ev\u2019in aya\u011f\u0131n\u0131 hafif d\u00fcrterek onaylay\u0131c\u0131 i\u015faret yapt\u0131. Ard\u0131ndan Kru\u015f\u00e7ev \u201c<b>anlatt\u0131klar\u0131n\u0131z bizde olup bitene benziyor<\/b>\u201d diyerek okunanlar\u0131 onaylad\u0131.<\/p><div id=\"bghab-2582455149\" class=\"bghab-icerik-icine-25-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>R\u00fczg\u00e2r\u0131n y\u00f6n\u00fcn\u00fc hisseden, \u00c7ervenkov\u2019un g\u00fcnlerinin doldu\u011funu anlayan Yugov da, bu s\u00f6zleri alk\u0131\u015flad\u0131. \u00c7ervenkov\u2019un parti birinci sekreterli\u011finden d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesi i\u015fte b\u00f6yle oldu.<\/p>\n<p><b>O t\u00fcm g\u00f6revlerden al\u0131nd\u0131ktan sonra Ruslar, Bulgaristan Kom\u00fcnist Partisi\u2019nde temizlik hareketine devam etti.<\/b><\/p>\n<p>Ruslar, \u00f6nce \u00c7ar polisinin laf anlamaz ajanlar\u0131ndan olan, hakk\u0131nda efsaneler anlat\u0131lan partizan komutan\u0131 Slav\u00e7o Tr\u0131nski\u2019yi hedef ald\u0131.\u00a0 S.Tr\u0131nski, GE\u015eEV\u2019in ajanlar\u0131ndan biri olarak yarg\u0131lanan Tray\u00e7o Kostov\u2019un yak\u0131n\u0131yd\u0131. Halk aras\u0131nda \u00e7ok sayg\u0131n ve g\u00fc\u00e7l\u00fc biri ki\u015filik sahibi olan Sl.Tr\u0131nski\u2019ye etkide bulunmada g\u00fc\u00e7l\u00fck \u00e7eken Rus istihbarat\u0131n\u0131n Sofya istasyon \u015feflerinin can\u0131 s\u0131kk\u0131nd\u0131. O, Tr\u0131n Partizan M\u00fcfrezesi\u2019nin kurucusu ve komutan\u0131yd\u0131.<\/p>\n<p>9 Eyl\u00fcl 1944\u2019te kadar 3 defa g\u0131yaben idam cezas\u0131na \u00e7arpt\u0131r\u0131lm\u0131\u015f olsa da, bir kom\u00fcnist katili olan GE\u015eEV\u2019in polis tuzaklar\u0131ndan ba\u015far\u0131l\u0131 bir \u015fekilde kurtulmay\u0131 ba\u015farm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p><b>Ara\u015ft\u0131rmac\u0131 yazar Hristozov bu konuda \u015funlar\u0131 yaz\u0131yor: <\/b><\/p><div id=\"bghab-1772285702\" class=\"bghab-icerik-icine-30-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>\u201cTr\u0131nski\u2019nin GE\u015eEV ajan\u0131 oldu\u011fu biliniyordu. Bulgaristan ile SSCB Yugoslavya ile ili\u015fkilerini bozduktan sonra bile, Tr\u0131nski Yugoslav\u2019ya generalleriyle temaslar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrd\u00fc. Bu y\u00fczden, o Bat\u0131 kom\u015fumuzda b\u00fcy\u00fck sayg\u0131ya sahiptir.<\/p>\n<p>Tr\u0131nsk\u0131\u2019ye kar\u015f\u0131 soru\u015fturma 1951\u2019de ba\u015flad\u0131. Yugoslavya kahraman\u0131 olarak tutukland\u0131. Hapiste \u00e7ok a\u011f\u0131r i\u015fkence g\u00f6rd\u00fc. H\u00fccresine su doldurmu\u015flar ve onu bo\u011fmakla tehdit etmi\u015flerdi. Ba\u011f\u0131ms\u0131z bir politika izlemeye \u00e7al\u0131\u015fan, Yugoslavya Ba\u015fkan\u0131 Y.B. Tito\u2019ya \u00e7ok yak\u0131n oldu\u011fundan dolay\u0131 Ruslar Tr\u0131nski\u2019ye kar\u015f\u0131 kan kusuyordu.<\/p>\n<p><b>Tito, Bat\u0131 yanl\u0131s\u0131 olarak alg\u0131lan\u0131rken, B\u00fcy\u00fck Britanya\u2019ya kan\u0131 kayn\u0131yordu.<\/b><\/p>\n<p>Moskova ba\u015fka sosyalist devletlerin Yugoslavya politikas\u0131n\u0131 izleyece\u011finden korkuyordu. Ayn\u0131 korkuyu, Bulgaristan\u2019daki GE\u015eEV ajanlar\u0131 ve di\u011fer Moskova daki olan sosyalist \u00fclkelerdeki Bat\u0131 k\u00f6stebekleri de ya\u015fad\u0131.<\/p>\n<p>Ayn\u0131 y\u0131llarda, Todor Jivkov ve Slav\u00e7o Tr\u0131nski ile birlikte GE\u00c7EV\u2019in ajan\u0131 olarak kendinden ku\u015fkulan\u0131lan bir de Mir\u00e7o Spasov\u2019tur.<\/p><div id=\"bghab-101197214\" class=\"bghab-icerik-icine-35-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>\u0130stihbarat\u00e7\u0131 Kr\u0131st\u00fc Radoynov, \u201c<b>daha o y\u0131llarda Mir\u00e7o Spasov\u2019un bir GE\u015eEV ajan\u0131 oldu\u011fu konu\u015fuluyordu.<\/b>\u201d diyor. M.Spasov <b>en ac\u0131mas\u0131z i\u015fkenceci ve canilerden biriydi. Belene, Love\u00e7, Skrevena ve ba\u015fka tutuklu kamplar\u0131nda \u00e7irkefli\u011fini g\u00f6stermi\u015fti. Onun emriyle hi\u00e7bir su\u00e7u olmayan binlerce ki\u015fi yok edildi. Bu gibi k\u00f6t\u00fcl\u00fckleriyle \u00fcn yapm\u0131\u015ft\u0131r. <\/b><\/p>\n<p><b>Toplama kamplar\u0131ndaki i\u015fkenceler, cana k\u0131ymalar ortaya \u00e7\u0131k\u0131nca T. Jivkov cani Mir\u00e7o Spasov\u2019u g\u00f6revinden almam\u0131\u015f, sadece \u201cuyar\u0131\u201d ile cezaland\u0131rmakla yetinmi\u015ftir. <\/b><\/p>\n<p><b>Dikkati \u00e7eken bir \u00f6zel nokta, Mir\u00e7o Spasov bir GE\u015eEV ajan\u0131 oldu\u011fundan dolay\u0131, Todor Jivkov\u2019un da ajan oldu\u011funu ger\u00e7ekten bilen say\u0131lar\u0131 bir elin parmaklar\u0131 kadar az olan ki\u015filerden biri oldu\u011fundan, her an her yerde g\u00fc\u00e7l\u00fcyd\u00fc. <\/b><\/p>\n<p><b>9 Eyl\u00fcl 19<\/b><b>44\u2019ten sonra ikisi de B\u00fcy\u00fck say\u0131da cinayete bizzat kat\u0131ld\u0131klar\u0131ndan dolay\u0131, her ikisinin de ajanl\u0131\u011f\u0131ndan ku\u015fkulanan kimse yoktur.<\/b><\/p>\n<p>Burada dikkati \u00e7eken bir ba\u015fka \u00f6zellik de \u015fudur: 9 Eyl\u00fcl 1944\u2019ten sonra GE\u015eEV ar\u015fivini arayan ve \u00c7ar polisi ar\u015fivinde gece g\u00fcnd\u00fcz ara\u015ft\u0131rma yapan ki\u015filerin ba\u015f\u0131nda T. Jivkov ile M. Spasov gelir.<\/p><div id=\"bghab-1921386573\" class=\"bghab-icerik-icine-40-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>GE\u015eEV\u2019in ajanlar\u0131n\u0131n say\u0131s\u0131 b\u00fcy\u00fckt\u00fcr. 1948 y\u0131l\u0131nda polis ar\u015fivi parti Merkez Komitesi\u2019nden \u0130\u00e7 \u0130\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019na geri verildi\u011finde, dosyalardan bir\u00e7ok sayfan\u0131n kopar\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ya da kesildi\u011fi, bir de bir\u00e7ok sayfada ifade veya isimlerin jiletle kaz\u0131nm\u0131\u015f oldu\u011fu dikkati \u00e7ekmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Mir\u00e7o Spasov\u2019un bir ajan fa\u015fist oldu\u011funu kan\u0131tlayan \u00f6zelliklerden biri de, onun tutuklulara kar\u015f\u0131 tutum ve tavr\u0131n\u0131n, GE\u015eEV\u2019in sopac\u0131lar\u0131ndan Pet\u0131r Fere\u015ftanov\u2019un barbarl\u0131\u011f\u0131na t\u0131pa t\u0131p bezlemesidir.<\/p>\n<p><b>Fere\u015ftanov hakk\u0131nda Hristozov \u015f\u00f6yle yaz\u0131yor: <\/b><\/p>\n<p>Amans\u0131z bir i\u015fkenceci olup GE\u015eEV\u2019in yan\u0131nda maa\u015fl\u0131 bir eleman olarak \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. B\u00fcy\u00fck Bulgar \u015fairi Nikola Vapsarov\u2019u d\u00f6ven de odur. 1942\u2019de parti Merkez Komitesi \u00fcyelerine kar\u015f\u0131 davada, itirafta bulunmayanlar\u0131n hepsi Feren\u015ftanov taraf\u0131ndan d\u00f6v\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Kemikleri k\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, aletleri kopar\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>9 Eyl\u00fcl 1944\u2019ten hemen sonra Milis \u015eefi g\u00f6revinde bulunan Radenko Vidinski\u2019nin de GE\u015eEV\u2019in ajan\u0131 oldu\u011fu tahmin ediliyor. Bu ki\u015filerin d\u0131\u015f\u0131nda, Burgas BKP Birinci Sekreteri Mihail Proykov\u2019un da GE\u015eEV\u2019in ajan\u0131 oldu\u011fu kan\u0131tlanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu liste uzundur.<\/p><div id=\"bghab-3019389721\" class=\"bghab-icerik-icine-45-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p><b>GE\u015eEV ajanlar\u0131n\u0131n sosyalizm y\u0131llar\u0131ndaki tavr\u0131n\u0131 analiz eden Hristozkov \u015funlar\u0131 yaz\u0131yor: \u201c<\/b> GE\u015eEV ajanlar\u0131 yeni ko\u015fullara ustaca ayak uydurarak, SSSB\u2019ne tamamen boyun e\u011fmi\u015f bir \u015fekilde hareket ettiler. Bunu do\u011fal kar\u015f\u0131lamak gerekir, \u00e7\u00fcnk\u00fc ajan fi\u015fleri Moskova\u2019n\u0131n elinde oldu\u011fundan dolay\u0131, \u00e7ok bilince, itiraz edince veya isteneni yapmad\u0131klar\u0131 takdirde eski kimliklerini kan\u0131tlayan fi\u015fler hemen a\u00e7\u0131klanacakt\u0131r.<\/p>\n<p>1962 y\u0131l\u0131nda, T. Jivkov, GE\u015eEV\u2019in bilinen ajanlar\u0131n\u0131 toplatt\u0131 ve b\u00f6ylece alanda tek lider olarak kendisi kald\u0131. Bulgaristan\u2019\u0131 1989 y\u0131l\u0131na kadar y\u00f6netenler, Nikita Kru\u015f\u00e7ev\u2019e biz 1980\u2019de kom\u00fcnizme girece\u011fiz vaatlerinde bulunanlard\u0131r. Bu ki\u015filerin isimleri ve soyadlar\u0131, fi\u015fleri Moskova ar\u015fivi a\u00e7\u0131klamadan sonra tamamen ortaya \u00e7\u0131kacakt\u0131r.<\/p>\n<p>\u0130ngiliz istihbarat\u0131 i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fan GE\u015eEV\u2019in Bulgaristan\u2019daki ajan say\u0131s\u0131n\u0131n \u00e7ok b\u00fcy\u00fck oldu\u011fundan dolay\u0131, Ruslar Bulgaristan\u2019da bir darbe olmas\u0131 ihtimalinden de korkmu\u015ftur.<\/p>\n<p>Rus istihbarat\u0131 i\u015fte bu nedenle olacak ki, <b>1949\u2019da Ruse ve Varna \u015fehirlerine birer alay, Sofya\u2019ya da t\u00fcmen Rus askeri g\u00f6ndermi\u015ftir. <\/b>O zaman Moskova, B\u00fcy\u00fck Britanya i\u00e7in faaliyet y\u00fcr\u00fcten ajanlar\u0131n ayaklanmas\u0131ndan ve <b>Bulgaristan\u2019a T\u00fcrkiye ve S\u0131rp ordular\u0131n\u0131n girmesinden korkmu\u015ftur. <\/b><\/p>\n<p><b>Bulgaristan Kom\u00fcnist Partisi y\u00f6netimine fa\u015fist-GE\u015eEV ajanlar\u0131n\u0131n yerle\u015fmesinde en b\u00fcy\u00fck hizmeti, XX. asr\u0131n top casusu Kim Filbi vermi\u015ftir.<\/b><\/p><div id=\"bghab-1115050672\" class=\"bghab-icerik-icine-50-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>Filbi, \u0130stanbul\u2019daki \u0130ngiliz Konsoloslu\u011fu\u2019nda GE\u00c7EV\u2019e ba\u011fl\u0131 olan Bulgar ajanlar\u0131n\u0131n listesini ele ge\u00e7irmi\u015ftir.<\/p>\n<p><b>1947 y\u0131l\u0131nda \u0130ngiliz SIRKET \u0130NTELEJENS SERV\u0130S istasyon \u015fefi olarak atanan bu \u0130ngiliz casusu, asl\u0131nda SSCB i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fan bir Rus ajan\u0131d\u0131r.\u00a0 <\/b><\/p>\n<p>Filbi, ele ge\u00e7irdi\u011fi,\u00a0 <b>GE\u015eEV fi\u015f kutusundan t\u00fcm ajanlar\u0131n isimlerini ve bilgilerini kopyalay\u0131p Moskova\u2019ya g\u00f6ndermi\u015ftir.<\/b> Bu b\u00fcy\u00fck hizmetinden dolay\u0131 olacak, Moskova\u2019n\u0131n \u00f6nerisiyle Filbi, 1973\u2019ten sonra b\u00fct\u00fcn sosyalist \u00fclkelerde bulunmu\u015f ve Bulgaristan\u2019da y\u0131lda bir 15-20 g\u00fcn tatil yapm\u0131\u015ft\u0131r. Bu bilgileri do\u011frularken T.Jivkov\u2019un yard\u0131mc\u0131lar\u0131ndan Konstantin \u00c7ak\u0131rov \u015funlar\u0131 ekliyor: Sofya\u2019da bulundu\u011fu g\u00fcnlerde Filbi\u2019ye\u00a0 \u0130\u00e7 \u0130\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n Simeonovo Enstit\u00fcs\u00fc\u2019nde \u00f6zel bir ev tesis ediliyordu.<\/p>\n<p>G\u00fcd\u00fclen hedef, onun ya\u015fam\u0131 i\u00e7in hala tehlike oldu\u011fundan dolay\u0131, s\u0131k\u0131 korunan bir yerden kalmas\u0131n\u0131 sa\u011flamakt\u0131. Bu ziyaretler esnas\u0131nda, o zaman\u0131n \u0130\u00e7 \u0130\u015fleri Bakan Yard\u0131mc\u0131s\u0131 Grigor \u015eopov konu\u011funu bir Sofya varo\u015fu olan Pan\u00e7erovo\u2019da gizli bir yazl\u0131kta kem g\u00f6zlerden uzak \u00f6zel ak\u015fam yeme\u011fine davet ediyordu.<\/p>\n<p>\u00c7ak\u0131rov, Bulgaristan ziyaretleri esnas\u0131nda Filbi\u2019nin 4-5 ki\u015fi taraf\u0131ndan korundu\u011funu, gayet m\u00fctevazi davrand\u0131\u011f\u0131n\u0131 vb. anlat\u0131yor. O y\u0131llarda art\u0131k sayg\u0131n bir emekli olan Filbi, Bulgaristan\u2019\u0131 ziyaretlerinde gizli g\u00f6r\u00fc\u015fmeler de ger\u00e7ekle\u015ftirmi\u015ftir. \u00dclkemize Moskova\u2019n\u0131n sipari\u015fi \u00fczerine geldi\u011fi bilinir.<\/p><div id=\"bghab-1465214647\" class=\"bghab-icerik-icine-55-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>Bu konu, isimlerimizi ve soy atlar\u0131m\u0131z\u0131 de\u011fi\u015ftiren, ge\u00e7mi\u015fimize ve gelece\u011fimize el kald\u0131ran Todor Jivkov\u2019un hem fa\u015fizm hem de sosyalizm d\u00f6neminde \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131yla yak\u0131n ilgili oldu\u011fundan, Bulgaristan Stratejik Ara\u015ft\u0131rma Merkezi\u2019nin analiz oda\u011f\u0131nda kalmaya bundan sonra da devam edecektir.<\/p>\n<p>BGSAM &#8211; Bulgaristan Stratejik Ara\u015ft\u0131rma Merkezi<\/p>\n<div id=\"bghab-1712671020\" class=\"bghab-yazi-altinda bghab-entity-placement\"><div class=\"bghab-adlabel\">Reklamlar<\/div><script async src=\"https:\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js\"><\/script>\r\n<!-- bghaber-yaz\u0131-sonu -->\r\n<ins class=\"adsbygoogle\"\r\n     style=\"display:block\"\r\n     data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\"\r\n     data-ad-slot=\"4222328180\"\r\n     data-ad-format=\"auto\"\r\n     data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\r\n<script>\r\n     (adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({});\r\n<\/script><\/div><br style=\"clear: both; display: block; float: none;\"\/>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Totaliter rejimin y\u0131k\u0131lmas\u0131ndan 23 y\u0131l sonra, ayn\u0131 zamanda \u00c7arl\u0131k d\u00f6nemine ait ve \u00c7ar gizli polis \u015fefi N\u0130KOLA GE\u015eEV\u2019in ajan fi\u015fleri ar\u015fivi olarak bilinen ama y\u0131llardan<\/p>\n","protected":false},"author":13,"featured_media":17690,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"advanced_seo_description":"","jetpack_seo_html_title":"","jetpack_seo_noindex":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-47632","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-yorum"],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-content\/uploads\/2016\/01\/1-logo-yk.jpg?fit=552%2C531&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_likes_enabled":true,"jetpack-related-posts":[],"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/pc2PfJ-cog","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/47632","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/users\/13"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=47632"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/47632\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/media\/17690"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=47632"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=47632"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=47632"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}