{"id":405,"date":"2013-04-14T04:11:16","date_gmt":"2013-04-14T01:11:16","guid":{"rendered":"http:\/\/bghaber.org\/bghaber\/?p=405"},"modified":"2013-07-14T17:53:31","modified_gmt":"2013-07-14T14:53:31","slug":"sinirin-oteki-tarafi-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/sinirin-oteki-tarafi-2\/","title":{"rendered":"S\u0131n\u0131r\u0131n “\u00d6teki Taraf\u0131” 2"},"content":{"rendered":"

Ba\u015fka bir \u00fclkeye gitmedik ki, orada kalmak i\u00e7in belki de sonsuza dek.\/ Hay\u0131r, biz ka\u00e7t\u0131k. Kovulduk biz, s\u00fcrg\u00fcn edildik.”<\/p>\n

Edward Said de \u00fclkesini terk etmek zorunda kalanlar\u0131n iki \u00fclke aras\u0131nda kalma durumunu dile getirir bir \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131nda: “S\u00fcrg\u00fcnlerin \u00e7o\u011fu i\u00e7in g\u00fc\u00e7l\u00fck sadece yuvadan uzakta ya\u015famak zorunda b\u0131rak\u0131lmaktan kaynaklanmaz,…g\u00fcnl\u00fck hayat\u0131n size eski yerinizle s\u00fcrekli ona ula\u015facak gibi oldu\u011funuz ama bir t\u00fcrl\u00fc ula\u015famad\u0131\u011f\u0131n\u0131z bir temas halinde tutulmas\u0131ndan kaynaklan\u0131r. Bu y\u00fczden s\u00fcrg\u00fcnler… ne yerli ortamla tamamen birle\u015febilir, ne de eskisinden tamamen kopabilir, ne ba\u011flanm\u0131\u015fl\u0131klar\u0131 tamd\u0131r ne de kopmu\u015fluklar\u0131.”<\/p>\n

\"Do\u00e7.Dr.Hasine<\/a>
Do\u00e7.Dr.Hasine \u015een<\/figcaption><\/figure>\n

Said’in d\u00fc\u015f\u00fcnceleri tam olarak 1989 Bulgaristan g\u00f6\u00e7menlerinin duygular\u0131n\u0131 yans\u0131t\u0131rken Brecht’ in \u015fiiri yetersiz kal\u0131yor \u00e7\u00fcnk\u00fc yeni \u00fclke onlar\u0131n durumunda herhangi bir yer de\u011fil, Anavatan T\u00fcrkiye’dir.\u00a0 T\u00fcrkiye’ye gelme nedeni olarak Parti Sekreteri Todor Jivkov’un uygulad\u0131\u011f\u0131 asimilasyon politikas\u0131n\u0131 g\u00f6sterirken bir taraftan Bulgaristan’dan kovulduklar\u0131n\u0131<\/em> ifade etseler de, 1989 g\u00f6\u00e7menleri di\u011fer taraftan kovulduklar\u0131 yere kar\u015f\u0131 derin bir \u00f6zlemin de etkin oldu\u011funu vurguluyor. 1989’un yaz aylar\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fen g\u00f6\u00e7\u00fcn, g\u00f6\u00e7 ve s\u00fcrg\u00fcn kavramlar\u0131n\u0131n ortas\u0131nda bir yerde kald\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermek i\u00e7in hemen g\u00f6\u00e7 \u00f6ncesi cereyan eden, yak\u0131n Bulgar tarihinde “May\u0131s olaylar\u0131” olarak yer alan olaylar\u0131n incelenmesi son derece\u00a0 yararl\u0131 olacakt\u0131r.<\/p>\n

1985 y\u0131l\u0131nda, Bulgaristan T\u00fcrklerinin isimlerinin de\u011fi\u015ftirilmesi ve temel haklar\u0131n\u0131n ellerinden al\u0131nmas\u0131yla ifade edilen ve Parti y\u00f6neticileri taraf\u0131ndan “Soya D\u00f6n\u00fc\u015f” olarak isimlendirilen s\u00fcrece tepki olarak Bulgaristan T\u00fcrklerinin Milli Kurtulu\u015f Hareketi ad\u0131 alt\u0131nda illegal bir \u00f6rg\u00fct kuruldu. Bu \u00f6rg\u00fct\u00fcn rejim aleyhtar\u0131 \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 1989 y\u0131l\u0131n\u0131n May\u0131s ay\u0131nda, May\u0131s Bar\u0131\u015f Y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fleri <\/em>‘nin d\u00fczenlenmesiyle doruk noktas\u0131na ula\u015ft\u0131. May\u0131s hareketleri \u00fclkenin farkl\u0131 yerlerinde yap\u0131lan a\u00e7l\u0131k grevleriyle ba\u015flad\u0131. T\u00fcrklerin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 b\u00f6lgelerde 25 May\u0131s 1989’da\u00a0 toplu bar\u0131\u015f y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015flerinin yap\u0131lmas\u0131 kararla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131 ancak y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fleri d\u00fczenleyenlerin tutuklan\u0131p Avusturya ve ba\u015fka Avrupa \u00fclkelerine s\u0131n\u0131r d\u0131\u015f\u0131 edilmeleri sonucunda halk g\u00f6sterileri daha erken ba\u015flad\u0131. \u00dclkenin bir\u00e7ok yerinde “Biz T\u00fcrk\u00fcz” ve “\u0130simlerimizi \u0130stiyoruz” gibi sloganlar at\u0131larak y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015fler yap\u0131ld\u0131. Bu y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015flerde ilk defa “Ya\u015fas\u0131n Demokrasi,” “Ya\u015fas\u0131n Gorba\u00e7ov,” “Kahrolsun Jivkov” t\u00fcr\u00fcnden sloganlar\u0131n at\u0131lmas\u0131, demokratikle\u015fme s\u00fcrecine ge\u00e7me talebinin ilk i\u015faretleri olarak okunabilir.\u00a0 G\u00f6\u00e7 talebi hi\u00e7bir mitingin konusu de\u011fildir. Bu y\u00fcr\u00fcy\u00fc\u015flerin amac\u0131 d\u00fcnya demokratik \u00f6rg\u00fctlerinin dikkatini \u00e7ekmektir, tarih olarak 25 May\u0131s\u0131n se\u00e7ilmesi de tesad\u00fcf de\u011fildir, \u00e7\u00fcnk\u00fc bu tarihte Paris’te Uluslararas\u0131 \u0130nsan Haklar\u0131 Konferans\u0131 ba\u015flayacakt\u0131r ve \u0130llegal \u00f6rg\u00fct lideri Ahmet Do\u011fan bulundu\u011fu Pazarc\u0131k hapishanesinden bu konferansa bir mesaj ula\u015ft\u0131rmay\u0131 ba\u015farm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n

Resmi devlet propagandas\u0131na g\u00f6re ise g\u00f6stericiler otonomi ve T\u00fcrkiye’ye g\u00f6\u00e7 etmek istemektedir, b\u00f6ylece kamuoyu yan\u0131lt\u0131lmakta ve g\u00f6stericilere kar\u015f\u0131 d\u00fc\u015fmanl\u0131k hissi uyand\u0131r\u0131lmaktad\u0131r (Yal\u0131mov 462). May\u0131s olaylar\u0131 boyunca (20-30 May\u0131s 1989) 2000 ki\u015fi s\u0131n\u0131r d\u0131\u015f\u0131 edilmi\u015ftir. Bu ki\u015filere 24 saat i\u00e7inde \u00fclkeyi terk etme emri verilmi\u015ftir. Bu \u015fekilde Bulgaristan’\u0131 terk etmek zorunda kalan Bulgaristan T\u00fcrkleri \u00f6nce Avusturya ve Macaristan’a, daha sonda da T\u00fcrkiye’ye g\u00f6nderilmi\u015ftir. Medya a\u00e7\u0131klamalar\u0131 ve bu “s\u0131n\u0131r d\u0131\u015f\u0131 etme” olaylar\u0131 yo\u011fun bir g\u00f6\u00e7 psikozunu yaratmakta gecikmez ve k\u0131sa bir s\u00fcre sonra Kap\u0131kule yollar\u0131 umut yolculu\u011funa \u00e7\u0131kan Bulgaristan T\u00fcrkleriyle dolup ta\u015fmaya ba\u015flar.<\/p>