Ge\u00e7en hafta Sofya\u2019da d\u00fczenlenen \u201cBanat Bulgarlar\u0131 \u2013 eskiden ve \u015fimdi\u201d adl\u0131 konferans\u0131n oda\u011f\u0131nda Romanya, S\u0131rb\u0131stan ve Bulgaristan\u2019da ya\u015fayan Banat Bulgarlar\u0131\u2019n\u0131n tarihi, k\u00fclt\u00fcr\u00fc ve kimlikleri oldu. Etkinli\u011fin organ\u0131zat\u00f6rleri Bulgaristan Bilimler Akademisi b\u00fcnyesindeki Etnoloji ve Folklor Enstit\u00fcs\u00fc ile Etnografya M\u00fczesi ve Banat Bulgarlar\u0131 Derne\u011fi\u2019dir. Romanya\u2019daki Vinga k\u00f6y\u00fcnde ya\u015fayan etnik Bulgarlar\u2019\u0131n ge\u00e7mi\u015fini ve bu g\u00fcn\u00fcn\u00fc anlamak i\u00e7in, foruma kat\u0131lan Mirela Antonela Petresku ile bir s\u00f6yle\u015fi yapt\u0131k.<\/p>\n
Kendisi Romanya\u2019daki Bulgar Toplumu Federasyonu \u00fcyesi ve Romanya Halk Radyosunda gezetecilik yapmakta.<\/p>\n
Vinga, Bulgar n\u00fcfusu ve yerle\u015fimi a\u00e7\u0131s\u0131ndan, Banat\u2019taki ikinci s\u0131rada yer alan Bulgar k\u00f6y\u00fcd\u00fcr. 1741 y\u0131l\u0131nda imparator VI. Karl, k\u00f6y\u00fc etnik Bulgarlar\u2019a hediye etti. 1744 y\u0131l\u0131nda ise \u0130mparatori\u00e7e Mariya Tereza kendilerine belirli ayr\u0131cal\u0131klar tahsis etti ve o y\u0131llarda k\u00f6y, Tereziopolis ad\u0131n\u0131 alarak kasaba stat\u00fcs\u00fcn\u00fc ald\u0131. Birinci D\u00fcnya Sava\u015f\u0131na kadar Vinga, Banat Bulgarlar\u0131\u2019n\u0131n \u00f6nemli k\u00fclt\u00fcr merkezidir. 19. y\u00fczy\u0131l ortalar\u0131nda burada Banat Bulgarlar\u0131 kitaplar\u0131 ve gazeteleri bas\u0131l\u0131yordu ve ayn\u0131 zamanda da Bulgar E\u011fitim Derne\u011fi kuruldu \u2013diye anlat\u0131yor Mirela Petresku.<\/p>\n
Ve bug\u00fcn de Vinga k\u00f6y\u00fcndeki yakla\u015f\u0131k 300-350 ki\u015fi civar\u0131ndaki Bulgar toplulu\u011fu, kendine \u00f6zg\u00fc maddi ve manevi k\u00fclt\u00fcr\u00fc etraf\u0131nda birle\u015fiyor, aktif olarak k\u00fclt\u00fcr etkinlikleri ger\u00e7ekle\u015ftiriyor v\u0435 kendi geleneklerini korumaya gayret ediyor. Buradaki Bulgarlar bayramlarda kiliseye giderken halk giysileri giyiyor. Ve g\u00fcn\u00fcm\u00fcze kadar da kendi aralar\u0131nda Bulgarca konu\u015fuyorlar.<\/p>\n
Vinga\u2019daki Bulgarlar 300 y\u0131ldan fazlad\u0131r korunan Banat Bulgarcas\u0131 konu\u015fmaktad\u0131r. Bu dil, dilbilimciler taraf\u0131ndan ara\u015ft\u0131r\u0131lan arkaik Bulgarca \u015fivesidir. Onlar\u0131n aras\u0131nda Banat Bulgarcas\u0131na bir kitap adayan \u00fcnl\u00fc ara\u015ft\u0131rmac\u0131 Stoyko Stoykov yer al\u0131r. Banat konu\u015fmas\u0131n\u0131n ana kelime hazinesi ve grameri Bularca\u2019d\u0131r, ancak etraftaki dil ortam\u0131ndan baz\u0131 etkiler de mevcuttur \u2013 Romence, S\u0131rp\u00e7a gibi, diye anlat\u0131yor Rumen gazeteci ve \u015funu da ekliyor:<\/p>