{"id":18669,"date":"2016-04-20T23:13:39","date_gmt":"2016-04-20T20:13:39","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/?p=18669"},"modified":"2016-04-20T23:13:39","modified_gmt":"2016-04-20T20:13:39","slug":"siber-guvenlik-devletin-oncelikleri-arasinda-yer-alacak","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/siber-guvenlik-devletin-oncelikleri-arasinda-yer-alacak\/","title":{"rendered":"Siber g\u00fcvenlik devletin \u00f6ncelikleri aras\u0131nda yer alacak"},"content":{"rendered":"<p><b>H\u00fck\u00fcmet, Parlamento grup ba\u015fkanlar\u0131, gizli servis \u015fefleri Cumhurba\u015fkan\u0131 nezdinde toplanan Ulusal G\u00fcvenlik Dan\u0131\u015fma Konseyinde be\u015f saat boyunca Bulgaristan\u2019da siber g\u00fcvenli\u011fin sa\u011flanmas\u0131na y\u00f6nelik politikalar\u0131 incelediler. \u00dclkemizin g\u00fcn\u00fcm\u00fczde \u00e7ok daha a\u011f\u0131r sorunlar\u0131 var, mesela demografik kriz. Fakat siber g\u00fcvenlik sorunlar\u0131 g\u00fcndemin \u00f6n s\u0131ralar\u0131na yerle\u015fti, \u00e7\u00fcnk\u00fc bununla ilgili sorunlar bekleyemez, hackerler g\u00fcnden g\u00fcne daha k\u0131\u015fk\u0131rt\u0131c\u0131 oluyorlar.<\/b><\/p>\n<p>Hackerlerin meydan okumalar\u0131na gelince, 14 Nisan\u2019da G\u00fcvenlik Dan\u0131\u015fma Konseyi toplant\u0131s\u0131n\u0131n ilan edilmesinden dakikalar sonra Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n internet sayfas\u0131 hacker sald\u0131r\u0131s\u0131na u\u011frad\u0131. Ge\u00e7en sene bu sayfa yerel se\u00e7imler g\u00fcn\u00fcnde Merkez Se\u00e7im Komisyonu ve \u0130\u00e7i\u015fleri Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n sayfalar\u0131n\u0131n bloke edilmesinden sonra bunun ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 isteyince yine sald\u0131r\u0131ya u\u011fram\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>Konsey, devlet kurumlar\u0131 ve \u00f6zel \u015firketlere, banka, hava alanlar\u0131na kar\u015f\u0131 siber sald\u0131r\u0131lar\u0131n\u0131n artt\u0131\u011f\u0131n\u0131 tespit etti. Bulgaristan ve yabanc\u0131 vatanda\u015flar\u0131n\u0131n ki\u015fisel verilerinin yo\u011fun ak\u0131\u015f\u0131, \u0130nternet i\u00e7eri\u011finin de\u011fi\u015ftirilmesi,anti demokratik ve radikal propaganda \u00e7a\u011f\u0131r\u0131lar\u0131 i\u00e7eren sloganlar\u0131n yer almas\u0131, Bulgar ve yabanc\u0131 \u015firketlerinin finansal kay\u0131plar\u0131na yol a\u00e7an veri taban\u0131 h\u0131rs\u0131zl\u0131\u011f\u0131 tespit edildi.<\/p>\n<p>Gizili servisler se\u00e7im g\u00fcn\u00fcnde siber sald\u0131r\u0131n\u0131n arkas\u0131nda kimin oldu\u011funu a\u00e7\u0131klamad\u0131. M\u00fccadelenin ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131\u011f\u0131, problemin sadece bir par\u00e7as\u0131d\u0131r. Konsey s\u0131ras\u0131nda \u00f6nlemlerin bir s\u0131ra kusurlar\u0131 bulundu. Bulgaristan\u2019\u0131n asgari g\u00fcvenlik standartlar\u0131n\u0131 belirleyen ne ulusal \u00e7apta ne de sekt\u00f6r politikas\u0131 vard\u0131r. Eski bilgisayar sistemleri, lisans\u0131 olmayan uygulamalar ve cihazlar kullan\u0131l\u0131yor. Devlet idare kurumlar\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n yeteri kadar bilgisayar becerisi yok. Ulusal g\u00fcvenlik a\u00e7\u0131s\u0131ndan kilit konumda olan kurumlarda bile siber g\u00fcvenlik alan\u0131nda bilgisi olan uzman say\u0131s\u0131 yetersiz.<\/p>\n<p>Burada bu sorunlar\u0131n bilincine var\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve daha 2014 y\u0131l\u0131n\u0131n Eyl\u00fcl ay\u0131ndan beri Bulgaristan\u2019\u0131n siber g\u00fcvenlik alan\u0131nda ulusal koordinat\u00f6r\u00fc oldu\u011fu s\u00f6ylemek gerek. 2014 y\u0131l\u0131nda Savunma Bakan\u0131 Velizar \u015ealamanov uyar\u0131da bulunarak, \u2018Teknolojilerin her 4 ayda bir geli\u015fti\u011fi bir alanda herhangi bir sorunun \u00e7\u00f6z\u00fcm\u00fc NATO\u2019da \u00fc\u00e7-d\u00f6rt ay zaman al\u0131yorsa, bizde \u00fc\u00e7 y\u0131la var\u0131yor\u2019 diye s\u00f6ylemi\u015fti. \u0130ki sene sonra Ba\u015fbakan Boyko Borisov siber g\u00fcvenlik alan\u0131nda iyimser olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrd\u00fc. Bu alanda \u00f6nlemler her zaman yetersiz olacak, \u00e7\u00fcnk\u00fc bili\u015fim teknolojilerindeki devrimin pe\u015finde hackerler ko\u015fuyor. Borisov, hatta en b\u00fcy\u00fck istihbarat ajanslar\u0131n\u0131n bile buna \u00e7are bulamay\u0131nca eski daktilolara d\u00f6nd\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc s\u00f6zlerine ekledi.<\/p><div id=\"bghab-1954005110\" class=\"bghab-icerik-icine bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>G\u00fcvenlik Dan\u0131\u015fma Konseyinin siber g\u00fcvenlik alan\u0131ndaki kararlar\u0131 tabii b\u00f6yle gerilere d\u00f6nmeyi planlam\u0131yor, h\u00fck\u00fcmete ve Parlamentoya yakla\u015f\u0131k on \u00f6nlem ve \u00f6neri sundu. Halk Meclisine Elektronik y\u00f6netim yasas\u0131nda de\u011fi\u015fiklikler kabul etmesi , \u2018Elektronik Y\u00f6netim\u2019 Ajans\u0131n\u0131n kurulmas\u0131, \u2018Birle\u015fik Sistem operat\u00f6r\u00fc\u2019 devlet i\u015fletmesinin kurulmas\u0131 \u00f6nerildi. H\u00fck\u00fcmete ise \u2018S\u00fcrd\u00fcr\u00fclebilir siber g\u00fcvenli Bulgaristan \u2013 2020\u2019 Milli stratejisini kabul etmesi \u00f6nerildi. \u0130\u00e7i\u015fleri bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n, savunma ve ula\u015ft\u0131rman\u0131n, gizli servislerin uzman say\u0131s\u0131n\u0131 art\u0131rmak i\u00e7in ek kaynak almas\u0131 gerekecek. Savunma bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n NATO\u2019nun \u2018Cyber Coalition\u2019 y\u0131ll\u0131k tatbikat\u0131nda daha aktif rol\u00fc olmal\u0131. Siber g\u00fcvenlik ile m\u00fccadele alan\u0131nda yeni a\u015famaya girildi\u011fini ve k\u00fc\u00e7\u00fck Bulgaristan\u2019\u0131n hackerlerin ilgisini \u00e7ekmedi\u011fi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn \u00fcstesinden gelip, \u2018Sava\u015f sava\u015ft\u0131r\u2019 ilkesine g\u00f6re hareket edildi\u011fini umar\u0131z.<\/p>\n<div id=\"bghab-2818155902\" class=\"bghab-yazi-altinda bghab-entity-placement\"><script async src=\"https:\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js\"><\/script>\r\n<!-- bghaber-yaz\u0131-sonu -->\r\n<ins class=\"adsbygoogle\"\r\n     style=\"display:block\"\r\n     data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\"\r\n     data-ad-slot=\"4222328180\"\r\n     data-ad-format=\"auto\"\r\n     data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\r\n<script>\r\n     (adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({});\r\n<\/script><\/div><br style=\"clear: both; display: block; float: none;\"\/>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>H\u00fck\u00fcmet, Parlamento grup ba\u015fkanlar\u0131, gizli servis \u015fefleri Cumhurba\u015fkan\u0131 nezdinde toplanan Ulusal G\u00fcvenlik Dan\u0131\u015fma Konseyinde be\u015f saat boyunca Bulgaristan\u2019da siber g\u00fcvenli\u011fin sa\u011flanmas\u0131na y\u00f6nelik politikalar\u0131 incelediler. \u00dclkemizin<\/p>\n","protected":false},"author":13,"featured_media":18639,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"advanced_seo_description":"","jetpack_seo_html_title":"","jetpack_seo_noindex":false,"jetpack_seo_schema_type":"","_jetpack_newsletter_access":"","_jetpack_dont_email_post_to_subs":false,"_jetpack_newsletter_tier_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paywalled_content":false,"_jetpack_feature_clip_id":0,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":"","jetpack_post_was_ever_published":false},"categories":[8],"tags":[],"class_list":["post-18669","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-egitim"],"jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_likes_enabled":true,"jetpack-related-posts":[],"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/pc2PfJ-4R7","jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-content\/uploads\/2016\/04\/bilim.jpg?fit=702%2C370&ssl=1","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18669","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/users\/13"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=18669"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/18669\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/media\/18639"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=18669"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=18669"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=18669"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}