{"id":13467,"date":"2015-02-01T14:53:01","date_gmt":"2015-02-01T12:53:01","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/?p=13467"},"modified":"2015-02-01T14:53:01","modified_gmt":"2015-02-01T12:53:01","slug":"osmanli-arsivleri-vatikana-mi-satildi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/osmanli-arsivleri-vatikana-mi-satildi\/","title":{"rendered":"Osmanl\u0131 ar\u015fivleri Vatikan\u2019a m\u0131 sat\u0131ld\u0131?"},"content":{"rendered":"<p>Osmanl\u0131 ar\u015fiv belgelerinin 1931 y\u0131l\u0131nda hurda k\u00e2\u011f\u0131t fiyat\u0131na sat\u0131lmas\u0131 i\u015finin, Bulgaristan tarihi ve Ermeni meselesi ile ilgili belgelerin Bulgaristan\u2019a oradan da Vatikan\u2019a ka\u00e7\u0131r\u0131lmas\u0131 ile ilgili bir tezg\u00e2h oldu\u011fu iddia edildi.<\/p>\n<p>Yedik\u0131ta tarih ve K\u00fclt\u00fcr Dergisi ocak say\u0131s\u0131nda \u0130stanbul Defterdarl\u0131\u011f\u0131\u2019na ait 200 balya Maliye Ar\u015fivi\u2019nin Bulgaristan\u2019a sat\u0131lmas\u0131 i\u015finin s\u0131radan bir olay de\u011fil planl\u0131 ve uzun s\u00fcren bir istihbarat \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n neticesinde ger\u00e7ekle\u015fti\u011fi ile ilgili iddialara yer verdi. Osmanl\u0131 Ar\u015fivi Uzman\u0131 Kas\u0131m H\u0131zl\u0131 ve K\u0131rklareli \u00dcniversitesi Edebiyat Fak\u00fcltesi Tarih B\u00f6l\u00fcm\u00fc \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Yrd. Do\u00e7. Dr. Ra\u015fit G\u00fcndo\u011fdu taraf\u0131ndan haz\u0131rlanan \u201cOkkas\u0131 \u00dc\u00e7 Kuru\u015fa Tarih Var\u201d ba\u015fl\u0131kl\u0131 dosyada dikkat \u00e7ekici bilgilere yer veriliyor. Yaz\u0131da \u00f6zel yeti\u015ftirilen ve \u00e7ok iyi T\u00fcrk\u00e7e bilen o d\u00f6nemde Albay olan Pan\u00e7o Doref\u2019in Osmanl\u0131 Ar\u015fivleri\u2019nin Ermeni Berger ailesinin k\u00e2\u011f\u0131t fabrikas\u0131na sat\u0131lmas\u0131nda \u00f6nemli bir rol\u00fc oldu\u011fu vurgulan\u0131yor.<\/p>\n<p><strong>Ar\u015fivleri Didik Didik \u0130ncelemi\u015f<br \/>\n<\/strong><br \/>\nGalatasaray Lisesi Mezunu olan Pan\u00e7o Doref, Osmanl\u0131 Ar\u015fivleri\u2019ne giderek hem Bulgar tarihi hem de Ermeni meselesi \u00fczerine ciddi ara\u015ft\u0131rmalarda bulunmu\u015f. Bulduklar\u0131 belgelerden etkilenerek Bulgaristan h\u00fck\u00fcmetiyle yaz\u0131\u015fmalarda bulunmu\u015f. Arkas\u0131ndan yerli i\u015fbirlik\u00e7iler bularak ar\u015fiv belgelerinin Bulgaristan\u2019a g\u00f6nderilmesini konusunu tezg\u00e2hlam\u0131\u015f.<\/p>\n<p><strong>\u201cBu \u0130\u015f \u015euurlu Bir \u0130hanettir\u201d<\/strong><\/p>\n<p>Makalede bilgisine ba\u015fvurulan Devlet Ar\u015fivleri Eski Genel M\u00fcd\u00fcr\u00fc Prof. Dr. Atilla \u00c7etin, Pan\u00e7o Doref\u2019in faaliyetleri ve ar\u015fiv belgelerinin sat\u0131lmas\u0131 konusunda \u015funlar\u0131 s\u00f6yl\u00fcyor:<\/p><div id=\"bghab-564131002\" class=\"bghab-icerik-icine bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>\u201cBir Bulgar albay\u0131 yeti\u015ftirilmi\u015f. Maliye ar\u015fivi depolar\u0131na gelerek \u2018bunlar i\u015fe yaramaz\u2019 vs. diyor. H\u00e2lbuki albay gelip uzun s\u00fcre istihbarat yapm\u0131\u015f, i\u015fbirlik\u00e7ileri bulmu\u015flar; ekibiyle \u00f6nemli belgeleri ay\u0131rm\u0131\u015flar. Maliye ile anla\u015f\u0131yorlar. O zaman Defterdar \u015eefik Bey ve bir de vali muavini Fazl\u0131 G\u00fcle\u00e7 var. Onlarla g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcyorlar. \u015euurlu olarak o belgeleri alm\u0131\u015flar. Bana bunu ilk g\u00f6renlerden biri olan \u0130brahim Hakk\u0131 Konyal\u0131 (Son Posta Gazetesi) anlatt\u0131. \u2018Bu \u015fuurlu bir ihanettir\u2019 dedi.\u201d<\/p>\n<p>\u201cBulgarlar\u0131n iyi T\u00fcrkologlar\u0131 var, onlar hemen ar\u015fiv belgelerine el koydular, i\u015fe yarar belgeleri ay\u0131rd\u0131lar, milli k\u00fct\u00fcphanelerine aktard\u0131lar. Sonradan g\u00f6rd\u00fck ki; Bulgarlar \u00e7ok iyi sahip \u00e7\u0131km\u0131\u015flar, \u00e7ok iyi tasnif etmi\u015fler ve bizdekinden daha iyi korumu\u015flar. B\u00fct\u00fcn yabanc\u0131 \u00fclke T\u00fcrkologlar\u0131 belgeleri \u00e7ok iyi korurlar; kendi mallar\u0131 gibi. \u015eimdi Osmanl\u0131 ar\u015fivini g\u00f6t\u00fcrm\u00fc\u015fler Ka\u011f\u0131thane\u2019de rutubetli depolara, \u00e7\u00fcr\u00fctecekler!\u201d<\/p>\n<p><strong>Ermeni Belgeleri 40 Milyon Levaya Vatikan\u2019a Sat\u0131lm\u0131\u015f<\/strong>!<\/p>\n<p>Yedik\u0131ta dergisi, Osmanl\u0131 ar\u015fiv belgelerinin Bulgaristan taraf\u0131ndan Vatikan\u2019a sat\u0131l\u0131p sat\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 konusuna da a\u00e7\u0131kl\u0131k getirmi\u015f. Yaz\u0131da, Manisa milletvekili Refik \u015eevket Bey\u2019in \u00e7ok m\u00fchim Osmanl\u0131 ar\u015fiv vesikalar\u0131n\u0131n Papal\u0131k taraf\u0131n sat\u0131n al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 bilgisini TBMM\u2019de do\u011frulatmak i\u00e7in soru \u00f6nergesi vermi\u015f ise de d\u00f6nemin Milli E\u011fitim Bakan\u0131 Re\u015fit Galip \u201cResmi Bir malumat yoktur.\u201d yan\u0131t\u0131n\u0131 vermi\u015f.<\/p>\n<p>Vatikan\u2019\u0131n elinde bulunan Osmanl\u0131 Ar\u015fiv vesikalar\u0131na dair Milliyet gazetesinin 18 May\u0131s 1989 tarihinde Anadolu Ajans\u0131 B\u00fcr\u00fcksel b\u00fcrosu taraf\u0131ndan ge\u00e7ilen haberi sayfalar\u0131na ta\u015f\u0131m\u0131\u015f. Me\u015fhur Frans\u0131z haftal\u0131k haber dergisi Le Nouvel Observateur\u2019dan naklen yay\u0131nlanan habere g\u00f6re Vatikan\u2019\u0131n elindeki Ermenilerle ilgili belgelerin b\u00fcy\u00fck k\u0131sm\u0131 1931 y\u0131l\u0131nda Bulgarlardan al\u0131nm\u0131\u015f.<\/p><div id=\"bghab-467506493\" class=\"bghab-icerik-icine-10-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>Yazar M. Necati \u00d6zfatura T\u00fcrkiye Gazetesi 23 Haziran 1995 tarihli k\u00f6\u015fe yaz\u0131s\u0131nda Vatikan\u2019\u0131n belgeler i\u00e7in 40 milyon Leva \u00f6dedi\u011fini kaydediyor. Devlet Ar\u015fivleri Eski Genel M\u00fcd\u00fcr\u00fc Prof. Dr. Atilla \u00c7etin ise bu iddiay\u0131 Osmanl\u0131 Ar\u015fiv belgelerinin sat\u0131\u015f\u0131n\u0131n durdurulmas\u0131 i\u00e7in en b\u00fcy\u00fck m\u00fccadeleyi veren Muallim Cevdet\u2019e dayand\u0131rarak do\u011fruluyor.<\/p>\n<p><strong>Pan\u00e7o Doref Kimdir?<\/strong><\/p>\n<p>\u00c7ok iyi T\u00fcrk\u00e7esi olan, Bulgar Tarihi ara\u015ft\u0131rmac\u0131lar\u0131ndan Pan\u00e7o Doref Galatasaray Lisesi mezunudur. Manast\u0131r ve Makedonya milletvekilli\u011fi yapm\u0131\u015ft\u0131r. Bu d\u00f6nemlerde, \u0130ttihat ve Terakki\u2019nin g\u00fcvenini kazanmak ve T\u00fcrklerle H\u0131ristiyanlar aras\u0131nda iyi ili\u015fkiler tesis etmek gayesiyle Osmanl\u0131 \u0130ttihat ve Terakki Partisini kurdu. \u0130ttihat ve Terakki Partisi\u2019nin pek \u00f6nem vermedi\u011fi bu parti, 1910 y\u0131l\u0131ndaki silah toplama giri\u015fimine kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131k\u0131nca kapat\u0131ld\u0131. Balkan Sava\u015flar\u0131\u2019ndan sonra Makedonya\u2019da komitac\u0131l\u0131k yapan Pan\u00e7o Doref, bilahere Bulgaristan\u2019a g\u00f6\u00e7 etti.<\/p>\n<p>Pan\u00e7o Doref, 1928 y\u0131l\u0131ndan sonra Osmanl\u0131 Ar\u015fivi\u2019nde \u00e7al\u0131\u015fm\u0131\u015f, genellikle Bulgaristan tarihi ve Ermenistan meselesi ile ilgili ara\u015ft\u0131rmalarda bulunmu\u015f. 1931 y\u0131l\u0131ndaki evrak sat\u0131\u015f\u0131ndan \u00f6nce, Osmanl\u0131 Ar\u015fivlerinde Bulgaristan hakk\u0131nda k\u0131ymetli vesikalar oldu\u011funa dair Bulgaristan h\u00fck\u00fcmetine mektuplar yazan Pan\u00e7o, evraklar\u0131n sat\u0131\u015f\u0131ndan sonra da bu belgelerin Bulgaristan Milli K\u00fct\u00fcphanesi\u2019ne nakli konusunda \u00f6nemli rol oynam\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<div id=\"bghab-2121721206\" class=\"bghab-yazi-altinda bghab-entity-placement\"><div class=\"bghab-adlabel\">Reklamlar<\/div><script async src=\"https:\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js\"><\/script>\r\n<!-- bghaber-yaz\u0131-sonu -->\r\n<ins class=\"adsbygoogle\"\r\n     style=\"display:block\"\r\n     data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\"\r\n     data-ad-slot=\"4222328180\"\r\n     data-ad-format=\"auto\"\r\n     data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\r\n<script>\r\n     (adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({});\r\n<\/script><\/div><br style=\"clear: both; display: block; float: none;\"\/>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Osmanl\u0131 ar\u015fiv belgelerinin 1931 y\u0131l\u0131nda hurda k\u00e2\u011f\u0131t fiyat\u0131na sat\u0131lmas\u0131 i\u015finin, Bulgaristan tarihi ve Ermeni meselesi ile ilgili belgelerin Bulgaristan\u2019a oradan da Vatikan\u2019a ka\u00e7\u0131r\u0131lmas\u0131 ile ilgili<\/p>\n","protected":false},"author":13,"featured_media":13468,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"advanced_seo_description":"","jetpack_seo_html_title":"","jetpack_seo_noindex":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[10],"tags":[],"class_list":["post-13467","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kultur-sanat"],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-content\/uploads\/2015\/02\/osmanli-arsivleri-vatikan-a-mi-satildi_m.jpg?fit=980%2C500&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_likes_enabled":true,"jetpack-related-posts":[],"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/pc2PfJ-3vd","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13467","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/users\/13"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13467"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13467\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/media\/13468"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13467"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13467"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13467"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}