{"id":11812,"date":"2014-10-29T13:55:32","date_gmt":"2014-10-29T11:55:32","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/?p=11812"},"modified":"2014-10-29T13:55:32","modified_gmt":"2014-10-29T11:55:32","slug":"geleneklerimiz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/geleneklerimiz\/","title":{"rendered":"Geleneklerimiz"},"content":{"rendered":"<p><b>Neriman ERALP<\/b><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Dilimizde \u201ck\u00f6r\u00fcn ta\u015f\u0131 rasgele!\u201d diye bir de\u011fim vard\u0131r. Do\u011frusunu isterseniz Bulgarin ta\u015f\u0131 hi\u00e7 de rasgele de\u011fildi. Tam da g\u00f6z\u00fcm\u00fczden vurdu. Geleneklerimizi yasaklamakla g\u00f6z\u00fcm\u00fcz\u00fc g\u00f6r edip, ge\u00e7mi\u015fimizi g\u00f6remememizi hedefledi ve bunu yapamay\u0131nca bizi da\u011f\u0131tt\u0131, kovdu ve vatans\u0131z b\u0131rakt\u0131. Bu \u00e7ok derin d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclm\u00fc\u015f bir sald\u0131r\u0131 oldu.<\/p>\n<p>Bu defa sizleri, k\u00f6y geleneklerimize geri g\u00f6t\u00fcrmeye gayret edece\u011fim. Ben de gen\u00e7 oldu\u011fum ve kendi ya\u015f\u0131mdan gerisini i\u015fittiklerim ve okuduklar\u0131m olarak anlatabildi\u011fim i\u00e7in, yard\u0131mc\u0131 eser olarak Dr. \u0130smail Cambazov\u2019un bu y\u0131l bas\u0131lan \u201cbe\u015fi\u011fim ve e\u015fi\u011fim\u201d kitab\u0131n\u0131 yeniden a\u00e7\u0131yorum.<\/p>\n<p><strong>\u00d6nce yazar\u0131n\u0131 bir daha tan\u0131yal\u0131m<\/strong>.<\/p><div id=\"bghab-1403656152\" class=\"bghab-icerik-icine bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>\u201cKitabimin konusu: do\u011fdu\u011fum b\u00fcy\u00fcd\u00fc\u011f\u00fcm Rodoplar\u2019daki k\u00f6yd\u00fcr, onun insanlar\u0131d\u0131r. Ben be\u015fikten inip e\u015fikten \u00e7\u0131kt\u0131ktan sonra etraf\u0131mda g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm insanlar\u0131, h\u0131s\u0131m akrabay\u0131, konu kom\u015fuyu anlat\u0131yorum. Sadece kendi g\u00f6rd\u00fcklerimi de\u011fil de, 80\u201390 ya\u015f\u0131nda ihtiyarlardan daha \u00e7ocuklu\u011fumda i\u015fittiklerimi de ekledim. B\u00f6ylece temelinin tam hangi y\u00fczy\u0131lda at\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bilinmeyen k\u00f6y\u00fcm\u00fcn bir as\u0131rl\u0131k\u00a0 (XX. as\u0131r) hayat\u0131n\u0131 anlatmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131m. Bu tariho kadar dramatik olaylarla, \u00e7etin ya\u015fam m\u00fccadelesi, fakirlik, sefalet, her bak\u0131mdan geri kalm\u0131\u015fl\u0131kla dolu ki, gen\u00e7 k\u00f6yde\u015flerimin ebelerinin, dedelerinin, analar\u0131n\u0131n babalar\u0131n\u0131n \u00e7ektiklerini anlayabildiklerinden ku\u015fku duyuyorum.\u201d<\/p>\n<p><strong>Kitab\u0131n Bayramlar B\u00f6l\u00fcm\u00fcnden Ramazan<\/strong>: (Sayfa 414)<\/p>\n<p><strong>Bayramlar<\/strong>:<\/p>\n<p>\u0130nsan ihtiyarlad\u0131k\u00e7a masumla\u015f\u0131r, \u00e7ocukla\u015f\u0131r, derler. \u00c7ok do\u011fru bir s\u00f6z&#8230;<\/p>\n<p>\u00c7ocuklu\u011fumun bayramlar\u0131, d\u00fc\u011f\u00fcnleri bir film \u015feridi gibi ge\u00e7iyor g\u00f6zlerimin \u00f6n\u00fcnden. Tek d\u00fcze k\u00f6y hayat\u0131n\u0131 renklendiren dini ve yerel t\u00f6renlerimizi an\u0131msad\u0131k\u00e7a kalbim hopluyor.<\/p><div id=\"bghab-340797961\" class=\"bghab-icerik-icine-10-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>Bunlar basitli\u011fine, sadeli\u011fine, hatta ilkelli\u011fine kar\u015f\u0131n ne kadar zevk, \u015fenlik dolduruyormu\u015f insan\u0131n kalbine!<\/p>\n<ol>\n<li>asr\u0131n 30\u2019lu y\u0131llar\u0131nda bizim k\u00f6yl\u00fcn\u00fcn tek d\u00fcze, s\u0131k\u0131nt\u0131l\u0131, fakir ya\u015fam\u0131n\u0131 \u00e7e\u015fitlendiren geleneklerin g\u00f6reneklerin ba\u015f\u0131nda gelir bayramlar. Hele de i\u015f mevsimlerinin d\u0131\u015f\u0131na rast gelirse her ikisi de b\u00fcy\u00fck bir co\u015fku ile kutlan\u0131r, u\u011furlan\u0131r.<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Ramazan:<\/strong><\/p>\n<p>Kutsal oru\u00e7 ay\u0131 Ramazan Haziran, Temmuz, A\u011fustos gibi yaz aylar\u0131na rastlarsa sevab\u0131 b\u00fcy\u00fckt\u00fcr; ancak k\u0131rda bar\u0131da \u00e7al\u0131\u015fanlar i\u00e7in bir felaket olur. Bir taraftan k\u0131zg\u0131n g\u00fcne\u015f, \u00f6te taraftan 16 saat s\u00fcren uzun bir g\u00fcn, al \u00fcst\u00fcne k\u0131rda gergin \u00e7al\u0131\u015fma aylar\u0131. Ya oraktas\u0131n ya harmanda ya kosa bi\u00e7iyorsun ya d\u00fc\u011f\u00fcn yap\u0131yorsun. M\u00fcbarek g\u00fcne\u015f dikilir ba\u015f\u0131na, hi\u00e7 a\u011fnamaz Bat\u0131ya do\u011fru. Saatlerce tepende duran g\u00fcne\u015f, d\u0131\u015f\u0131n\u0131 de\u011fil daha fazla i\u00e7ini kavurur. Susuzlu\u011fu gidermek i\u00e7in ba\u015f\u0131m\u0131z\u0131 y\u0131kar\u0131z olmaz, ba\u015f\u0131m\u0131z\u0131 kovaya sokar\u0131z, i\u00e7imiz daha fazla yanmaya ba\u015flar. \u0130ftarda yemekten \u00f6nce suya h\u00fccum edilir. Su testisi elden ele birka\u00e7 defa dola\u015f\u0131r.<\/p>\n<p>Ben hayat\u0131mda iki d\u00f6nem yaz aylar\u0131nda oru\u00e7 tuttum. Allah\u2019tan da \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fcye de erdirmesini niyaz ediyorum.<\/p><div id=\"bghab-2355539318\" class=\"bghab-icerik-icine-15-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>Bizim k\u00f6yde daha \u011f\u00e7 aylar\u0131n girmesiyle ba\u015flard\u0131 Ramazan haz\u0131rl\u0131klar\u0131. \u015eaban ay\u0131n\u0131n ikinci yar\u0131s\u0131nda doruk noktas\u0131na \u00e7\u0131kard\u0131.<\/p>\n<p>Ramazan yemeklerinin ba\u015f\u0131nda kuskus gelirdi k\u00f6yde. Her hane evvela kuskusunu haz\u0131rlar. Annelerimiz, yengelerimiz, ablalar\u0131m\u0131z s\u0131varlar kollar\u0131, has unu (bu\u011fday unu) elerler teknedeki hamuruna yumurta kar\u0131\u015ft\u0131r\u0131rlar tekneden yastac\u0131n \u00fczerine \u00e7\u0131kar\u0131rlar hamuru bir taraf\u0131n\u0131 u\u011fura u\u011fura k\u00fc\u00e7\u00fck tanecikler haline getirirler, K\u00fc\u00e7\u00fck hamur taneleri \u00e7ar\u015faflar \u00fczerine serilip d\u0131\u015far\u0131da kurutulur. Biz \u00e7ocuklar da ba\u015f\u0131nda bekler, tavuklardan korurduk. Fakat kendimizi oyuna kapt\u0131rd\u0131\u011f\u0131m\u0131z olurdu. Tavuklar kuskusun yar\u0131s\u0131n\u0131 kagalarlard\u0131. O zaman dayan annemin, yengemin \u015famar\u0131na dayanabilirsen.<\/p>\n<p>Bulgur \u00e7orbs\u0131, pilav\u0131 Ramazan sofralar\u0131n\u0131n vazge\u00e7ilmez demirba\u015f\u0131 idi. Kom\u015fular da bulgurlar\u0131n\u0131 bizim g\u00f6ce kayas\u0131nda \u00f6\u011f\u00fct\u00fcrler, torbalar\u0131na doldururlard\u0131.<\/p>\n<p>\u00c7i\u011f bu\u011fday\u0131n d\u00f6v\u00fcl\u00fcp ezilmesiyle yap\u0131lan ke\u015fkek ise odan\u0131n yan\u0131ndaki koca ta\u015f dibekte d\u00f6v\u00fcl\u00fcrd\u00fc. Ramazana kar\u015f\u0131 dibe\u011fin ba\u015f\u0131 hi\u00e7 bo\u015f kalmazd\u0131.<\/p>\n<p>Art\u0131k tarladan \u00e7\u0131kar\u0131lm\u0131\u015f olan patateslerin iyiceleri Ramazan sofras\u0131 i\u00e7in ayr\u0131l\u0131r, geri kalan\u0131 \u00e7\u00fcr\u00fcmesin, donmas\u0131n, s\u00fcrmesin, s\u00fcrmesin diye kuyulara doldurulurdu.<\/p><div id=\"bghab-2556434567\" class=\"bghab-icerik-icine-20-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>Fasulye zaten k\u00f6yl\u00fcn\u00fcn milli g\u0131das\u0131. Tarc\u0131kta Ramazan\u0131 bekler.<\/p>\n<p>G\u00fcz\u00fcn toplanan erikler, elmalar, armutlar kurutulmu\u015f, tarc\u0131klara doldurulmu\u015ftur.\u00a0 Ramazan ho\u015faf\u0131 haz\u0131rd\u0131r.<\/p>\n<p>Bir ayl\u0131k sahurluk, iftarl\u0131k temin edildikten sonra i\u015f dayan\u0131r evlerin i\u00e7ini d\u0131\u015f\u0131n\u0131 temizlemeye. Her yer s\u00fcp\u00fcr\u00fcl\u00fcr, y\u0131kan\u0131r, temizlenir.<\/p>\n<p>Oru\u00e7 temiz v\u00fccut ve kalp ile ba\u015flar. \u0130lk teraviye herkes y\u0131kanarak paklanarak temiz s\u0131rt ba\u015fla gider. Ramazan sevinci herkesin kalbini doldurmu\u015f, co\u015fturmu\u015ftur. Y\u00fczler manevi zevkten, huzurdan \u015fak\u0131m\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Eski Ramazanlar\u0131n zevkli yanlar\u0131ndan biri de Ramazan davulu ve davulcusuydu. Ramazan ay\u0131 ba\u015f\u0131nda sahura kalkmak i\u00e7in Ramazan davulcusu tutulurdu. Davul gene her cami ve mescitte vard\u0131. Davulcu ak\u015famlar\u0131 iftar vaktini bildirir, imsakten \u00f6nce davulunu \u00e7alarak k\u00f6y\u00fc gezer M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131 sahura kald\u0131r\u0131rd\u0131. Herkesten davulcu olamazd\u0131. Davulu zevkle vurmak bir marifetti. Ramazan\u0131n on be\u015fi davulcu ve k\u00f6y \u00e7ocuklar\u0131 i\u00e7in bir bayramd\u0131. \u0130ftardan sonra davulcu davulunu al\u0131r, \u00e7ocuklar\u0131 arkas\u0131na takar ev ev dola\u015f\u0131rd\u0131. Her ev \u00f6n\u00fcnde, hep birlikte ramazan manileri s\u00f6ylenir ve hane sahibinden bah\u015fi\u015f almadan \u00e7ekil inmezdi.\u00a0 Bah\u015fi\u015f para olur, g\u00f6mlek, havlu vs. verilirdi.<\/p><div id=\"bghab-1513054250\" class=\"bghab-icerik-icine-25-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p><strong>\u0130\u015fte o s\u00f6ylenilen manilerden birka\u00e7\u0131:<\/strong><\/p>\n<p>S\u0131\u00e7an gelir t\u0131kla t\u0131kla,<\/p>\n<p>Ne nohut kald\u0131 ne bakla.<\/p>\n<p>\u0130ki g\u00f6z\u00fcm Mahmut aga,<\/p>\n<p>Cebinin dibini yokla<\/p><div id=\"bghab-4187871115\" class=\"bghab-icerik-icine-30-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>\u2026<\/p>\n<p>Dar yatakta yatar\u0131z,<\/p>\n<p>Keyfimize bakar\u0131z.<\/p>\n<p>Biraz bekle davulcu,<\/p>\n<p>Bah\u015fi\u015fini atar\u0131z<\/p><div id=\"bghab-1060865688\" class=\"bghab-icerik-icine-35-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>\u2026.<\/p>\n<p>Ald\u0131m bah\u015fi\u015fimi giderim,<\/p>\n<p>\u00c7ok dualar ederim,<\/p>\n<p>Sa\u011f olup da \u00f6lmezsek,<\/p>\n<p>Gelecek y\u0131la gelirim.<\/p><div id=\"bghab-3509227516\" class=\"bghab-icerik-icine-40-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>\u2026<\/p>\n<p>Veli aga ne uyursun,<\/p>\n<p>Uykularda ne bulursun.<\/p>\n<p>Kalksan namaz\u0131n\u0131 k\u0131lsan<\/p>\n<p>Do\u011fru cematini bulursun<\/p><div id=\"bghab-2598096001\" class=\"bghab-icerik-icine-45-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>\u2026<\/p>\n<p>Davulumun i\u00e7i pekmez,<\/p>\n<p>\u00c7alar\u0131m fakat \u00f6tmez.<\/p>\n<p>Bir bah\u015fi\u015f vermezseniz,<\/p>\n<p>Davulcu buradan gitmez<\/p><div id=\"bghab-666486840\" class=\"bghab-icerik-icine-50-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>\u2026<\/p>\n<p>\u0130\u015fte geldim kap\u0131n\u0131za<\/p>\n<p>Selam verdim hepinize.<\/p>\n<p>Selam\u0131m\u0131 almazsan\u0131z,<\/p>\n<p>Bir daha gelmem kap\u0131n\u0131za.<\/p><div id=\"bghab-4189429017\" class=\"bghab-icerik-icine-55-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>\u2026<\/p>\n<p>Eski cami direk ister,<\/p>\n<p>S\u00f6ylemeye y\u00fcrek ister.<\/p>\n<p>Benim karn\u0131m toktur ama,<\/p>\n<p>Arkada\u015f\u0131m \u00e7\u00f6rek ister.<\/p><div id=\"bghab-1888026834\" class=\"bghab-icerik-icine-60-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Davulcu ev sahibini kald\u0131rmay\u0131nca avludan \u00e7\u0131kmaz. Ev sahibinin kalkt\u0131\u011f\u0131na i\u015faret de \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131n yak\u0131lm\u0131\u015f olmas\u0131d\u0131r. Pencereden kandil \u0131\u015f\u0131m\u0131\u015f ise, davulcu g\u00f6revini yapm\u0131\u015ft\u0131r. Yok kandil yanmaz ise, kap\u0131 vurulur, ba\u015fka g\u00fcr\u00fclt\u00fc \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131r, insanlar illa savura kald\u0131r\u0131l\u0131r.<\/p>\n<p>Biz mahalle \u00e7ocuklar\u0131 davulcunun arkas\u0131na tak\u0131l\u0131r, manilerini koro halinde s\u00f6yler, her avluya bir yanl\u0131l\u0131k co\u015fkuluk sokard\u0131k.<\/p>\n<p>\u0130msak da davul g\u00fcmb\u00fcrt\u00fcs\u00fc ile biterdi.<\/p>\n<p>Dervi\u015fe sormu\u015flar, orucun en \u00e7ok nesini seversin, diye. Cevap \u201cyemesini\u201d olmu\u015f. Orucun en zevkli yeri iftar\u0131 beklemektir. \u0130ftar yakla\u015f\u0131nca merdivenin ba\u015f\u0131ndaki g\u00f6ce kayas\u0131n\u0131n (elle \u00e7evrilen de\u011firmen ta\u015f\u0131) \u00fczerine oturup davulun vurmas\u0131n\u0131 bekledim. Davul g\u00fcm deyince iftar diye sevin\u00e7le m\u00fcjdelerdim.<\/p><div id=\"bghab-545564231\" class=\"bghab-icerik-icine-65-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>Babalar\u0131m\u0131z iftar\u0131 teravih k\u0131l\u0131nan odada yaparlard\u0131. Hoca kendimizden oldu\u011fu i\u00e7in hoca s\u0131ras\u0131 g\u00fcd\u00fclmezdi. Konu kom\u015fuyu, h\u0131s\u0131m akrabay\u0131 iftara davet etme gelene\u011fi de yoktu bizde. Herkes evinde o\u011ful u\u015fa\u011f\u0131n\u0131n iftar\u0131 i\u00e7in haz\u0131rlanan yemekten bir tasa ya da sahana doldurur, bir par\u00e7a ekmek al\u0131p giderdi hocan\u0131n yan\u0131na. Daha tabiat sahibi haneler ayr\u0131ca patates pidesi, kabak pidesi getirirlerdi iftara. B\u00f6ylece 15-20 haneden getirilen \u00e7e\u015fitli yemekler b\u00fcy\u00fck bir i\u015ftahla yenir, sofra daima dua ile bitirilirdi.<\/p>\n<p>\u0130ftardan sonra insanlar evlerine da\u011f\u0131lmazd\u0131. Herkesin karn\u0131 doymu\u015f, susuzlu\u011fu giderilmi\u015f, keyfi gelmi\u015ftir. Sigaralar tellendirilir, \u00f6yle koyu bir muhabbet ba\u015flar ki, tad\u0131na doyum olmaz.<\/p>\n<p>Teravihlere s\u0131k s\u0131k vaiz hocalar gelirdi. B\u00f6yle hallerde kad\u0131nlar da gelir, d\u0131\u015far\u0131 oturarak hocan\u0131n vaaz\u0131n\u0131 dinlerlerdi.<\/p>\n<p>Ramazan ay\u0131, uzun s\u0131cak yaz g\u00fcnlerine rast gelse dahi daima b\u00fcy\u00fck bir huzur, kalb rahatl\u0131\u011f\u0131, mutluluk i\u00e7inde ge\u00e7erdi. Bir defa Ramazan 15\u2019i ge\u00e7ti mi, biz \u00e7ocuklar bayram\u0131 d\u00f6rt elle \u00e7ekmeye ba\u015flard\u0131k.<\/p>\n<p>Ancak analar\u0131m\u0131z babalar\u0131m\u0131z i\u00e7in Bayram b\u00fcy\u00fck sorunlarla gelirdi. \u00c7ocuklar\u0131n giyecekleri yoktur, misafir \u00f6n\u00fcne konulacak et yoktur, pide yapmak i\u00e7in g\u00fcnd\u00f6nd\u00fc ya\u011f\u0131 yoktur, baklava i\u00e7in \u015feker yoktur. Pazar tamtak\u0131r. Karaborsadan almaya para yok. Fiyatlar cep yak\u0131yor. Fakat yar\u0131m litre, bir litre g\u00fcnd\u00f6nd\u00fc ya\u011fs\u0131z olmaz. Pideden de vazge\u00e7ersin, ya\u011fl\u0131 pilavdan da ama kula\u00e7tan vaz ge\u00e7emezsin. Hem kendi k\u00f6y\u00fcn\u00fcn hem de kom\u015fu k\u00f6ylerin \u00e7ocuklar\u0131 en a\u015fa\u011f\u0131 y\u00fcz \u00e7ocuk ellerindeki b\u00fcy\u00fck \u015fi\u015flerle kula\u00e7 gezmeye geleceklerdir. Senden ald\u0131\u011f\u0131 kulac\u0131 o \u015fi\u015fe dizecek ve aralar\u0131nda kim daha fazla kula\u00e7 toplayacak yar\u0131\u015f\u0131 yapacaklard\u0131r. \u00c7ocuk yoktan anlar m\u0131? Ya\u011f\u0131 nas\u0131l, nice bulup kula\u00e7 pi\u015firmek \u015fartt\u0131r.<\/p>\n<p>Rahmetli babam nereden nereden birka\u00e7 litre ya\u011f bulur amcalar\u0131ma fincan fincan taksim eder, illa \u0130smail \u00c7avu\u015f\u2019un hanesi kula\u00e7s\u0131z kalmazd\u0131.<\/p>\n<p>Misafirler i\u00e7in bir iki litre et bulmak da mesele olurdu. Derede tepede gizlice hayvan kesen kasaplar \u00e7ok y\u00fcksek fiyatlar koyarlard\u0131 ete. Alabilirsen al. Kendi yeti\u015ftirdi\u011fin tavuk etini misafirin \u00f6n\u00fcne koymak her halde ay\u0131p hesap ediliyordu ki, Ramazan bayram\u0131nda hi\u00e7 tavuk kesti\u011fimizi hat\u0131rlam\u0131yorum.<\/p>\n<p>Eni\u015fteler, Ramazan i\u00e7inde ayr\u0131ca bir ak\u015fam misafirli\u011fe \u00e7a\u011fr\u0131l\u0131r. Birinci ak\u015fam, ikinci ak\u015fam i\u00e7in buyur edilirler. Ramazan bayram\u0131 k\u0131sa oldu\u011fu i\u00e7in misafirler en \u00e7ok birinci ak\u015fama toplan\u0131r. Bizde be\u015f tane damat vard\u0131. O\u011fullar\u0131 u\u015faklar\u0131yla gelirlerdi. Bir orduluk insan toplan\u0131rd\u0131. Misafirin istirahat etmesi, uyumas\u0131 diye bir \u015fey yoktu. B\u00fct\u00fcn y\u0131l birbiriyle g\u00f6r\u00fc\u015fmemi\u015f bacanaklar bir muhabbette dalar, uykusu gelen d\u00f6\u015fe\u011fin \u00fczerine biraz k\u0131vr\u0131l\u0131p bir iki saat kestirir, g\u00f6zlerini uyu\u015fturarak kalkar, hemen muhabbete giriverirdi.<\/p>\n<p>Biz \u00e7i\u00e7e\u011fi burnundaki gen\u00e7ler ancak gelen giden ile pek me\u015fgul olmazd\u0131k. Bizim ba\u015fka derdimiz, bayramdan ba\u015fka beklentimiz vard\u0131. K\u0131za bakmak:<\/p>\n<p>Erkekler Bayram namaz\u0131ndan d\u00f6ner d\u00f6nmez k\u0131zlar k\u0131zlar ko\u015fa me\u015falelere sal\u0131ncaklar\u0131 kurar \u015fark\u0131 s\u00f6ylemeye ba\u015flard\u0131.<\/p>\n<p>\u015eark\u0131lar\u0131 da kendileri gibi all\u0131 pullu, \u015fen \u015fakrak:<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Benim y\u00e2rim geli\u015finden bellidir.<\/p>\n<p>\u0130bri\u015fim ku\u015fakl\u0131 ince bellidir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Nakarat:<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Gel aman geli\u015fine<\/p>\n<p>G\u00fcl aman g\u00fcl\u00fc\u015f\u00fcne<\/p>\n<p>Hayran olay\u0131m\u2026<\/p>\n<p>Armudumu di\u015fledim,<\/p>\n<p>Sap\u0131n\u0131 g\u00fcm\u00fc\u015fledim<\/p>\n<p>Ben y\u00e2rimin resmini<\/p>\n<p>Defterime i\u015fledim.<\/p>\n<p>Armut koydum sepete,<\/p>\n<p>Y\u00e2ri buldum tepede,<\/p>\n<p>K\u00fc\u00e7\u00fckten bir yar sevdim,<\/p>\n<p>\u015ean oldum memlekete,<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Kom\u015fu k\u00f6ylerin k\u0131zlar\u0131 b\u00f6yle kendi aralar\u0131nda \u015fenlenip oynarken bizleri kar\u015f\u0131dan g\u00f6r\u00fcnce hemen veryans\u0131n ederler. Hepimiz i\u00e7in ayr\u0131 maniler yakarlar.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Ayak bakt\u0131m ay ayaz.<\/p>\n<p>K\u0131za bakt\u0131m k\u0131z beyaz<\/p>\n<p>Kesede de para az<\/p>\n<p>Bu k\u0131z bana yaramaz\u2026<\/p>\n<p>Ev ard\u0131nda mum yanar<\/p>\n<p>O burada ne arar<\/p>\n<p>Ya\u015f\u0131 gelmi\u015f otuza<\/p>\n<p>On be\u015finde k\u0131z arar\u2026<\/p>\n<p>K\u0131z avludan atlad\u0131<\/p>\n<p>Yemenisi patlad\u0131<\/p>\n<p>Y\u00e2rim senin kafan\u0131<\/p>\n<p>Kaplumba\u011fa m\u0131 otlad\u0131?&#8230;<\/p>\n<p>S\u0131cakta as\u0131l\u0131 bak\u0131r<\/p>\n<p>Y\u00e2rimin g\u00f6zleri \u00e7ak\u0131r<\/p>\n<p>Zengin diye gitmi\u015f idim<\/p>\n<p>Kuru imi\u015f tak\u0131r tak\u0131r.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Hepimiz k\u0131zlar\u0131n bu ta\u015flamalar\u0131, tak\u0131lmalar\u0131 kimin i\u00e7in s\u00f6ylediklerini anlar, i\u00e7erden hem sevinir, hem de y\u00fcz\u00fcm\u00fcz k\u0131zar\u0131rd\u0131. K\u0131zlar\u0131n diline d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcne sevinirdi, a\u015fa\u011f\u0131lad\u0131klar\u0131 i\u00e7in ise g\u00fccenirtdi.<\/p>\n<p>Gelecek yaz\u0131mda size Do\u011fu Rodoplar\u2019da k\u0131za bakma gelene\u011fimizi anlataca\u011f\u0131m.<\/p>\n<div id=\"bghab-1237058463\" class=\"bghab-yazi-altinda bghab-entity-placement\"><div class=\"bghab-adlabel\">Reklamlar<\/div><script async src=\"https:\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js\"><\/script>\r\n<!-- bghaber-yaz\u0131-sonu -->\r\n<ins class=\"adsbygoogle\"\r\n     style=\"display:block\"\r\n     data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\"\r\n     data-ad-slot=\"4222328180\"\r\n     data-ad-format=\"auto\"\r\n     data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\r\n<script>\r\n     (adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({});\r\n<\/script><\/div><br style=\"clear: both; display: block; float: none;\"\/>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Neriman ERALP &nbsp; Dilimizde \u201ck\u00f6r\u00fcn ta\u015f\u0131 rasgele!\u201d diye bir de\u011fim vard\u0131r. Do\u011frusunu isterseniz Bulgarin ta\u015f\u0131 hi\u00e7 de rasgele de\u011fildi. Tam da g\u00f6z\u00fcm\u00fczden vurdu. Geleneklerimizi yasaklamakla<\/p>\n","protected":false},"author":13,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"advanced_seo_description":"","jetpack_seo_html_title":"","jetpack_seo_noindex":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-11812","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-yorum"],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_likes_enabled":true,"jetpack-related-posts":[],"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/pc2PfJ-34w","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11812","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/users\/13"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11812"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11812\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11812"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11812"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11812"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}