{"id":10508,"date":"2014-06-26T00:37:49","date_gmt":"2014-06-25T21:37:49","guid":{"rendered":"http:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/?p=10508"},"modified":"2014-06-26T00:37:49","modified_gmt":"2014-06-25T21:37:49","slug":"renklerimiz-solmayacak","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/renklerimiz-solmayacak\/","title":{"rendered":"Renklerimiz Solmayacak"},"content":{"rendered":"<p><b>Muazzez YURDAKUL<\/b><\/p>\n<p>Okullar yine tatil oldu. Biz \u00f6\u011fretmenler de ge\u00e7en ders y\u0131l\u0131 olaylar\u0131n\u0131 iyi ve k\u00f6t\u00fc yanlar\u0131yla yeniden ya\u015farken, kimi defa g\u00fcn boyu haf\u0131zam\u0131zdaki olaylara tak\u0131l\u0131r, durup, oldu\u011fumuz yerde donup kald\u0131\u011f\u0131m\u0131z oluyor. Birka\u00e7 g\u00fcn \u00f6nce ben de \u00f6\u011frencilerimden baz\u0131lar\u0131n\u0131n \u015fu ya da bu fikrin ve olay\u0131n etkisi alt\u0131nda kolayca kalabildiklerini d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrken, akl\u0131ma KAR VE KARDELEN masal\u0131 geldi. Bundan 14 y\u0131l \u00f6nce Ankara \u201cDORUK\u201d Yay\u0131mc\u0131l\u0131k taraf\u0131ndan bas\u0131lan HER YA\u015eA D\u00dcNYADAN MASALLAR SER\u0130S\u0130NDE \u2013 ROMEN MASALLARINDAN SE\u00c7MELER\u2019 DE yer alan ve sizinle payla\u015fmak istedi\u011fim bir Romen halk eserinin derin \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131ml\u0131 olmas\u0131ndan \u00e7ok etkilendim. Karnelerin da\u011f\u0131t\u0131lmas\u0131yla biten bu ders y\u0131l\u0131nda f\u0131rsat bulup bu masal\u0131 \u00f6\u011frencilerime okuyup, onlar\u0131n c\u0131v\u0131lt\u0131l\u0131 tart\u0131\u015fmas\u0131na sunmad\u0131\u011f\u0131mdan dolay\u0131 \u00fczg\u00fcn\u00fcm. Kendimi bir az da olsa teselli etmek amac\u0131yla bu masal\u0131 \u00a0\u015fimdi sizlerle payla\u015f\u0131yorum.<\/p>\n<p><strong>Kar ve Kardelen <\/strong><\/p>\n<p>\u0130lk kar ya\u011fd\u0131\u011f\u0131nda tatl\u0131, yumu\u015fak ama renksizdi. A\u015fa\u011f\u0131-larda yeni otlar binlerce renk i\u00e7indeki \u00e7i\u00e7eklerle birlikte \u00e7ay\u0131rlar\u0131 ye\u015file b\u00fcr\u00fcyordu. Kar g\u00f6zlerini bu g\u00fczelliklerden alam\u0131yordu. Kendi anlams\u0131zl\u0131\u011f\u0131ndan yak\u0131nmaya ba\u015flad\u0131. O da bu g\u00fczel renklerden bir ka\u00e7\u0131yla s\u00fcslenmek istiyordu. Bir g\u00fcn ottan \u015fu ricada bulundu: &#8220;<strong>Ot, bana biraz ye\u015fil renginden ver. \u00c7ok ho\u015fuma gidi-yorsun. Sana benzemek istiyorum<\/strong>&#8220;.<\/p>\n<p>Ama ot yumu\u015famad\u0131. Kar ormanda bir <strong>yabang\u00fcl\u00fcn\u00fcn<\/strong> yan\u0131nda durdu: &#8220;<strong>G\u00fczel yabang\u00fcl\u00fc<\/strong>&#8220;, diye rica etti ona, &#8220;<strong>bana biraz renginden ver. Senin gibi pembe olmay\u0131 \u00e7ok istiyorum.<\/strong>&#8221; Ancak yabang\u00fcl\u00fc de hi\u00e7 etkilenmedi. Her ge\u00e7ti\u011fi yerde ayn\u0131 ricada bulundu. Irmak k\u0131y\u0131s\u0131ndaki <strong>d\u00fc\u011f\u00fcn\u00e7i\u00e7e\u011fine <\/strong>parlak sar\u0131 rengi i\u00e7in, <strong>unutma beni<\/strong> \u00e7i\u00e7e\u011fine g\u00f6k mavisi i\u00e7in, <strong>menek\u015feye<\/strong> moru i\u00e7in, yama\u00e7taki <strong>karanfil <\/strong>canl\u0131 k\u0131rm\u0131z\u0131 i\u00e7in. Ricalar\u0131na kar\u015f\u0131n hi\u00e7biri onu duymad\u0131. <strong>\u00c7i\u00e7ekler renklerini k\u0131skan\u00e7l\u0131kla koruyordu<\/strong>. Kar derin bir ac\u0131 duydu. <strong>T\u00fcm \u00e7i\u00e7eklere kin besledi.<\/strong> B\u00f6ylece onlar onun <strong>buz gibi solu\u011fundan korkar<\/strong> oldular. Bir g\u00fcn \u00e7ay\u0131ra uzan\u0131p uzun s\u00fcre uyudu. So\u011fuk palto-sunun alt\u0131ndaki bitkiler titredi, g\u00fczel rengini yitirdi. <strong>\u00c7i\u00e7ekler iz b\u0131rakmadan kayboldu<\/strong>. Toprakta hafif bir g\u00fcr\u00fclt\u00fc duyuldu. Hafif\u00e7e kenara \u00e7ekildi\u011finde, bir \u00e7i\u00e7ek topraktan \u00e7\u0131kt\u0131. &#8220;<strong>Burada ne ar\u0131yorsun<\/strong>?&#8221; diye so\u011fuk\u00e7a sordu kar. \u00c7i\u00e7ek beyaz \u00e7an\u0131n\u0131 \u00e7ald\u0131: &#8220;<strong>Ah! D\u00fcnyaya geldim sonunda<\/strong>. Bu donmu\u015f topraktan ge\u00e7en bir yol a\u00e7mak i\u00e7in ne kadar \u00e7aba harcad\u0131\u011f\u0131m\u0131 bilemezsin!&#8221; Bu k\u00fcstah \u00e7i\u00e7e\u011fe \u015fa\u015f\u0131p kafas\u0131n\u0131 kar\u0131\u015fan kar biraz eridi, sonra cesaretini toplay\u0131p \u015f\u00f6yle dedi: &#8220;<strong>G\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm en saf renge sahipsin. Bana da bir par\u00e7a vermeyi kabul eder misin?<\/strong>&#8221; &#8220;<strong>Al \u00f6yleyse<\/strong>&#8220;, diye onaylad\u0131 \u00c7i\u00e7ek. <strong>Birbirimize benzeyip iyi ili\u015fkiler kuraca\u011f\u0131z<\/strong>. Ama biraz kenara \u00e7ekil de yeterince yerim olsun.&#8221; Kar seve seve s\u00f6yleneni yapt\u0131, <strong>beyaz renkten biraz ald\u0131<\/strong>.<\/p><div id=\"bghab-2535678718\" class=\"bghab-icerik-icine bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>Sonunda birisi ona ac\u0131m\u0131\u015ft\u0131! &#8220;<strong>Ad\u0131n ne<\/strong>?&#8221; diye sordu. \u00c7i\u00e7ek \u00e7anlar\u0131n\u0131 sallad\u0131: &#8220;Daha ad\u0131m yok. G\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcn gibi yeni do\u011fdum!&#8221; &#8220;<strong>\u015eimdi ikimiz birbirimize benziyoruz. Bana ren ini verdin, ben de sana ad\u0131mdan verece\u011fim&#8221;.<\/strong> \u00c7i\u00e7ek heyecanla kabul etti. B\u00f6ylece Kardelen \u00c7anlar\u0131yla ilkbahar\u0131n geli\u015fini haber verdi\u011finde, kar onu kar\u015f\u0131lar, erir terk eder. Ve sonbahar\u0131n sonunda yeniden gelmek \u00fczere \u00e7ay\u0131rlar\u0131 terk eder.<\/p>\n<p>Bu masal Romen halk\u0131n\u0131n derin zek\u00e2s\u0131n\u0131n bir \u00fcr\u00fcn\u00fcd\u00fcr. Toplumsal ya\u015fam\u0131n bir t\u00fcn anlat\u0131m\u0131d\u0131r. Romanya\u2019da da Bulgaristan\u2019da oldu\u011fu gibi b\u00fcy\u00fck say\u0131da etnik az\u0131nl\u0131klar ya\u015far. \u0130simleri s\u0131ralanan <strong>\u201cyabang\u00fcl\u00fc\u201d, \u201cd\u00fc\u011f\u00fcn\u00e7i\u00e7e\u011fi\u201d, \u201cunutma beni\u201d, \u201cmenek\u015fe\u201d ve karanfil\u201d etnik halk topluluklar\u0131n\u0131n anlat\u0131m\u0131 i\u00e7in kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/strong> \u201c\u00c7i\u00e7ekler renklerini vermiyor ve k\u0131skan\u00e7l\u0131kla koruyorlard\u0131\u201d t\u00fcmcesinde, her halk\u0131n kendi \u00f6zg\u00fcn \u00f6zellikleriyle ya\u015famak istemesinde gizli olan gurur ifade bulur.<\/p>\n<p>Bulgaristan \u00f6rne\u011fine d\u00f6nersek, \u201c<strong>so\u011fuk k\u0131\u015f, \u201cso\u011fuk kar\u201d, dondurucu buzlu ortam<\/strong> Bulgaristan T\u00fcrk, Pomak, \u00c7ingene, Ulah ve Gagavuz az\u0131nl\u0131k halk topluluklar\u0131na kar\u015f\u0131 XX. Y\u00fczy\u0131l boyunca periyodik aral\u0131klarla \u015fiddetlenen ve devlet eliyle uygulanan bask\u0131 ve ter\u00f6r rejimlerinin bir ifadesidir. \u00c7i\u00e7eklerden istenen renkleri ise, etnik halk topluluklar\u0131n\u0131n \u00f6z kimliklerinden en de\u011ferli ve belirleyici olan\u0131n &#8211; isimlerin, soyadlar\u0131n\u0131n, adet, gelenek, k\u00fclt\u00fcrlerin, e\u011fitim ve \u00f6\u011frenim olanaklar\u0131n\u0131n, imanlar\u0131n\u0131n istenmesidir. D\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrsek, rengi olmayan \u00e7i\u00e7ek bir hi\u00e7tir. \u00c7i\u00e7ek\u00e7ilerde sat\u0131lan boyanm\u0131\u015f \u00e7i\u00e7eklerin sat\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 siz de g\u00f6rm\u00fc\u015fs\u00fcn\u00fczd\u00fcr. Boya renk verir ama do\u011fall\u0131\u011f\u0131 yok eder. Renklerini kaybeden, boyanan, \u00a0solan \u00e7i\u00e7ekler kokular\u0131n\u0131 da yitirir. Kuru bir sap, sonra da \u00e7\u00f6p olur. \u00d6zleri k\u00f6klerinde, insanlar\u0131n \u00f6z kimli\u011fi de haf\u0131zalar\u0131ndaki tarih ve benlik bilgilerinde \u00f6zg\u00fcn bilgilerde ve deneyimlerde ya\u015famasa, onlar\u0131n da hayvandan fark\u0131 kalmaz.<\/p>\n<p>Bu anlat\u0131mda bizim leh\u00e7emizde \u201c<strong>ak\u00e7a bardak<\/strong>\u201d olarak bilinen \u201c<strong>kar delen<\/strong>\u201d de, halkam\u0131z taraf\u0131ndan \u201c<strong>erken \u00f6ten horozun sesi \u00e7atlak olur!<\/strong>\u201d de\u011fimiyle yay\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. \u201cAk\u00e7a Bardak\u201d kuytu bir yerde buzlu topra\u011f\u0131 delmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken g\u00f6z\u00fc hep g\u00fcne\u015fi arar. Sonra bu kar t\u00fcmsekleri aras\u0131nda benim ne i\u015fim var, belli bile olmuyorum diye d\u00fc\u015f\u00fcnmeye ba\u015flar. Kendi kendine sordu\u011fu sorular\u0131n cevab\u0131n\u0131 da topra\u011fa yani k\u00f6k\u00fcne bakarak arar. \u201c<strong>Allah\u2019\u0131m sen benim karlar i\u00e7inde, t\u00fcmsekler alt\u0131nda kaybolaca\u011f\u0131m\u0131 bile bile, yery\u00fcz\u00fcne neden g\u00f6nderdin? Sorusunu soran kendisine ve yan\u0131t bulamadan \u00f6l\u00fcr..<\/strong> Bu sorular\u0131n a\u011f\u0131rl\u0131\u011f\u0131ndan ba\u015f\u0131n\u0131 kald\u0131ramaz\u2026 G\u00fcne\u015ften utan\u0131r ve solar\u2026<\/p>\n<p>Kar \u201c<strong>beyaz renkten biraz ald\u0131<\/strong>\u201d ifadesi de de\u011fi\u015ftirilmek istenen insan kimli\u011finin \u00f6z\u00fcn\u00fcn de azar azar eritildi\u011fini ve sonunda \u201c<strong>asimilasyon<\/strong>\u201d denen s\u00fcre\u00e7lere kadar derinle\u015fti\u011fine bir i\u015farettir.<\/p><div id=\"bghab-726714856\" class=\"bghab-icerik-icine-10-paragraf bghab-entity-placement\"><script async src=\"\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js?client=ca-pub-6203283170189293\" crossorigin=\"anonymous\"><\/script><ins class=\"adsbygoogle\" style=\"display:block; text-align:center;\" data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\" \ndata-ad-slot=\"7303146466\" \ndata-ad-layout=\"in-article\"\ndata-ad-format=\"fluid\" data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\n<script> \n(adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({}); \n<\/script>\n<\/div>\n<p>\u201c<strong>\u015eimdi ikimiz birbirimize benziyoruz<\/strong>\u201d Bulgarlar\u0131n \u201c<strong>tek devlet tek ulus<\/strong>, <strong>hepimiz Bulgar\u2019\u0131z, her yer bembeyaz<\/strong>\u201d uydurmalar\u0131n\u0131n iyi bir benzetmesidir.<\/p>\n<p>Bu masal, Bulgaristan\u2019da son y\u00fczy\u0131lda etnikleri yok etme politikas\u0131n\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131\u015ft\u0131rarak anlatan ba\u015far\u0131l\u0131 bir benzetmedir. En sonunda Sofya devleti, Bulgarlar T\u00fcrklerden ve Pomaklar\u0131ndan ve \u00f6teki etniklerden \u00e7ald\u0131klar\u0131ndan, kapt\u0131klar\u0131ndan, el koyduklar\u0131ndan ve gasp ettiklerinden hi\u00e7bir kimseye hi\u00e7bir \u015feyi iade etmemi\u015ftir.<\/p>\n<p>Bu a\u00e7\u0131dan de\u011ferlendirildi\u011finde, somut kimlikler genelin i\u00e7inde korunamad\u0131\u011f\u0131nda asla belirleyici olamaz. Avrupa Birli\u011fi\u2019nin etnik az\u0131nl\u0131klar politikas\u0131 da farks\u0131zd\u0131r. Bu uygulamalar hayata yeni ton veremez. \u201cKar Delen\u201d gibi bahar\u0131n geldi\u011fini haber verdi\u011fi an yok olup topra\u011fa g\u00f6m\u00fclmek zorundad\u0131r. Ba\u015fka d\u00fcnyalara kar\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in s\u0131cak g\u00fcnleri m\u00fcjdeleyen di\u011fer \u00e7i\u00e7eklerle demet, birlikte kokamaz, toplumsall\u0131k d\u0131\u015f\u0131d\u0131r. Di\u011fer \u00e7i\u00e7ekler d\u00fcnyay\u0131 kokularla y\u0131kay\u0131p d\u00f6rt mevsim renklendirip sevindirirken o yaln\u0131z \u201c\u00e7an \u00e7almakla\u201d yetinir. \u00c7\u00fcnk\u00fc b\u00fct\u00fcn d\u00fcnyay\u0131 bembeyaz eden kar-k\u0131\u015f onu kar\u0131 e\u015felemeden bulunmaz duruma getirmi\u015ftir. Tam bizim \u201cBulgarla\u015ft\u0131r\u0131l\u0131nca\u201d tozlu eski tarih kitaplar\u0131n\u0131 kar\u0131\u015ft\u0131rmadan T\u00fcrk kimliklerimizle bulunamaz duruma getirilmek istendi\u011fimiz gibi&#8230;<\/p>\n<p>Bir Romen halk masal\u0131n\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fcrd\u00fcklerini \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131ml\u0131 benzetmelerle anlatt\u0131m.<\/p>\n<div id=\"bghab-3167317830\" class=\"bghab-yazi-altinda bghab-entity-placement\"><div class=\"bghab-adlabel\">Reklamlar<\/div><script async src=\"https:\/\/pagead2.googlesyndication.com\/pagead\/js\/adsbygoogle.js\"><\/script>\r\n<!-- bghaber-yaz\u0131-sonu -->\r\n<ins class=\"adsbygoogle\"\r\n     style=\"display:block\"\r\n     data-ad-client=\"ca-pub-6203283170189293\"\r\n     data-ad-slot=\"4222328180\"\r\n     data-ad-format=\"auto\"\r\n     data-full-width-responsive=\"true\"><\/ins>\r\n<script>\r\n     (adsbygoogle = window.adsbygoogle || []).push({});\r\n<\/script><\/div><br style=\"clear: both; display: block; float: none;\"\/>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Muazzez YURDAKUL Okullar yine tatil oldu. Biz \u00f6\u011fretmenler de ge\u00e7en ders y\u0131l\u0131 olaylar\u0131n\u0131 iyi ve k\u00f6t\u00fc yanlar\u0131yla yeniden ya\u015farken, kimi defa g\u00fcn boyu haf\u0131zam\u0131zdaki olaylara<\/p>\n","protected":false},"author":13,"featured_media":8942,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"advanced_seo_description":"","jetpack_seo_html_title":"","jetpack_seo_noindex":false,"_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-10508","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-yorum"],"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/i0.wp.com\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-content\/uploads\/2014\/02\/muazzez1.jpg?fit=160%2C196&ssl=1","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack_likes_enabled":true,"jetpack-related-posts":[],"jetpack_shortlink":"https:\/\/wp.me\/pc2PfJ-2Ju","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10508","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/users\/13"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10508"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10508\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/media\/8942"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10508"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10508"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.bghaber.org\/bghaber\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10508"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}